Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2016/14800 K.2018/1959

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi istenilmekle; duruşma için belli edilen gün ve saatte temyiz eden ... vekili Avukat ... ile aleyhine temyiz istenilen ... vd. vekili Avukat ... geldiler. Gelenlerin yüzlerine karşı duruşmaya başlandı. Tarafların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmanın bittiği bildirildi. Süresi içinde inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucunda... Köyü çalışma alanında bulunan 102 ada 5 ve 8, 103 ada 2, 26, 29 parsel sayılı 285,18, 167,55, 1039,81, 455,00, 253,06 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalı ... ... adına tespit ve tescil edilmiştir.

Davacılar ... ve arkadaşları, miras yoluyla gelen hakka dayalı olarak taşınmazların tarafların kök murisleri 1875 d.lu ...adına tescili istemiyle dava açmışlar yargılama sırasında taşınmazların baraj yapımı nedeniyle Hazine tarafından kamulaştırıldığını bu nedenle kamulaştırma bedelinden davacıların miras paylarına tekabül eden miktarın belirlenerek davalıdan tahsili ile davacılara ödenmesini talep etmişlerdir.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli taşınmazların muris ...mirasçıları adına (isim ve payları belirtilmeksizin) verasetteki payları oranında tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili ile davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazların tarafların kök murisinden kaldığı usulüne uygun bir taksimin olmadığı gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olarak karar verilmez. Davacılar taşınmazların kök muris 1875 doğumlu ...e ait iken 1950 yılında ölümüyle mirasçılarına kaldığını, usulüne uygun bir taksimin olmadığını öne sürerek eldeki davayı açmışlardır.

Mahkemece yapılan keşifte 3 yerel bilirkişi ve 2 tespit bilirkişisi ve 1 davalı tanığı dinlenmiş, tespit bilirkişileri taşınmazın bulunduğu mahalleyi bilmediklerini, tespitte taşınmazlar başında hazır olmadıklarını bildirmişler, dinlenen yerel bilirkişiler birbiriyle benzer şekilde beyanlarda bulunarak taşınmazın öncesini bilmediklerini, davalıların murisi ....dan (kök murisin oğlu) kaldığını söylemişler, davalı tanığı ... de benzer beyanlarda bulunmuş ayrıca çekişmeli 103 ada 2 parselin ise davalıların murisi Aziz Bayram tarafından 3. kişiden satın alındığını (tanığın dayısı....'tan) bildirmiştir.

Davacı tarafın bildirdiği 3 tanık ile davalı tarafın bildirdiği diğer 2 tanık ise dinlenmemiş, dosya içeriğinden tanıkların dinlenilmesinden vazgeçildiğine dair bir beyana da rastlanılmamıştır. Deliller tam olarak toplanmadan karar verildiği gibi, Mahkemenin hükme esas gerekçesinden taşınmazların kök muristen kaldığı ve taksim yapılmadığı sonucuna nasıl ulaştığı da anlaşılamamaktadır. Diğer yandan, davacılarca eldeki dava ile aynı gün birlikte temyiz incelemesi yapılan.....

Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/8 Esas sayılı dava dosyasında aynı iddia ve sebeplere dayalı olarak eldeki dosyamızın davalısına, 2010/172 Esas sayılı dosya ile de davalı ...'nin kardeşine karşı dava açıldığı ve biri hakkında verilecek karar diğerini etkileyeceği halde birleştirilerek görülmesi gerektiği düşünülmemiştir.

Bundan ayrı olarak davacılar, dava dilekçesinde taşınmazların kök murisin tüm mirasçıları adına tescili istemiyle dava açmışlar, yargılama sırasında yalnızca davacıların payları oranında tescilini istemişler, bilahare de taşınmazların baraj yapımı nedeniyle kamulaştırıldığını, bedelin bankaya bloke edildiğini belirterek miras payları oranında bedelin kendilerine ödenmesi istemiyle ıslah talebinde bulunmuşlar ve tamamlama harcının da dosyaya yatırmışlardır.

Keşif sonucunda fen bilirkişisi tarafından düzenlenen raporda da çekişmeli taşınmazlar hakkında kamulaştırma işleminin yapılması nedeniyle ve bedel tespiti ve Hazine adına tescili istemiyle davalar açıldığı bildirilmiştir. Hal böyle olunca.

Mahkemece kamulaştırma sonucunda oluşan tapu kayıtları getirtilmeksizin çekişmeli taşınmazların halen davalı adına tapuda kayıtlı olmaması halinde tapu kaydının iptaline karar verilmesinin bir hüküm ifade etmeyeceği, kamulaştırma sonucunda bloke edilen bedelin davalı tarafa ödenmiş olması halinde, dava ıslah ile birlikte bedele dönüştüğünden bedel yönüyle hüküm kurulması gerektiği, bedelin halen bankada bulunuyor olması halinde ise davacılar yönüyle miras paylarıyla sınırlı olarak mülkiyetin tespitine dair hüküm kurulması gerektiği düşünülmeksizin;

üstelik dosya içinde kök murise ait birbiriyle çelişen 2 ayrı mirasçılık belgesi bulunmasına rağmen hükümde hangisine atıf yapıldığı belirtilmeden ve davacıların tescil istemlerinin miras paylarıyla sınırlı olduğu göz önünde bulundurulmadan talebi aşar şekilde tüm mirasçılar adına tescil hükmü kurulması dahi isabetsizdir.

O halde öncelikle çekişmeli taşınmazlara ait güncel durumu gösterir tapu kayıtları getirtilmeli, kamulaştırma sonucunda taşınmazların tapu kaydının kamulaştıran kurum adına oluşup oluşmadığı; kamulaştırma sonucunda davalı tarafa ödenmesi gereken bedelin akıbetinin ne olduğu saptanmalı, yukarıda anlatılan ve davacılar tarafından aynı iddia ve sebeplerle açılan diğer dava dosyalarıyla birleştirilmelidir.

Önceki yerel bilirkişiler dışında kök murisin öldüğü 1950 yılı ve öncesini bilebilecek şekilde yerel bilirkişiler tespit edilmeli, bundan sonra anılan dava dosyalarının birleştirmesi sonucunda tüm taşınmazlar başında 3 kişilik yerel bilirkişi kurulu, tarafların tanık listesinde bildirmiş oldukları tanıklarının tümü hazır olduğu halde keşif yapılmalı, keşifte yerel bilirkişiler ve tanıklar usule uygun şekilde ayrı ayrı dinlenerek, taşınmazların kimden nasıl kaldığı kim ya da kimler tarafından nasıl kullanıldığı, üçüncü kişiden satın alınıp alınmadığı,

kök muristen kaldığının anlaşılması halinde mirasçıları arasında usulünle uygun şekilde taksim yapılıp yapılmadığı, hangi mirasçıya taksim karşılığında neyin verildiği sorulup olaylara dayalı olarak cevaplar alınmalı, beyanlar arasında çelişki olması halinde usulüne uygun şekilde ve gerektiğinde yüzleştirme yapılarak giderilmeye çalışılmalıdır.

Fen bilirkişisinden keşfi izlemeye rapor alınmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek taşınmazların kök murise ait olduğu ve ölümüyle mirasçıları arasında yapılmış usulüne uygun bir taksimin bulunmadığının sonucuna varılması ve getirtilen tapu kayıtlarına göre halen davalı adına tescilli olduğunun belirlenmesi halinde davacıların miras payları oranında adlarına tesciline, tapu kaydının kamulaştırma neticesinde kamulaştıran kurum adına tescil edilmiş olması ve bedelinin de davalı tarafa ödenmiş olması halinde ödenen bedelin davacıların miras payı oranında davalıdan tahsiline,

bedelin ödenmediğinin halen bankada bloke olarak durduğunun anlaşılması halinde ise taşınmazlar üzerinde davacıların miras payları oranında adlarına aidiyetin tespitine dair karar verilmesi gerektiği düşünülmelidir.