Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2016/1824 K.2016/8131

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

... sırasında ...Köyü çalışma alanında bulunan temyize konu 104 ada 67, 68, 69 ve 87 parsel sayılı 1.801.56, 1.800.98, 9.981,03 ve 9.367.552,72 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlardan 67 ve 69 parsel sayılı taşınmazlar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davacı ..., 68 parsel sayılı taşınmaz aynı sebeple ..., 87 parsel sayılı taşınmaz ham toprak vasfıyla ... adına tespit edildikten sonra ... komisyon kararı ile taşınmazların tamamı mera olarak sınırlandırılmıştır.

Davacı ..., tapu kaydı, irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli 104 ada 67, 68 parsel sayılı taşınmazlar ile 104 ada 69 parsel sayılı taşınmazın uzman teknik bilirkişinin 16.08.2013 tarihli raporunda (G) harfi ile gösterilen 8.924,88 metrekarelik kısmı ile 104 ada 87 parsel sayılı taşınmazın 25.03.2014 tarihli teknik bilirkişinin ek raporunda (J) harfi ile gösterilen 1.472,58 metrekarelik kısmının bu parsellerden ifrazı ile aynı ada en son parsel numarası verilmek suretiyle davacı ... adına tesciline, 69 ve 87 parsel sayılı taşınmazların kalan bölümlerinin tespit gibi davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmiş;

hüküm, davalı ... temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, taşınmazların davacının dayandığı tapu kaydı kapsamında kaldığı kabul edilmek suretiyle yazılı şekilde karar verilmiş ise de, yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli değildir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazlara komşu parsellerin tutanak ve dayanakları getirtilmemiş, davacının dayandığı 12.09.1953 tarih ve 6 sıra numaralı tapu kaydı usulünce taşınmazlara uygulanmamış, hasımsız olarak görülen tescil davası sonucu verilen ilam ile oluşan davacı dayanağı tapu kaydının bir hududu köy merası okumakta olduğu halde usulüne uygun mera araştırması yapılmamıştır.

Öte yandan davacı dayanağı tapu kaydının hudutları doğuda Köy merası, batıda ... tarlası okumakta olup gayri sabit hudutludur. Mahallinde dinlenen davacı tanıkları tapu kaydının hudutlarını bilemeyeceklerini ancak davacının babasının bu mevkide başkaca taşınmazı olmadığından tapu kaydının bu taşınmazlara ait olduğunu düşündüklerini beyan etmişler aynı tanıklar duruşmadaki beyanlarında ise tapu kaydının ....tarlası sınırının yerini bildirmişlerdir.

Yine keşif sonucu alınan fen bilirkişisi raporunda tapu kaydının taşınmazlara uygulanamadığı rapor edildiği halde mahkemece alınan ek raporda tapu kayıt miktarı kadar yer dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda haritasına işaret ettirilmiştir. Mahkemece tapu kaydının taşınmazları kapsayıp kapsamadığı konusundaki çelişki giderilmemiş, taşınmazın niteliği kesin olarak belirlenmemiştir. Eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm kurulamaz.

Doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle

çekişmeli taşınmazların komşularına ait ... tutanakları ve dayandıkları belgeler ile kesinleşmiş ise tapu kayıtları getirilmeli, dayanak tapu kaydının revizyon görüp göremediği araştırılarak revizyon görmüş ise bu parsellerinde tutanak ve tapu kayıtları getirtilmeli, bundan sonra taşınmazlar başında yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen ve davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişi, tespit bilirkişileri ve taraf tanıklarının tümü ile fen bilirkişisi ve üç kişilik ziraatçi bilirkişi kurulu hazır olduğu halde yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında aynı tapu kaydının varsa revizyon gördüğü parsellerle bir bütün olarak değerlendirilmek suretiyle tapu kaydı ve dayanağı kroki okunup uygulanmalı, tapu kaydının hudutları mahalli bilirkişilere zeminde tek tek göstertilmeli, tapunun bu yere ait olduğu belirlendiği takdirde gayri sabit sınırlı kaydın sabit sayılabilecek "..." sınırlarından başlanarak kapsamı belirlenmeli, bilirkişilerin gösteremediği hudutların tesbiti için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı, teknik bilirkişiye yerel bilirkişi ve tanıkların gösterdiği hudutlar haritasında işaret ettirilmeli,

dinlenecek yerel bilirkişi ve tanıklardan davacının dayandığı tapu kaydının oluşumuna esas tescil davasında ... taraf olmadığından tescil ilamının ... aleyhine kesin hüküm olmayıp, Hazineyi bağlamamayacağı göz önünde bulundurularak davaya konu edilen taşınmazların niteliği, intikali ve tasarrufu hususunda maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, taşınmazın öncesinin mera, yaylak veya kışlak olup olmadığı, taşınmazın Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması halinde imar-ihyaya konu edilip edilmediği, imar-ihyaya konu edilmiş ise ihyanın hangi tarihte başlayıp ne zaman bitirildiği,

etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli, yerel bilirkişi, taraf tanıkları ve tespit bilirkişileri beyanları arasında çelişki doğduğu takdirde yüzleştirme yapılmak suretiyle çelişki giderilmeli, keşfe götürülecek teknik bilirkişiye sabit hudutlardan başlamak üzere tapu kaydının miktarı kadar araziyi gösterir, keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli;

tapu kaydının miktarı itibariyle kapsamı yöntemince belirlenmeli, gayri sabit sınırlı olan tapu kaydının bu niteliği itibari ile miktarı ile geçerli olacağı, bu miktarın dışında kalan yerlerin miktar fazlası olacağı düşünülmeli; taşınmazın niteliğinin belirlenmesi açısından ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan komşu parsellerle karşılaştırılmalı biçimde çekişmeli taşınmazların toprak yapısı, eğimi, bitki deseni ve komşu parsellerden nasıl ayrıldığını açıklayıp, tarımsal niteliklerini belirten, taşınmazların değişik yönlerden çekilmiş fotoğrafları ile desteklenmiş ayrıntılı rapor alınmalı,