Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2016/552 K.2018/6743

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; “mahallinde yeniden keşif yapılarak yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından 22.01.1957 tarih ve 14 sayılı tapu kaydının malikleri arasında yöntemine uygun şekilde yapılmış bir paylaşım olup olmadığı, her bir paydaşın zeminde ayrı bir yer kullanıp kullanmadığı, kullanıyorlar ise fiili kullanımın hangi sınırlar ile ne zamandır sürdürüldüğü hususlarının tek tek sorulup saptanması, tespite aykırı sonuca ulaşılması halinde tespit bilirkişilerinin tanık sıfatıyla beyanlarının alınması, fen bilirkişisine keşif sırasında gösterilen sınırların harita üzerinde işaretlendiği ayrıntılı rapor ve kroki düzenlettirilmesi,

bundan sonra da toplanmış ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi” gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, dava konusu 144 ada 4 parsel sayılı taşınmazın ... tespitinin iptali ile 11564,21/13749,74 payının davacının murisi ... adına, 2185,53/13749,74 payının ise davalı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazın davacı tarafın tutunduğu tapu kaydının kapsamında kaldığı ve tapu kayıt malikleri arasında yöntemine uygun şekilde yapılmış bir taksim bulunmadığı kabul edilerek yazılı şekilde karar verilmiş ise de, yapılan inceleme, araştırma ve uygulama hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Somut olayda, çekişmeli taşınmazın davacının murisi ... ile davalı ...’nın hissedar oldukları 22.01.1957 tarih ve 14 sayılı tapu kaydının kapsamında kaldığı noktasında taraflar arasında herhangi bir uyuşmazlık yoktur. Uyuşmazlık, tapu kayıt malikleri arasında yöntemine uygun şekilde taksim yapılıp yapılmadığına ilişkindir.

Kaldı ki, Mahkemece hükmüne uyulmasına karar verilen bozma ilamında da aynı hususa işaret edilmiş ve mahallinde yerel bilirkişiler, tespit bilirkişileri ve taraf tanıklarının katılımıyla yeniden keşif yapılarak tapu kayıt malikleri arasında yapılan bir paylaşım bulunup bulunmadığı, her bir paydaşın zeminde ayrı bir yer kullanıp kullanmadığı, kullanıyor ise fiili kullanımın hangi sınırlar ile ne zamandır sürdürüldüğü hususlarının tespit edilmesi gereğine değinilmiştir.

Ne var ki Mahkemece bozma ilamına uyulduğu halde çekişmeli taşınmaz başında yapılan keşifte mahalli bilirkişi ve tespit bilirkişileri dinlenilmemiş, taraflarca bildirilen tanıklardan ise sadece birisinin dinlenilmesiyle yetinilmiştir. Diğer taraf tanıkları ise usule aykırı olarak duruşmada dinlenilmiştir.

Dolayısıyla bozma ilamının gerekleri tam olarak yerine getirilmeden ve tapu kayıt malikleri arasında yöntemine uygun şekilde yapılmış bir taksim bulunup bulunmadığı kesin olarak saptanmadan karar verilmiştir. Bu şekilde eksik ve yetersiz bir incelemeye dayalı olarak karar verilemez.

Hal böyle olunca, doğru sonuca varılabilmesi için, mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu, tespit bilirkişilerinin tümü ve taraf tanıkları ile bir fen bilirkişisinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalı, yerel bilirkişi ve tanıklardan, çekişmeli taşınmaza ilişkin olarak tüm kayıt maliklerinin katılımıyla yapılmış herhangi bir paylaşım bulunup bulunmadığı, her bir paydaşın zeminde ayrı bir yer kullanıp kullanmadığı,

kullanıyor ise paydaşlar arasında oluşan fiili kullanım sınırlarının neresi olduğu ve bu kullanım durumunun ne kadar süredir devam ettiği, taraflar arasında kullanım durumuna ilişkin herhangi bir uyuşmazlık çıkıp çıkmadığı ve paylaşımın ... tespit tarihine kadar bozulup bozulmadığı hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, tespite aykırı sonuca ulaşılması halinde tespit bilirkişilerinin tanık sıfatıyla beyanları alınmalı, beyanlar arasında çelişki oluştuğu takdirde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle çelişki giderilmeli,

tanık ve bilirkişilerce gösterilen fiili kullanım sınırları fen bilirkişisi tarafından harita üzerinde işaretlenmeli, fen bilirkişisine keşfi takibe ve denetlemeye imkan verir ayrıntılı rapor ve kroki düzenlettirilmeli, taksimin geçerli olabilmesi için çekişmeli taşınmazın tapu kaydındaki hisse oranlarına göre paylaştırılmasının zorunlu olmadığı ve nizasız şekilde devam eden uzun süreli kullanımın taksime karine teşkil edeceği bilinmeli, bundan sonra da toplanmış ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.