Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2016/5835 K.2019/1200

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu ... İlçesi, ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 109 ada 36 parsel sayılı 7.996,55 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ... adına tespit ve tescil edilmiştir. Davacılar ... (... oğlu 1951 doğumlu) ve ... (... oğlu 1954 doğumlu), irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tapu iptal ve tescil istemiyle dava açmıştır. Yargılama sırasında ... ve müşterekleri, aynı iddiaya dayanarak davaya katılmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davacı 1954 doğumlu ... ve müdahil davacılar ... ile ...'nın açmış oldukları davanın kabulüne, ... İli ... İlçesi ... Mahallesinde kain 109 ada 36 nolu parselin tapu kaydının iptali ile fen bilirkişisi ...

04.12.2015 tarihli rapor ve krokisinde (A1) ile belirtilen 2.654,61 metrekare yüzölçümlü bölümün davacı 1954 doğumlu ... adına, (A2) harfi ile belirtilen 663,65 metrekarelik yerin müdahil davacı ... adına, (A3) harfi ile belirtilen 663,65 metrekare yüzölçümlü bölümün müdahil davacı ... adına, (B) harfi ile belirtilen 4.014,61 metrekare yüzölçümlü bölümün ise eski tapu maliki adına tapuya kayıt ve tesciline, diğer davacı ...'nın açmış olduğu davanın reddine karar verilmiş; hüküm, Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-d maddesi gereğince, tarafların dava ehliyetine sahip olup olmadıkları mahkemece re'sen gözetilmesi gereken bir zorunluluktur. Davacılar, dava konusu çekişmeli taşınmazın murisinden geldiğini ve tüm mirasçıların payları bulunduğunu bildirerek dava açmış katılanlar da aynı sebebe dayanmışlardır.

Dosyada bulunan mirasçılık belgesinden 1984 yılında öldüğü anlaşılan davacıların miras bırakanı ... davacılar ve katılanlar dışında başkaca mirasçılarının da olduğu anlaşılmaktadır. Yine ölüm tarihi itibarıyle miras bırakının terekesinin elbirliği hükümlerine tabi olduğu da kuşkusuzdur.

Elbirliği mülkiyeti hükümlerine tabi bulunan bir terekede, terekeye ilişkin tüm tasarruf işlemlerinin 4721 sayılı Yasa'nın 640. ve 702. maddeleri uyarınca tüm mirasçılar tarafından birlikte yapılması zorunlu olup tasarrufi işlem niteliğindeki davanın da tüm mirasçılar tarafından birlikte açılması gerekir.

Bir mirasçının özellikle acele hallerde miras şirketinin menfaatini korumak için bütün mirasçılar adına yalnız başına dava açması mümkün ise de, bu şekilde açılan bir dava tüm mirasçıların katılımı sağlanmadan yürütülemez. Bu halde, diğer mirasçıların davaya katılımının sağlanması, muvafakatlerinin alınması ya da terekeye temsilci atanması gerekir.

Somut olayda davacı tarafın tereke adına talepte bulunduğu ve nüfus kayıtlarına göre davalı ...'nın terekeye göre 3. kişi durumunda olduğu anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca, taraf teşkilinin dava şartı olması nedeniyle davacı tarafa miras bırakan ... mirasçılarının tamamının davaya katılımının veya muvafakatının, bu mümkün olmadığı taktirde terekeye temsilci atanmasının sağlanması için süre ve imkan verilmeli; bu suretle aktif dava ehliyetinin sağlanması halinde taşınmazın maliki ... kızı (1964 doğumlu) ...'nın tüm mirasçıları tespit edilerek davalı yanda yer almaları sağlanmalı, bundan sonra davanın esası hakkında bir karar verilmelidir.