Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2017/1627 K.2017/2845

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi istenilmekle; duruşma için belli edilen ....02.2017 gün ve saatte temyiz eden ... vekili Avukat ... ile aleyhine temyiz istenilen Hazine vekili Avukat ... ... geldiler. Gelenlerin yüzlerine karşı duruşmaya başlandı. Tarafların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmanın bittiği bildirilip, süresinde yapılan inceleme sonucu verilen geri çevirme kararı ile istenilen belgeler de getirtilip dosyasına konulduktan sonra yeniden inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı ... vekili, ........2009 tarihinde idari yoldan ham toprak vasfıyla Hazine adına tescil edilen 2805 parselin ifrazı ile oluşan 2831 ve 2832 parsel sayılı 29.964,57 ve 47.256,78 metrekare yüzölçümündeki taşınmazların miras yoluyla gelen hakka, paylaşmaya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tapu kayıtlarının iptali ve adına tescili istemiyle dava açmış; yargılama sırasında taşınmazı ... ve ... ... ... devrettiğini bildirerek vekilleri tarafından adı geçenler adına tescil talep edilmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece; davacı yan lehine kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz edinme koşulları gerçekleşmişse de dava konusu taşınmazın ........2009 tarihinde idari yoldan Hazine adına tapuya bağlandığı, tapulu taşınmazların zilyetlikle iktisabının mümkün bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir. Ancak, varılan sonuç dosya kapsamına uygun olmadığı gibi yapılan araştırma, inceleme ve uygulama da karar için yeterli bulunmamaktadır.

Kadastro Müdürlüğünce dava konusu taşınmazın bulunduğu köyde yapılan kadastro çalışmalarının 06.06.1958 tarihinde kesinleşerek çekişmeli taşınmazın tescil harici bırakıldığı, daha sonra ........2009 tarihinde idari yoldan Hazine adına tescil edildiği ve ........2011 tarihinde ikiye ifraz edildiği belirtilmiştir. Dava konusu taşınmazların tapu kaydı da incelendiğinde ........2011 tarihinde ifraz işlemi ile oluştuğu görülmektedir.

Davacı da dava dilekçesinde, dava konusu taşınmazların kadastro tespiti sırasında tescil harici bırakıldığını ve muris ve murisi evvellerinden itibaren zilyetliklerinde olduğunu, taksimen kendisine intikal ettiğini ve yıllardan beri ağaçlandırılarak ... yılı aşkın zamandır kullanıldığını ileri sürmüştür.

Bu halde dava; tapulu yerde sürdürülen zilyetliğe dayanılarak değil, 1958 yılında yapılan kadastro çalışmaları sırasında tespit harici bırakılan taşınmazın idari yoldan Hazine adına tapuya tescil edildiği 2009 yılına kadar davacı lehine kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle iktisap koşullarının oluştuğu iddiası ileri sürülerek açılmış olduğuna göre; mahkemenin davanın reddine ilişkin gerekçesinde isabet bulunmamaktadır.

Öte yandan, gerekçede davacı lehine edinme koşullarının gerçekleştiğinden söz edilmiş ise de tapu kaydının oluşması veya imar durumuna göre taşınmazın imar planı kapsamına alınması tarihine kadar 3402 sayılı Yasa'nın .... ve .... maddesinde belirtilen koşulların davacı lehine gerçekleşip gerçekleşmediği hususunda yapılan araştırma hüküm vermek için yeterli değildir.

Çekişmeli taşınmazın niçin tescil harici bırakıldığı sorulmamış, niteliği ve taşınmaz üzerinde sürdürülen zilyetliğin sürdürülüş biçimi ve süresi yöntemince araştırılmamış, bu kapsamda soyut içerikli ve yetersiz yerel bilirkişi beyanları ve ziraat bilirkişi raporu ile yetinilmiş, 1992 tarihli tek hava fotoğrafı incelenmiş, taşınmazın imar durumu netleştirilmemiştir. Eksik araştırma, inceleme ve değerlendirme ile karar verilemez.

Sağlıklı sonuca varılabilmesi için öncelikle taşınmazın imar planı kapsamına alınıp alınmadığı, alınmış ise hangi tarihte alındığı net olarak belirlenmeli, bundan sonra imar planına alınma veya idari yoldan tapuya kaydedilme tarihlerinden hangisi önce ise bu tarihten geriye doğru ...-...-... yıl öncesine ait üç ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığından tarihleri açıkça yazılmak suretiyle istenilerek getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, taraf tanıkları,

ziraat bilirkişi ve fen bilirkişisi huzuruyla yeniden keşif yapılmalıdır. Keşif sırasında; yerel bilirkişiler ve taraf tanıklarından taşınmazların öncesinin ne olduğu, taşınmazlar üzerinde zilyetliğin bulunup bulunmadığı, varsa hangi tarihte ve ne zaman başladığı, zilyetliğin sürdürülüş biçimi, kimden kime, nasıl intikal ettiği, taşınmazlarda imar-ihyaya ne zaman başlanılıp tamamlandığı,

tamamlandığı tarihten hangisi önce ise imar planına alınma veya idari yoldan tapuya kaydedilme kadar Kadastro Kanunu'nun .... maddesinde belirtilen sürenin geçip geçmediği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, dinlenen bilirkişi ve tanık beyanlarında çelişki doğduğu takdirde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeye çalışılmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli,

jeodezi ve fotogrametri mühendisine dosyanın tevdii ile dava konusu taşınmazın belirtilen tarihlere göre ...-...-... yıl öncesine ait ve üç ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları üzerinde uygulama yaptırılarak taşınmazın niteliği ile taşınmaz üzerinde imar-ihya işlemlerine başlandığı ve tamamlandığı tarih ile tarımsal amaçlı zilyetliğin başlangıç tarihi ayrı ayrı saptanmalı, ziraat bilirkişiden çekişmeli taşınmazların eğimi, niteliği, toprak yapısı, bitki örtüsü, taşınmazın imar-ihyasının hangi tarihte başlanıp tamamlandığı,

ekonomik amaca uygun zilyetliğin hangi tarihten beri ve hangi tasarruflar ile sürdürüldüğü ve kullanım durumunu kesin olarak belirleyen bilimsel verilere dayalı, sınırındaki taşınmazlarla mukayese edilecek şekilde ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; fen bilirkişisinden ise keşfi takibe elverişli krokili rapor alınmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek davacı yararına kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile iktisap koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği belirlenmeli ve sonucuna göre karar verilmelidir.

Mahkemece bu yönler göz ardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup, davacılar vekilinin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde bulunduğundan kabulüyle hükmün BOZULMASINA, Yargıtay duruşması için belirlenen ....350,00 TL vekalet ücretinin aleyhine temyiz olunan davalı Hazineden alınarak duruşmada kendisini vekil ile temsil ettiren davacı tarafa verilmesine,