Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2017/2888 K.2017/3879

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın onanmasına ilişkin yukarda belirtilen ilamın karar düzeltme yolu ile incelenmesi Hazine tarafından süresinde istenilmekle; inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle.

"Mahkemece yapılan araştırma ve incelemenin hüküm için yetersiz olup yine hükme esas alınan zirai bilirkişi raporunun kendi içerisinde çelişkili olduğu açıklanarak; tespit tarihinden geriye doğru 20-30 yıl öncesine ait hava fotoğraflarının getirtilmesi, bundan sonra, 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu aracılığıyla yapılacak keşifte taşınmazın niteliği değerlendirilmesi, jeodezi veya fotogrametri uzmanı harita mühendisinden oluşacak bilirkişi heyetine, belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarında stereoskop aletiyle yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda inceleme yaptırılarak;

ve çekişme konusu taşınmaz bu fotoğraflar üzerinde işaretli olarak gösterilmek suretiyle bu yerin önceki ve şimdiki niteliğinin, imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığının ve tamamlandığının, arazinin ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığının, zilyetliğin ne şekilde sürdürüldüğünün ve kimden kime aktarıldığının belirlenmesine çalışılması,

tanık ve yerel bilirkişi ifadelerinin bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan söz konusu bilirkişi raporuyla denetlenmesi ve ayrıca davacı adına belgesiz zilyetlik yoluyla tespit ve tescil edilen taşınmaz miktarı da araştırılarak sonucuna göre karar verilmesi" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli 107 ada 268 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptali ile yargılama sırasında vefat eden davacı ... mirasçıları adına payları oranında tapuya tesciline karar verilmiştir. Davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine hükmün onanmasına karar verilmiş; davalı Hazine temsilcisi tarafından bu kez de karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

Yargıtay bozma ilamına uyulmakla taraflar yararına usuli müktesep hak oluşur. Bu hakkın zedelenmemesi için bozmada işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak taşınmaz başında yeniden keşif yapılmış ise üç kişilik ziraat mühendisi ile kadastro teknisyeni bilirkişiler refakate alınmakla yetinilmiş, bozma ilamı doğrultusunda iki ayrı tarihte çekilmiş çift hava fotoğrafları getirilmiş ise de jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişi eliyle uygulanmamış, keşif sırasında yerel bilirkişi ve tanıklar hazır edilerek taşınmazın imar-ihyaya konu edilip edilmediği ile edilmişse imar-ihyaya ne zaman başlanıp bitirildiği, taşınmazdaki zilyetliğin ekonomik amaca uygun zilyetlik olup olmadığı,

zilyetliğin süresi, şekli ayrıntılı sorularak araştırılmamış olup eksik inceleme ile hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca, çekişmeli taşınmaz başında yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişi ve tarafların aynı yöntemle göstereceği tanıkları ile üç ziraat mühendisi, ve jeodezi ve fotogrametri mühendisinden oluşacak uzman bilirkişi kurulu marifetiyle yeniden keşif yapılmalı, jeodezi ve fotogrametri mühendisine stereoskop aletiyle yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda inceleme yaptırılarak taşınmazın niteliği belirlenmeli, taşınmazın hangi tarihte kim tarafından imar-ihyasına başlandığı,

imar-ihyanın hangi tarihte bittiği, taşınmaz üzerinde ekonomik amacına uygun tarımsal zilyetliğin hangi tarihte başladığı ve kim tarafından ne şekilde sürdürüldüğünün belirlenmesine çalışılmalı, tanık ve yerel bilirkişi sözleri, bilimsel esaslara göre hazırlanan bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, beyanlar arasında çelişki bulunması halinde giderilmesine çalışılmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.