Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2017/5382 K.2018/3934

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu ... İlçesi ... Köyü çalışma alanında bulunan 102 ada 8 parsel sayılı 14.225,13 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tapu kaydına dayalı olarak davalı ... adına tespit ve tescil edilmiştir. Davacı ..., çekişmeli taşınmazın mütegayyip eşhastan kalan yerlerden olması nedeniyle ... adına oluşturulan tapu kaydının kapsamında kaldığı iddiası ile tapu iptali ve tescil istemiyle dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, 102 ada 8 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı ... adına tapuya tesciline, taşınmazın tapu kaydının beyanlar hanesine parsel üzerindeki fındık ağaçlarının davalı ... kullanımında olup, halen bu kişiye ait olduğu şerhinin yazılmasına karar verilmiş; hüküm, davacı ... vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, davacı ...’nin dayandığı tapu kaydının dava konusu taşınmazı kapsadığı gerekçe gösterilmek suretiyle yazılı şekilde karar verilmiş ise de; yapılan inceleme, araştırma ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır. Davacı ..., Haziran 1938 tarih 46 sıra numaralı tapu kaydına dayanmış ve sözü edilen tapu kaydının dava konusu taşınmazı miktarı ile kapsadığı mahkemece yapılan keşif, uygulama ve tüm dosya kapsamı ile belirlenmiştir.

Ne var ki; çekişmeli taşınmazın tespiti 25.03.1997 tarih ve 20 sıra numaralı tapu kaydına dayalı olarak davalı adına yapıldığı halde bu tapu kaydı tüm tedavülleri ile getirtilip tesis tarihi, oluşum nedeni ve çekişmeli taşınmazı kapsayıp kapsamadığı belirlenmemiş, aynı taşınmaz bölümünü kapsayan birden fazla kayıt bulunması halinde önceki tarihli olup doğru temele dayanan tapu kaydına değer verilmesi gerektiği halde bu husus tartışılıp değerlendirilmeksizin karar verilmiştir.

Bu tür eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm verilemez.

Hal böyle olunca doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle tespite esas alınan ve davalı tarafın dayandığı tapu kaydının tesisinden itibaren tüm tedavülleri, varsa kroki ve haritaları ile dava konusu taşınmaza komşu tüm taşınmazların kadastro tutanaklarının onaylı örnekleri ile varsa dayanak kayıtları tesis ve tedavülleri ile birlikte getirtilerek dosya keşfe hazır hale getirilmeli, bundan sonra usulünce belirlenecek yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile uzman bilirkişiler huzuruyla mahallinde yeniden keşif yapılmalı, keşif sırasında öncelikle,

uzman teknik bilirkişi eliyle tespite esas alınan tapu kaydının varsa haritası zemine uygulanarak kayıt kapsamı, 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 20/A maddesi uyarınca haritasına göre belirlenmeli, tapu kaydının haritasının bulunmaması ya da uygulanamaması durumunda ise ihdasından itibaren tüm tedavülleriyle birlikte okunup sınırlarının bilirkişilerce zeminde tek tek gösterilmesi istenilmeli, bilirkişilerin gösteremediği sınırların tespiti için davalı tarafa tanık dinletme imkanı sağlanmalı, teknik bilirkişiye yerel bilirkişi ve tanıkların gösterdiği sınırlar haritasında işaret ettirilmeli,

bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, fen bilirkişisine uygulanan tapu kaydının kapsadığı alanı gösterir ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, çekişmeli taşınmazın tespite esas alınan ve davalı tarafın dayandığı kayıt kapsamında kaldığının anlaşılması halinde hem davacı Hazinenin dayandığı hem de davalı ...’nın dayandığı tapu kaydı taşınmazı kapsamış olacağından önceki tarihli, doğru temele dayanan ve hukuki değerini koruyan kayda değer verileceği gözetilmeli, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilip sonucuna göre hüküm kurulmalıdır.