Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2018/5579 K.2019/4203

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında ... İlçesi Aydınlı Köyü çalışma alanında bulunan 1072, 1085, 1305, 1306, 1307 parsel sayılı 34.600.00, 38.400.00, 30.400.00, 7.400,00 ve 22.600,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar Asliye Hukuk Mahkemesinde dava konusu olduklarından söz edilerek malik haneleri açık bırakılmak suretiyle tespit edilmiştir.

Davacı ... ve ... tarafından davalı ... ve müşterekleri aleyhine Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan elatmanın önlenmesi davası, davaya konu olan parseller hakkında tutanak düzenlenmiş olması nedeniyle Kadastro Mahkemesine aktarılmıştır. Diğer taraftan yargılama sırasında ..., satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak davaya katılmıştır.

Kadastro Mahkemesinde, çekişmeli parsel tutanakları ile aktarılan dava dosyası birleştirilerek yapılan yargılama sonunda davacıların davasının reddine, müdahil davacının davasının ise kabulüne, 1072 ve 1085 parsel sayılı taşınmazların miras payları oranında davalı ... mirasçıları adına. 1305, 1306 ve 1307 parsel sayılı taşınmazların davacı ... mirasçısı ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve temyiz edenin sıfatına göre (1072 ve 1085 parseller yönünden) yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle 1072, 1085, 1306 ve 1307 parsel sayılı taşınmazlar hakkındaki usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA,

2- 1305 parsel sayılı taşınmaza yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince. Mahkemece; zilyetlikle iktisap koşullarının müdahil davacı lehine gerçekleştiği gerekçe gösterilmek suretiyle yazılı şekilde karar verilmiş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Çekişmeli taşınmazın malik hanesi, toprak tevzi çalışmaları sonucu oluşturulan Hazine adına kayıtlı Nisan 1972 tarih ve 542 sıra numaralı tapu kaydının kapsamında olduğu da belirtilmek suretiyle eldeki men-i müdahale davası nedeniyle açık bırakılmıştır.

Sözü edilen tapu kaydı “1758” sayılı tevzi parseline ait olup; belirtmelik tutanaklarının incelenmesinden, 1758 sayılı tevzi parselinin 1757 parsel sayılı taşınmaz ile bütün olarak kullanılmakta iken, asli müdahil ...’nın bayii durumunda bulunan davacı ... adına kayıtlı “mera” sınırlı vergi kaydının miktarı kadar kısmın “1757” parsel olarak ... adına ayrıldığı; vergi kayıt miktar fazlasının ise “1758” parsel olarak ayrılıp bu kısımda Hazine adına tapu oluşturulduğu anlaşılmaktadır.

Mahkemece; tevzi paftası ile kadastro paftası çakıştırılmak suretiyle 1305 parsel sayılı taşınmazın tevzinin 1758 parseline isabet ettiği belirlenmiş ise de; dava konusu taşınmaz hakkında “mera” sınırlı vergi kaydının miktar fazlası olduğu gerekçesi ile Hazine adına tapu oluşturulduğu halde yöntemince mera araştırması yapılmamış, bu kapsamda özellikle çekişmeli taşınmaza batı yönden komşu parsellerin tespit tutanakları ile dayanağı belgeler getirtilip komşu taşınmazlarda mera bulunup bulunmadığı araştırılmamış, komşu köyler halkından mahalli bilirkişi dinlenmek suretiyle taşınmazın öncesinin mera olup olmadığı ortaya konulmamıştır.

Eksik araştırma ve inceleme ile karar verilemez.

Hal böyle olunca; doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle, çekişmeli taşınmaza komşu (taşınmazın batısında bulunan ve Kaldırım Köyü sınırları içinde bulunan taşınmazlara ait parsellerin ada parsel numaraları da belirlenmek suretiyle) taşınmazların kadastro tutanaklarının onaylı örnekleri ve varsa dayanakları ile kadastro sonucu oluşan tapu kayıtları getirtilip dosya ikmal edilmeli, bundan sonra mahallinde, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, komşu köylerde ve aynı köyde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek 3’er kişilik yerel bilirkişi kurulu, aynı yönteme göre tespit edilecek taraf tanıkları,

sağ olmaları durumunda belirtmelik bilirkişileri huzuruyla yeniden keşif yapılmalı, keşif sırasında dinlenilecek yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı; taşınmazlar üzerindeki zilyetliğin hangi tarihte başladığı hususu tereddüte yer bırakmayacak şekilde belirlenmeli, taşınmazın öncesinin mera, yaylak veya kışlak olup olmadığı,

komşu da mera parseli bulunması halinde mera parselinden ne suretle ayrıldığı hususları sorulup saptanmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli, yargılama sırasında dinlenen bilirkişi ve tanık beyanları arasındaki çelişki yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeye çalışılmalı, ziraat bilirkişisinden önceki keşif sonucu dosyaya ibraz edilen ziraat bilirkişi raporundaki bulgular da değerlendirilerek taşınmazların niteliği, toprak yapısı,

komşu parsellere göre arz ettiği özellikler ve taşınmazlar ile komşu durumda mera parseli bulunması halinde aralarında doğal ya da yapay ayırıcı unsur bulunup bulunmadığı, meranın devamı niteliğinde olup olmadığı hususlarında bilimsel verilere dayalı ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, taşınmazı tüm yönleriyle gösterecek fotoğrafları çektirilmeli, fotoğraflar üzerinde çekişmeli taşınmaz işaretlenmeli, fen bilirkişisinden ise keşfi izlemeye ve bilirkişi sözlerini denetlemeye elverişli harita düzenlettirilmeli,

bundan sonra müdahil davacı lehine Hazine tapusunun oluştuğu tarihe kadar 3402 sayılı Yasa'nın 14 ve 46/1. maddesinde belirtilen şartların oluşup oluşmadığı belirlenerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.