Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2018/612 K.2020/3979

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle. “Davalı Hazinenin dava konusu 127 ada 256 parsel sayılı taşınmaza ilişkin hüküm ve yönelik temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazın hükme dayanak yapılan fen bilirkişisi raporunda (E) harfi ile gösterilen bölümünün davacının dayandığı tapu kaydının kapsamında kaldığı gerekçesi ile yazılı şekilde hüküm kurulduğu, 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 20/A maddesine göre haritası olan tapu kayıtlarının kapsamının haritasına göre belirlenmesi gerektiği davacı tarafından dayanılan 27.11.1995 tarih 19 sıra numaralı tapu kaydı tescil ilamı ile oluştuğu halde sözü edilen ilam ve krokisi uygulanmadığından yapılan araştırma ve incelemenin hüküm kurmaya yeterli bulunmadığı belirtildikten sonra,

sağlıklı sonuca varılabilmesi için öncelikle davacı tarafın dayandığı tescil dosyasının getirtilmesi, tescil dosyası bulunmaz ise tescil ilamı ile oluşan tapu kaydının haritası ile getirtilmesi, çekişmeli taşınmaza komşu parsellerin onaylı tutanak suretleriyle dayanağı olan belgeler getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen komşu köylerde ikamet edip davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi ve aynı yöntemle belirlenecek taraf tanıkları ve tescil dosyasındaki tanıkların huzuruyla keşif yapılması,

keşifte davacının dayanağı tapu kaydına esas alınan tescil ilamı ve haritası teknik bilirkişi aracılığı ile zemine uygulanarak 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 20/A maddesi uyarınca kapsamının haritasına göre belirlenmesi, tapu kaydının kapsamı dışında kalan bölümler yönünde ise tapu kaydının oluştuğu tarih ile tespit tarihi arasında 20 yıllık zilyetlik süresinin dolmadığı göz önünde bulundurularak bir karar verilmesi; davacının çekişmeli 154 ada 97, 103 ve 153 parsel sayılı taşınmazlara ilişkin hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde ise davacının, babasının eklemeli zilyetliğine dayandığı,

ve babası adına belgesizden tespit edilen taşınmaz miktarının yüz dönümü aştığı gerekçesi ile ret kararı verilmiş ise de yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmak için yeterli olmadığı dava konusu taşınmazın davacıya babasından hangi tarihte ve ne şekilde intikal ettiğinin araştırılıp davacının taşınmazda bağımsız olarak zilyetliğinin 20 yıla ulaşıp ulaşmadığı belirlenmediği gibi, kadastro tespitinde mera olarak sınırlandırılan taşınmazların kadim mera olup olmadığının da yöntemince araştırılmadığı ayrıca dava konusu taşınmazlar üzerinde sürdürüldüğü iddia edilen zilyetliğe ilişkin araştırma da yapılmadığı belirtilerek,

sağlıklı sonuca varılabilmesi için, çekişmeli taşınmazlara komşu parsellerin onaylı tutanak suretleriyle dayanağı olan belgeler getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek 3 kişilik yerel bilirkişi kurulu, aynı yönteme göre tespit edilecek taraf tanıkları, tespit bilirkişileri ve 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu huzuruyla keşif icra edilmesi keşif sırasında dava konusu taşınmazların fiilen de kadim mera olup olmadığı hususu üzerinde durulması,

dinlenilecek bilirkişi ve tanıklardan taşınmazların ilk maliki, intikali ve tasarrufu hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınması, dava konusu taşınmazların davacının zilyetliğinde bulunduğunun tespiti halinde mahalli bilirkişi ve tanıklardan dava konusu taşınmazların davacıya babasından hangi tarihte ve ne şekilde intikal ettiğinin, taşınmazların öncesinin mera, yaylak veya kışlak olup olmadığı sorulup saptanması, bilirkişi ve tanık sözlerinin komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmesi,

3 kişilik uzman ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan, taşınmazların niteliğiyle ilgili ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınması, çekişmeli taşınmazların her yönünden tüm özelliklerini gösterir fotoğrafları çektirilip, fen bilirkişisine sınırlarının fotoğraflar üzerinde kabaca işaretlettirilmesi ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmesi, dava konusu taşınmazlarda davacının bağımsız olarak zilyetliğinin 20 yıla ulaştığının tespiti halinde eklemeli zilyetlikten söz edilmeyeceğinin göz önüne alınması,

bağımsız zilyetlik süresinin 20 yıla ulaşmaması halinde ise, belgesiz olarak davacının babası tarafından edinilen belgesiz taşınmazların da değerlendirilmeye alınması ve bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi” gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sırasında tefrik kararı verilerek, 154 ada 97, 103 ve 153 parsel sayılı taşınmazlar hakkındaki dava eldeki davadan ayrılmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, çekişmeli 127 ada 256 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespit tutanağının iptaline, 24.08.2017 hakim havale tarihli fen bilirkişisi raporunda (A) harfi ile gösterilen 14.533,998 metrekarelik bölümün ifraz edilerek aynı adaya son parsel numarası verilmek suretiyle tarla vasfı ile davacı adına tapuya tesciline, belirtilen kısım ifraz edildikten sonra kalan yerin aynı ada ve parsel numarası altında tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.