Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2019/1243 K.2019/7948

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında, ... Köyü çalışma alanında bulunan 110 ada 10, 12, 16 parsel, 120 ada 1, 9 parsel, 122 ada 2 parsel, 123 ada 1 ve 3 parsel sayılı muhtelif yüzölçümündeki taşınmazlardan.

110 ada 16 parsel sayılı taşınmazlar, irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle, 120 ada 1 ve 9 parsel sayılı taşınmazlar tapu kaydına dayalı olarak ... ve 15 arkadaşı adına, 110 ada 10, 12 parsel, 122 ada 2 parsel, 123 ada 1 ve 3 parsel sayılı taşınmazlar ise irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ... ve 6 arkadaşı adına tespit edilmiştir. Davacı ... ve ..., tapu kaydına dayanarak dava açmışlardır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli 110 ada 10, 12, 16 parsel, 120 ada 1, 9 parsel, 122 ada 2 parsel, 123 ada 1 ve 3 parsel sayılı taşınmazların kadastro tespitlerinin iptali ile eşit paylarla davacılar adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davalılar ..., ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkin olup, kadastro tespitine itiraz davalarında husumetin tespit maliklerine, tespit maliklerinin ölü olması halinde ise mirasçılarına karşı yöneltilmesi ve tüm mirasçıların davada yer alması zorunludur. Taraf teşkilinin sağlanması dava şartı olup, bu koşul yerine getirilmeden işin esasına girilerek hüküm kurulamaz. Kamu düzenine ilişkin bu hususun, yargılamanın her safhasında Mahkemece re'sen dikkate alınması gerekir. Somut olayda çekişmeli 110 ada 16, 120 ada 1 ve 9 parsel sayılı taşınmazların tespit maliklerinden ... tespit tarihinden önce, tüm parsellerde tespit maliki olan ... ise yargılama sırasında vefat ettiği halde, ... mirasçıları... ile ... mirasçısı ...'ın sağ olmalarına rağmen, davaya dahil edilmediği anlaşılmaktadır.

Öte yandan davacılar, tapu kaydı ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği iddiasına dayanarak çekişmeli taşınmazların kadastro tespitine itiraz ettikleri halde, Mahkemece davacıların dayandıkları tapu kayıtları ve tesislerinden itibaren tüm tedavülleri getirtilmemiş ve keşif mahallinde yöntemince uygulanmamıştır. Mahkemece, taşınmazların uzun zamandan beri davacıların kullanımında olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, dayanak tapu kayıtlarının çekişmeli taşınmazlara uyup uymadığı, uyuyorlarsa tapu kayıt malikinin kim olduğu, çekişmeli taşınmazların davacılara nasıl intikal ettiği ve mirasçılar arasında yöntemince taksim yapılıp yapılmadığı da araştırılmamıştır. Bu şekilde eksik araştırma ve inceleme ile hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca, doğru sonuca ulaşılabilmesi için Mahkemece öncelikle, tespit maliklerinden ... mirasçıları ... ile yine tespit maliklerinden ... mirasçısı ...'ın davaya dahil edilmeleri için davacı tarafa süre verilmeli, bu şekilde taraf teşkilinin sağlanması halinde, dahili davalılardan savunma ve delilleri sorulmalı, bildikleri takdirde delilleri toplanmalı, davacıların dayandıkları tapu kayıtları oluşumlarından itibaren tüm tedavülleri ile getirtilmeli, kadastro sırasında taraflar adına aynı çalışma alanı içerisinde tespit edilen başkaca taşınmaz bulunup bulunmadığı hususu Tapu ve Kadastro Müdürlüklerine sorularak araştırılmalı,

taraflar adına tespit edilen taşınmazlar bulunmakta ise, bu taşınmazların tespit tutanakları ve dayanakları ile kesinleşmiş iseler kadastro sonucu oluşan tapu kayıtları dosya arasına getirtilmeli, dosya bu şekilde keşfe hazır hale getirildikten sonra mahallinde, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu, tespit bilirkişileri ve taraf tanıkları ile fen bilirkişisinin katılımı ile yeniden keşif yapılmalı, dayanak tapu kayıtları yöntemince uygulanmalı;

tapu kayıtlarının çekişmeli taşınmazlara uyması durumunda tapu kayıt maliki ile davacılar arasında akdi ve ırsi ilişki kurulmalı; taraflar arasında harici veya rızai bir taksim bulunup bulunmadığı, taksim bulunmakta ise çekişmeli taşınmazların kime düştüğü, diğer taraflara paylaşımda nerenin isabet ettiği, çekişmeli taşınmazların kim tarafından, ne zamandan beridir ve ne suretle kullanıldığı hususlarında yerel bilirkişi ve tanıklardan maddi olaylara dayalı ve gerektiğinde yer göstermeleri de istenmek suretiyle ayrıntılı bilgi alınmalı,

yerel bilirkişi sözleri varsa dava dışı taşınmazların tespit tutanakları ve kesinleşmiş iseler kadastroca oluşan tapu kayıtları ile denetlenmeli, tespite aykırı sonuca ulaşılması halinde tespit bilirkişilerinin beyanlarına başvurulmalı, beyanlar arasındaki çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeli, bundan sonra toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.