Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2019/1511 K.2019/4504

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın onanmasına ilişkin yukarda belirtilen ilamın karar düzeltme yolu ile incelenmesi ... tarafından süresinde istenilmekle; inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu Havuz Köyü çalışma alanında bulunan 183 ada 65 parsel sayılı 12.264,00 metrekare ve 183 ada 66 parsel sayılı 17.800,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, tapu kaydına dayalı olarak tarla vasfıyla Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir. Davacı miras yoluyla gelen hakka ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedenine dayanarak taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ve kendi adına tescili istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı ... tarafından temyiz edilmiş, Dairemizin 01.02.2019 tarih 2016/5068-2019/494 Esas, Karar sayılı ilamıyla hükmün onanmasına karar verilmiş, onama ilamına karşı davacı tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

Mahkemece, davacı lehine zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının davacı lehine gerçekleşmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de yapılan araştırma ve inceleme karar vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Çekişmeli taşınmazların tespit tutanaklarının edinme sebebinde; dava dışı 183 ada 56, 57, 58, 59, 60, 64, 67, 68, 70, 122 parsel sayılı taşınmazlarla bir bütün halde toprak tevzii çalışmaları sonucunda Hazine adına oluşan Mart 1965 tarih 326 sayılı tapu kaydı kapsamında kaldığı,

tablendikatifte adı geçen şahıslar tarafından 20 yıldan fazla bir süredir malik sıfatıyla zilyet edilmekte ise de belirtme tutanağında 1945 yılında köy meralarından sürülen yerlerden olduğu belirtilerek Hazine adına tespit ve tescil edildiği belirtilmesine rağmen mahkemece anılan tapu kaydı ile toprak tevzi çalışmalarına ilişkin belirtmelik, tablentikatif ve diğer belgeler ile haritası getirtilmemiş, davacı vergi kaydına dayanmasına rağmen istenilmemiş ve bu nedenle de belgeler keşifte uygulanmamıştır.

Diğer yandan zilyetlik hususunda yerel bilirkişi ve tanıklardan alınan beyanlar dahi son derece soyut nitelikte bulunmaktadır.

Hal böyle olunca; öncelikle; taşınmazın bulunduğu bölgede yapılan toprak tevzii çalışmalarına ilişkin belirtmelik tutanağı, tablendikatif ve diğer belgeler ile haritasının, çekişmeli taşınmaza revizyon gören tapu kaydı ile bu tapu kaydı kapsamında kaldığı belirtilen taşınmazlara ait tespit tutanakları ile kadastro sonucunda oluşmuş tapu kayıtlarının (hükmen oluşmuşlar ise dayanağı mahkeme ilamlarının onaylı birer örneğinin),

tapu kaydı kapsamında kaldığı belirtilen taşınmazları dıştan çevreleyen komşu taşınmazlara ait tespit tutanakları ile kadastro sonucu oluşmuş tapu kayıtları ile varsa tespitlerine esas alınan tapu yada vergi kayıtlarının, davacının dayandığı vergi kaydı ile tespit tarihine kadar çekilmiş tüm hava fotografları bulundukları yerden getirtilmek suretiyle dosya ikmal edilmeli, bundan sonra mahallinde, komşu köylerden seçilecek yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu, 1 jeodezi ve fotogrametri mühendisinden oluşan bilirkişi heyetinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalı,

yapılacak keşifte tanık ve mahalli bilirkişilerden, taşınmazların öncesinin geleneksel biçimde kullanılan kadim mera olup olmadığı, sınırında kadim mera olarak kullanılan taşınmazlar olup olmadığı, var ise mera parseli arasında ayırıcı nitelikte unsur bulunup bulunmadığı, taşınmaz bölümlerinin geçmişte ne durumda bulundukları, kime ait oldukları, kimden nasıl intikal ettikleri, kim tarafından, ne zamandan beri ve ne suretle kullanıldıkları sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, tespite esas alınan tapu kaydı, davacının dayandığı vergi kaydı, yöntemince uygulanmalı;

zirai bilirkişi kurulundan, çekişmeli taşınmaz bölümleri üzerinde ekonomik amaca uygun zilyetlik bulunup bulunmadığı, ekonomik amaca uygun zilyetlik varsa hangi tarihten beri ve hangi tasarruflar ile sürdürüldüğü, çekişmeli taşınmaz bölümleri ile komşu taşınmazların toprak yapıları ve nitelikleri hususunda fark bulunup bulunmadığı, sınırında mera bulunması halinde çekişmeli taşınmazlar ile aralarında doğal ya da yapay ayırıcı unsur olup olmadığı,

meradan açma olup olmadıkları hususlarını irdeleyen, çekişmeli taşınmazların niteliklerini, kullanım durumlarını ve zilyetlik sürelerini kesin olarak belirleyen rapor ve ekinde taşınmaz bölümlerinin değişik yönlerden çekilmiş, komşu taşınmazlar ve varsa mera parseli ile aralarındaki sınırları gösterecek şekilde renkli fotoğraflarının eklenmesi istenilmeli; jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişiden keşifte uygulanan kayıt ve belgelerde bulunan yerel bilirkişi ve tanıklarca gösterilen sınırlarının harita üzerinde belirlenmesi,

hava fotoğrafı ve memleket haritası ile kadastro paftası ölçeğinin harita çizim programları aracılığıyla eşitlenmesi suretiyle çekişmeli taşınmaz bölümlerinin konumlarının çevre parsellerle birlikte harita üzerinde gösterilmesi ve hava fotoğrafları ile kadastro paftası çakıştırılıp stereoskop aletiyle inceleme yaptırılarak,

dava konusu taşınmaz bölümlerinin öncesinin ne olduğunun ve davalı tarafça ne şekilde kullanıldıklarının belirlenmesine çalışılmalı, temin edilebilecek en eski ve yeni renkli uydu fotoğrafları ile kadastro paftasının çakıştırılarak taşınmazın nasıl göründüğü gösterilmeli, bundan sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmeli, öncesinin kadim mera olduğunun belirlenmesi halinde süresi ne olursa olsun zilyetlik ile iktisap edilemeyeceği göz önünde bulundurulmalıdır.