Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2020/10020 K.2021/1297

...

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında ...,... İlçesi ... Köyü çalışma alanında bulunan ... ada 8 parsel sayılı 12280,00 metrekare ve ... ada 35 parsel sayılı 8000,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar Temmuz ... tarih 44 sıra nolu tapu kaydı ve ...

05.08.1936 tarih 6 tahrir nolu vergi kaydına istinaden ...,... ve ... adına tespit görmüş ancak daha sonra vergi kaydının güneyinin meşelik okuduğu ve miktarının 7 parsel numaralı taşınmaz ile dolduğu dolayısıyla 8 ve 35 nolu parseller miktar fazlası olduğu gerekçesiyle malik sütunlarında düzeltme yapılarak tarla vasfı ile Hazine adına; ... ada 10 parsel sayılı 11280,00 metrekare ve ... ada 12 parsel sayılı 24550,00 metrekare ve ... ada 17 parsel sayılı 4263,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar tarla vasfı ile ...

05.08.1936 tarih 5 tahrir nolu vergi kaydına istinaden ... adına tespit görmüşler ancak daha sonra vergi kaydının güneyinin meşelik okuduğu ve miktarının 9, 11, 13, 14, 15 ve 16 parsel numaralı taşınmazlar ile dolduğu dolayısıyla miktar fazlası olduğu gerekçesiyle malik sütunlarında düzeltme yapılarak tarla vasfı ile Hazine adına tespitleri yapılmıştır.

Asıl dosya davacıları ...,... ve ..., çekişmeli ... ada 8, 10, 12, 17 ve 35 parsel sayılı taşınmazların irsen intikal, tapu ve vergi kayıtları ile kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği iddiasına dayanarak ... mirasçıları adına tescilleri istemi ile dava açmışlardır. Asli müdahil ..., dava konusu ... ada 17 parsel sayılı taşınmazın irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği iddiasına dayanarak davaya müdahil olmuştur.

Asli müdahil ... ... ada 35 parsel sayılı taşınmazın irsen intikal kazandırıcı zamanaşımı iddiasıyla; yine ... ada 7 nolu parselin batısında bulunan yolu ve bu yolun batısında bulunan su arkının tamamı ile 8 nolu parselin keşif sırasında ortaya çıkan miktarın tespitiyle kendisi ile kardeşleri ... ve ... adına tescil edilmesi talebiyle müdahil olmuştur.

Birleşen dosya davacısı ..., dava konusu ... ada 35 parsel sayılı taşınmazın kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği iddiasına dayanarak dava açmıştır. Birleşen dosya davacısı Orman Yönetimi dava konusu ... ada 35 parsel nolu taşınmazın orman sahası içinde kaldığı iddiasıyla dava açmış, Mahkemece yapılan yargılama sonunda davacı ...

Yönetimine keşif giderlerini yatırması için kesin süre verildiği ancak yatırılmadığı gerekçesiyle davanın reddine, ... ada 35 parsel sayılı taşınmazın tarla vasfı ile Hazine adına tapu tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı ...

Yönetimi tarafından temyiz edilmiş, Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 11.03.1999 tarih, 1999/1955 E. -2192 K. sayılı kararı ile ''usule uygun ara karar ile keşif giderleri belirlenmeden kesin sürede yatırılmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesinin doğru olmadığı'' gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, her bir taşınmaz açısından dava dosyaları tefrik edildikten sonra 17 nolu parsel sayılı taşınmaz yönünden yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne ve çekişmeli ... ada 17 parsel nolu taşınmazın davacı ... adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine tarafından temyiz edilmiş, Yargıtay 16. Hukuk Dairesinin 10.04.2006 günü, 2006/1256 E. - 2659 K. sayılı kararı ile bozulmuştur.

Hükmüne uyulan bozma ilamında özetle: ''...dayanılan vergi kaydının 9 ila 16 numaralı parsellere revizyon gördüğü celp ve tetkik edilen kayıtlardan anlaşılmaktadır. Vergi kaydı meşelik hudutlu olup eylemli durumda kaydın uygulandığı arazi bölümünün Devlet ormanına bitişik olduğu anlaşılmaktadır.

Bu durumda kayıt miktar fazlasının ormandan elde edilip edilmediğinin uzman orman mühendisi aracılığı ile araştırılması, ayrıca, taşınmazın davacıların babalarından intikal ettiği, murisin ölüm tarihi ile tespit tarihi arasında 20 yıl geçmediği kayıtlardan anlaşılmaktadır.

Davacıların taşınmazlar üzerindeki tasarrufu babalarına izafeten sürdürülmekte olup muristen intikal edip tüm mirasçıları adına tespit edilebilecek taşınmaz miktarının sulu arazide 40, kuru arazide 100 dönümü geçmemesi gerektiği değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi'' gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma kararına uyulduktan sonra dava dosyaları birleştirilmiş ve yapılan yargılama sonunda davacıların ve asli müdahil davacıların açmış oldukları davaların reddine; dava konusu ...,...

Köyü ... ada 8-10-12-17-35 parsel sayılı taşınmazların tespit gibi Hazine adına tescillerine karar verilmiş; hüküm, davacılar ... ve müşterekleri tarafından tüm parseller; asli müdahil ... tarafından ... ada 8 ve 35 nolu parseller; asli müdahil ... tarafından ... ada 17 parsel; birleşen dosya davacısı ... tarafından ... ada 35 parsel; birleşen dosya davacısı Orman İdaresi tarafından temyiz edilmiştir.

Birleşen dosya davacısı Orman İdaresi ile asli müdahil ..., asli müdahil ... ve birleşen dosya davacısı ...'in temyiz itirazları yönünden; dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve uzman orman bilirkişi tarafından eski tarihli hava fotoğrafları ve memleket haritasına dayalı olarak yöntemine uygun biçimde yapılan inceleme ve araştırmada çekişmeli taşınmazların orman sayılmayan yerlerden olduğu anlaşıldığına ve asli müdahil ..., asli müdahil ... ve birleşen dosya davacısı ... yararına 3402 sayılı Yasa'nın 14. maddesinde yazılı kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının oluşmadığına göre yerinde olmayan temyiz itirazları yerinde değildir.

Davacılar ... ve müştereklerinin temyiz itirazlarına gelince.

Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme neticesinde çekişmeli parsellerin tarım arazisi olduğu, tesbit tarihine kadar taşınmaz üzerindeki zilyetliğin çekişmesiz, aralıksız ve malik sıfatıyla yirmi yılı aşan bir süre devam ettiği, böylece 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun l4. maddesinde öngörülen zilyetlikle mülk edinmeye ilişkin diğer şartların davacılar lehine oluştuğu yapılan keşif, uygulama, dinlenen yerel bilirkişi ve tanık sözleri, teknik bilirkişinin açıklamalı raporu ile belirlendiğine ve davacıların murisinin ölümü ile tespit tarihi "zilyetliğin terki" olarak değerlendirilebilecek 20 yıllık süre de geçmediğine göre.

Mahkemenin, davacıların, babalarının ölümünden sonra zilyetliklerini devam ettirmedikleri gerekçesiyle davalarının reddine karar verilmesi isabetsizdir. Ancak; çekişmeli taşınmazların, davacıların murisinden intikal ettiği belirlendiğine göre davacıların tasarrufunun terekeye izafeten olduğunun kabulü zorunlu olup, muristen mirasçılarına intikal edip, zilyetlik yolu ile edinilebilecek taşınmaz miktarının sulu arazide 40, kuru arazide 100 dönümle sınırlı olacağı kuşkusuzdur.

Ne var ki, Mahkemece bu yönde araştırma yapılmamış, muris ve tüm mirasçılar adına zilyetliğe dayanılarak tespit edilmiş taşınmazların onaylı tutanak suretleri ile hükmen davacılar adına zilyetliğe dayanılarak tescile karar verilen taşınmaz dosyaları da getirtilip incelenmemiştir.

Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılması için 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14. maddesine göre tapuda kayıtlı olmayan ve aynı çalışma alanı içinde bulunan ve toplam yüzölçümü sulu toprakta 40; kuru toprakta 100 dönüme kadar olan (40 ve 100 dönüm dahil) bir veya birden fazla taşınmaz mal, çekişmesiz ve aralıksız en az yirmi yıldan beri malik sıfatıyla zilyetliğini belgelerle veya bilirkişi veyahut tanık beyanlarıyla ispat eden zilyedi adına tespit edilir hükmü gereğince murisin ve muristen intikal edip mirasçıları adına belgesiz zilyetlik yoluyla kazanılan toprak olup olmadığı, varsa cinsi ve miktarı tapu ve kadastro müdürlüklerinden;

çekişmeli taşınmazlar dışında, başka taşınmazlar için salt zilyetlik nedenine dayalı olarak açılan başka davalarının bulunup bulunmadığı mahkemeler yazı işleri müdürlüğünden sorulup tespit edilmeli, belgesiz zilyetlik yolu ile edinilecek miktar sınırının aşılması halinde dava konusu taşınmazlar yönünden davacılara tercih hakkı tanınmalı ve bundan sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.