Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2020/2845 K.2021/3325

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; “çekişmeli 197 parsel sayılı taşınmaz üzerinde tespit günü itibariyle mahkemece adlarına tescil hükmü kurulan ... evlatları ..., ... ve ...’lar yararına 3402 sayılı Kanun’un 14. maddesinde öngörülen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile mülk edinme koşullarının gerçekleştiğinin mahkemece yapılan keşif, uygulama ve toplanıp değerlendirilen diğer delillerle belirlendiği ve bu nedenle Hazine’nin sair temyiz itirazlarının yersiz olduğu; ancak aynı maddedeki miktar sınırlamasına ilişkin yöntemince araştırma yapılmadığı; her ne kadar bu doğrultuda bir araştırma yapılmış ise de;

bu dava haricinde bir çok taşınmazın kadastro tespitlerine de itiraz edildiği; bu nedenle miktar sınırlaması bakımından etkili ve sağlıklı bir denetim yapılmasının olanaksızlığına işaret edilerek; yöntemince araştırma yapılması ve dava dosyalarının birleştirilmesi; bundan sonra 3402 sayılı Kanun'un 14/son maddesi hükmünde öngörülen kısıtlamalar dikkate alınarak sonucuna uygun bir karar verilmesi” gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyulduktan sonra; yapılan yargılama sırasında ... ve müşterekleri, kendilerininde ... mirasçısı olup taşınmazda miras yoluyla gelen hakları olduğu iddiasına dayanarak davaya katılmıştır. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda davacılardan ..., ... ve ...'ın davasının feragat nedeniyle reddine; davacılardan (... mirasçısı) ...'ın davasının reddine.

Davacılardan (...’ın diğer mirasçıları) ..., ..., ... , ..., ..., ..., ..., ...'nın davasının ise kabulüne; çekişmeli 197 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptali ile hükümde gösterilen paylarla ..., ..., ... , ..., ..., ..., ..., ... ve ... adlarına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece; dava konusu taşınmazı ...'ın 50 yılı aşkın süredir davasız aralıksız zilyet olarak kullandığını ve ölümü ile de tüm mirasçılarına intikal ettiği;... mirasçıları lehine zilyetlikle kazanım koşullarının oluştuğu; ancak davacılardan ... mirasçısı olan ...'ın davasının kabul edilmesi halinde aynı çalışma alanı içerisinde onun adına adına tespiti senetsizden yapılan taşınmazlarının toplam yüzölçümü kanunla belirlenen 100 dönüm normunu geçeceği anlaşıldığından mirasçılardan ...'ın davasının reddine, ...'ın ... dışındaki diğer mirasçıları ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...'nın ise davalarının kabulüne karar verilmiş olup yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli değildir.

Hükmüne uyulan bozma ilamında çekişmeli parsel yönünden tespit günü itibariyle davacılar ... mirasçıları yararına zilyetlikle mülk edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilmiş ancak yöntemince 40-100 dönüm araştırması yapılması gereğine işaret edilmiştir. Mahkemece bu doğrultuda bir araştırma yapılmış ise de; dosya arasına sadece “belgesizden tespit ve tescil edilen taşınmaz listesi” konulmakla yetinilmiş( ... Tapu Müdürlüğü’nün 18.11 2015. 24.3.2017.

18.4.2017 tarihli yazı cevabının eki listeler) olup bu listeler incelendiğinde bir kısım taşınmazların hükmen tescil edildiği bir kısım taşınmazların ise kadastro tespiti sonucu itirazsız kesinleşerek tespit edildiği yazılı olduğu halde; bildirilen parsellerin kadastro tespit tutanakları getirtilmediğinden belgesizden tespit edilip edilmedikleri, tutanak içeriklerine göre muris ...’dan intikal edip etmedikleri denetlenmemiş; yine hükmen tescile esas bu hükmne tescile esas dava dosyaları getirtilip hangi nedene dayalı olarak ... mirasçıları yahut ... adlarına tespit ve tescil edildikleri denetlenmemiştir.

Ayrıca Mahkeme gerekçesine göre her bir mirasçı yönünden ayrı ayrı belgesiz incelemesi dikkate alınarak sonuca gidilmiş ise de; muris ...’ın ölüm tarihi olan 1969 yılı ile kadastro tespit tarihi olan 1979 arasında 20 yıllık süre de geçmediğine göre; ... terekesine ait olan taşınmazlar yönüyle ...’ın tüm mirasçılarının miras yoluyla gelen hakka dayalı olarak aynı çalışma alanı içerisinde belgesiz zilyetlik yoluyla toplamda 100 dönüm kazanabilecekleri dikkate alınmayarak her bir mirasçı yönünden ayrı ayrı 100 dönüm sınırı dikkate alınarak hüküm kurulmuş olması da isabetsizdir.

Hal böyle olunca doğru sonuca ulaşılabilmesi için; öncelikle aynı kişiler(... mirasçıları) tarafından belgesiz zilyetliğe dayalı olarak aynı çalışma alanı içerisinde Hazine’ye karşı açılan açılan ve hala derdest olan davalar bulunması halinde sağlıklı denetim yapılabilmesi için bu dosyaların birleştirilmesi gerektiği göz önüne alınmalı;

yine muris ... ile mirasçıları adına aynı çalışma alanında belgesiz zilyetlik yoluyla tespit edilen taşınmazların miktarları Tapu Müdürlüğü, Kadastro Müdürlüğü ve Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünden ayrı ayrı sorularak miktar sınırlaması yönünden araştırma yapılmalı, bildirilen taşınmazlara ait tutanakların onaylı örnekleri ile mahkeme ilamlarının kesinleşme şerhli onaylı örnekleri dosya arasına konulması; yapılacak araştırmada özellikle tutanak içerikleri ve hükmen tescile esas mahkeme ilamlarının içerikleri dikkate alınarak; öncelikle muris ... adına belgesiz zilyetlikten tespit ve tescil gören taşınmaz miktarı belirlenmeli;

bundan sonra mirasçıları adına belgesiz zilyetlikten tespit ve tescil edilen taşınmazların tespiti yapılarak; ... terekesine dahil olup olmadığı; yoksa başka şekilde (satın alma, hibe, bağış vs. gibi farklı hukuki nedenlere dayalı olarak) tespit edilip edilmedikleri dikkate alınmalı; yine bu tespit yapılırken hala derdest olan ve şahıslar arasında görülmekle birlikte( yani Hazine taraf olmamakla birlikte) ...’dan intikal nedenine dayalı olarak açılan belgesiz zilyetliğe dayalı dava dosyaları da dikkate alınarak miktar denetimi yapılırken bu dosyalar da göz önünde bulundurulmalı;

gerekirse belgesizden tespit ve tescil edildiği bildirilen tutanak içerikleri ve hükmen tescile esas mahkeme ilamları üzerinde uzman bilirkişiye inceleme yaptırılarak belgesizden tespit gören taşınmaz miktarı tereddütsüz olarak tespit edilmeli; bundan sonra sonucuna göre bir karar verilmelidir.