Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2020/9025 K.2021/1681

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın bozulmasına ilişkin yukarıda belirtilen ilamın karar düzeltme yolu ile incelenmesi ... tarafından süresinde istenilmekle; inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; "çekişmeli taşınmazın, Köyceğiz Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/280 - 2012/170 Esas, Karar sayılı ilamıyla Hazine adına tescil edilen yerin kapsamında kaldığı kabul edilerek tapunun iptali ve davacı adına tescili yönünde hüküm kurulmuş ise de, varılan sonucun doğru olmadığı, anılan mahkeme kararının henüz tapuya tescil edilmediği anlaşıldığına göre, eldeki davanın kadastro sırasında tapulama harici bırakılan taşınmaz bölümü yönünden açılmış tescil davası mahiyetinde olduğu,

bu davalarda TMK’nın 713/3. maddesinde yasal hasım olarak Hazine ve ilgili kamu tüzel kişiliklerinin gösterildiği öte yandan karar tarihinden sonra yürürlüğe giren 6360 sayılı Yasa uyarınca çekişmeli taşınmazın sınırları içerisinde bulunduğu Köyceğiz Belediyesi ile Muğla Büyükşehir Belediyesi'nin davada yasal hasım oldukları belirtilerek, söz konusu davalıları davaya dahil etmesi hususunda davacıya süre verilerek, taraf teşkili sağlandıktan sonra tüm deliller toplanıp sonucuna göre karar verilmesi" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, bilirkişiler tarafından düzenlenen 24.12.2012 tarihli bilirkişi raporuna ekli krokide (A) harfiyle gösterilen 1.544,26 metrekare yüzölçümüne sahip taşınmazın tarla vasfıyla davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairemizin 27.11.2019 tarih 2016/13783-2019/7780 Esas, Karar sayılı ilamıyla; "yapılan araştırma ve incelemenin hüküm kurmak için yeterli bulunmadığı,

keşif sırasında dinlenen tanık ve mahalli bilirkişilerin, taşınmaza 20-25 yıldır davacının zilyet olduğunu ve taşınmazın evvelinde davacı tarafından tarım amacıyla ekilip biçildiğini beyan etmelerine karşın, ziraatçi bilirkişi tarafından tanzim edilen raporda, taşınmaz üzerinde yer alan ağaçların yaşlarının zilyetlikle iktisap süresi bakımından yeterli bulunmadığının belirtilmesi suretiyle çelişki oluşturulduğu halde, mahkemece bu çelişki giderilmeksizin hüküm kurulduğu gibi, ziraat mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen raporun da, taşınmazın niteliğini,

taşınmaz üzerinde sürdürülen zilyetliğin şeklini ve süresini belirleme yönünden son derece yetersiz olduğu, önceki günlü bozma ilamında sözü edilen, davaya konu taşınmazı kapsayacak şekilde tescil istemiyle Hazine tarafından açılan ve daha evvel kesinleşen Köyceğiz Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/280 Esas, 2012/107 Karar sayılı dava dosyasında verilen mahkeme kararının tapuya işlenip işlenmediğinin belirlenmediği açıklanarak,

doğru sonuca ulaşılabilmesi için taşınmaz başında 3 kişilik ziraatçı bilirkişi kurulu ve fen bilirkişisinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalı ve yapılacak bu keşif sırasında dinlenilecek yerel bilirkişi ve tanıklardan, dava konusu taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, ilk olarak ne zaman ve nasıl kullanılmaya başlandığı, imar-ihyaya konu edilip edilmediği, imar ihyaya konu edilmiş ise ihyanın ne zaman başlayıp bitirildiği, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılması,

komşu taşınmazların dayanak kayıtlarının dava konusu taşınmazın yönünü ne okuduğunun belirlenmesi; ziraatçı bilirkişi kurulundan, taşınmazın toprak yapısını ve niteliğini, zirai durumunu, üzerinde sürdürülen zilyetliğin şeklini ve süresini, taşınmaz üzerindeki bitki örtüsünü açıklayan, komşu parsellerle karşılaştırmalı olarak değerlendirmeyi ve taşınmazın değişik yönlerden çekilmiş fotoğraflarını da içerir ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınması;

fen bilirkişisine, keşfi ve uygulamayı denetlemeye elverişli, ayrıntılı rapor ve harita düzenlettirilmesi ve böylelikle zilyetlikle kazanma şartlarının davacı lehine oluşup oluşmadığına ilişkin olarak tüm deliller birlikte değerlendirilip sonucuna göre karar verilmesi" gereğine değinilerek bozulmuş, iş bu bozma ilamına karşı davacı vekili tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

Dosya içeriğine, mahkeme kararında belirtilip, Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre davacı vekilinin sair karar düzeltme itirazları yerinde değildir.

Ancak, çekişmeli taşınmazda imar ihyanın ne zaman başladığını, ne zaman bitirildiğini, üzerinde sürdürülen zilyetliğin şeklini ve süresini en iyi belirleme yöntemi hava fotoğraflarının incelenmesi olduğu halde hava fotoğraflarından yararlanılmadığı, mahkemenin hükmünün öncelikle hava fotoğrafları üzerinde uygulama yapılması yönüyle bozulduğu halde sehven bu hususun bozma ilamına yazılmasının unutulduğu, nitekim;

eldeki dosyada dava konusu edilen taşınmaza komşu taşınmaz hakkında başkaca kişilerce açılan tescil davasında davanın kabulüne dair verilen kararın da Dairemizin 28.08.2012 tarih 2018/713-1365 Esas, Karar sayılı ilamıyla hava fotoğrafları üzerinde inceleme yapılması gereğine değinilerek bozulduğu, bozma ilamına karşı başvurulan karar düzeltme isteminin de eldeki dosyamız ile aynı gün yapılan inceleme ile reddedildiği anlaşılmaktadır,

Hal böyle olunca; eldeki dava yönüyle, dava tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ait ve üç ayrı zamana ilişkin hava fotoğrafları Harita Genel Müdürlüğü'nden getirtilip dosya ikmal edildikten sonra yukarıda belirtildiği şekilde keşif yapılmalı, daha sonra hava fotoğraflarının jeodezi veya fotogrametri uzmanı harita mühendisi bilirkişiye tevdi ile stereoskopik hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle dosya üzerinden incelemesi yaptırılarak;

çekişmeli taşınmaz bölümü hava fotoğraflarında gösterilmeli, bu yerin önceki ve şimdiki niteliğinin, imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığının ve tamamlandığının, arazinin ekonomik amacına uygun olarak zilyetliğine ne zaman başlanıldığının belirlenmesine çalışılmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.