Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2021/515 K.2021/1380

...

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında, ...,...

Köyü çalışma alanında bulunan... ada 14 ve 19 parsel sayılı sırasıyla 5.420,16 ve 1.413,87 metrekare yüzölçümündeki taşınmazların 5/8 hissesi, 207 ada 10 ve 209 ada 1 parsel sayılı 130.57-71.39 metrekare yüzölçümündeki taşınmazların tamamı, 207 ada 42 parsel sayılı 499.19 metrekare yüzölçümündeki taşınmazın 1/4 hissesi, 212 ada 25 parsel sayılı 9.469,63 metrekare yüzölçümündeki taşınmazın 2/6 hissesi kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalı ... adına tespit ve tescil edilmiştir.

Davacılar ... ve ..., çekişmeli taşınmazların müşterek muris ...’dan intikal ettiği ve taksim edilmediği iddiasıyla, davalı ... payına yönelik olarak tapu iptali ve miras payları oranında adlarına tescili istemiyle dava açmışlardır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda çekişmeli... ada 14, 19 ve 212 ada 25 parsel sayılı taşınmaz hakkında açılan davanın reddine.

207 ada 10, 42 ve 209 ada 1 parsel sayılı taşınmazlar hakkındaki davanın kabulüne, bu taşınmazlardaki davalı ... hissesinin iptali ile... ada 10 ve 209 ada 1 parsel sayılı taşınmazların 1/4 hissesinin davacı ..., 1/4 hissesinin davacı ..., 2/4 hissesinin davalı ... adına, 207 ada 42 parsel sayılı taşınmazın 1/16 hissesinin davacı ..., 1/16 hissesinin davacı ..., 2/16 hissesinin davalı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili ile yargılama gideri ve vekalet ücretine ilişkin olarak davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dava konusu... ada 14, 19 ve 212 ada 25 parsel sayılı taşınmazlara ilişkin hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde. Davacılar, çekişmeli taşınmazların müşterek muris ...’dan intikal ettiğini ve taksim edilmediğini, davalı kardeşleri ...’ ye miras payından fazlasının tespit ve tescil edildiğini ileri sürerek, taşınmazlardaki davalı ... payının iptali ile miras paylarının adlarına tescilini istemişlerdir.

Davalı ..., dava konusu taşınmazların 1/2 hissesinin dedeleri olan muris ...’a, 1/2 hissesinin ise anneanneleri ...’a ait olduğunu, ...’ın hissesini bakma şartıyla kendisine devrettiğini, 207 ada 14 ve 19 parsellerin 26.10.1982 tarih 14 sıra, 212 ada 25 parselin 26.10.1982 tarih 15 sıra numaralı tapu kaydı kapsamında kaldığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, taşınmazlardaki ... hissesinin kendisine bakmasından dolayı davalıya verildiği yönündeki iddianın doğru olduğu, taşınmazların uzun yıllar tek başına davalının kullanımında bulunduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, yapılan inceleme ve araştırma hüküm kurmaya elverişli bulunmamaktadır.

Mahallinde yapılan keşifte davalının dayandığı tapu kayıtlarının hudutları tek tek okunmak suretiyle yerel bilirkişi ve tanıklardan sorularak kapsamları usulünce belirlenmediği gibi, tapu kayıtlarına değer verilip verilmeyeceği de hüküm gerekçesinde tartışılmamıştır.

Ayrıca dava konusu taşınmazların evveliyatının muris ...’a mı yoksa müştereken ... ve ...’a mı ait olduğu, ... hissesinin davalıya devredilip devredilmediği hususundaki yerel bilirkişi ve tanıkların beyanları da çelişkili, soyut ve yetersizdir.

Hal böyle olunca; doğru sonuca varılabilmesi için Mahkemece öncelikle, dava konusu taşınmazlara komşu taşınmazların tutanak, tapu ve varsa dayanak kayıtları getirtilerek dosya içerisine alınmalı, ardından çekişmeli taşınmazları iyi bilen, davada yararı bulunmayan, elverdiğince yaşlı yerel bilirkişiler, taraf tanıkları ve fen bilirkişinin katılımıyla mahallinde yeniden keşif yapılarak,

davalının dayandığı tapu kayıtları mevki ve hudutları tek tek okunarak yerel bilirkişiler yardımı ve fen bilirkişi eliyle zemine uygulanmalı, yerel bilirkişilerce bilinemeyen sınır yerleri bulunduğu takdirde bu konuda taraflara tanık dinletme olanağı sağlanmalı; ayrıca yerel bilirkişi ve tanıklardan, çekişmeli taşınmazların muris ...’a mı yoksa müştereken ... ve ...’a mı ait olduğu, her ikisine ait ise pay durumlarının ne olduğu, ...’ın payını ve zilyetliği davalı ...’ya devredip etmediği, devrettiyse bunun ne zaman olduğu,

taşınmazların ne zamandan beri, kim tarafından ve ne şekilde kullanıldığı sorularak maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, beyanlar arasında çelişki bulunduğu takdirde yüzleştirme yapılmak suretiyle çelişkinin giderilmesine çalışılmalı; çelişkinin giderilmemesi halinde hangi beyana ne sebeple üstünlük tanındığı gerekçeli kararda tartışılıp açıklanmalı; fen bilirkişiye tapu kayıtlarında tarif edilen sınır yerleri, denetime elverir şekilde düzenleyeceği haritada ayrı ayrı işaret ettirilmeli, tapu kayıtlarının uyup uymadığı komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla da denetlenmeli ve bundan sonra,

davalının, taşınmazlardaki 1/2 hissenin muris ...’a ait olduğu yönündeki ikrarı da dikkate alınarak, elde edilen tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle oluşacak sonucuna göre bir karar verilmelidir. Mahkemece belirtilen şekilde inceleme ve araştırma yapılmadan davanın reddine karar verilmiş olması isabetsiz olup, davacılar vekilinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde bulunduğundan kabulü ile hükmün BOZULMASINA,

2- Dava konusu... ada 10, 42 ve 209 ada 1 parsel sayılı taşınmazlar hakkındaki hükme yönelik yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince. Mahkemece, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmiş ise de, 6100 sayılı HMK' nın 312/2. maddesinde.

“Davalı, davanın açılmasına kendi hâl ve davranışıyla sebebiyet vermemiş ve yargılamanın ilk duruşmasında da davacının talep sonucunu kabul etmiş ise, yargılama giderlerini ödemeye mahkûm edilmez.” hükmüne yer verilmiş, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT’ nin "Davanın konusuz kalması, feragat, kabul ve sulhte ücret" başlıklı 6. maddesinde de, anlaşmazlığın, davanın konusuz kalması, feragat, kabul, sulh veya herhangi bir nedenle;

ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilmesi halinde tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilmesi durumunda ise tamamına hükmolacağı ifade edilmiştir.

Bu yasal düzenlemeler karşısında, davalı ...' nın, ön inceleme tutanağı imzalanmadan önce süresinde verdiği cevap dilekçesi ile davayı kabul etmiş olmasına ve davanın açılmasına kendi hal ve davranışlarıyla sebebiyet verdiğine dair bir durumun dosyaya yansımamış olmasına göre, yargılama giderlerinden sorumlu tutulmaması gerekirken, aleyhine yargılama giderine hükmedilmiş olması,