Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2008/4345 K.2009/430

Taraflar arasındaki rücuen tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün temyizen tetkiki taraflar ve feri müdahil vekillerince istenilmiş, feri müdahil ... Sigorta AŞ. vekilince duruşma talep edilmiş olmakla, duruşma için tayin edilen 3.2.2009 Salı günü davacı ... Oyak Sigorta AŞ. vekili Avukat ... geldi, davalılar ve feri müdahil tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraf avukatı dinlendikten sonra vaktin darlığından dolayı işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmış olup dosya incelendi, gereği düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili dava dilekçesiyle, müvekkili şirkete kasko sigortalı aracın, davalılara ait işletmenin otoparkından çalındığını, 152.000.-YTL araç bedelinin sigortalıya ödendiğini belirterek, bu meblağın ödeme tarihinden işleyecek avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Davalı ... Tur. İşl. AŞ. vekili, müvekkili şirketin otopark ve valet parking hizmetlerinin sözleşme gereği diğer davalı ... Grup Tur. İnş. Ltd. Şti. tarafından yerine getirildiğini, davacıya sigortalı aracın sürücüsünün anahtarı görevliye teslim etmeden, anahtar araç üzerinde olduğu halde aracını teslim etmeden, teslim fişini almadan bırakıp gittiğini, kendilerinin kusur ve sorumlulukları bulunmadığını, tazminat miktarının fahiş olduğunu belirterek, davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... Grup Tur. İnş. Ltd. Şti. vekili, müvekkili şirketin sözleşme gereği vale hizmeti yaptığını, aracın anahtarı ile birlikte park vale görevlisine teslim edilmediğini, kusur ve sorumlulukları bulunmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.

Davalılar yanında feri müdahil olarak davaya katılan ... Sigorta AŞ. vekili, davalıların işlettiği işyeri ve otoparkın müvekkili şirkete 3.şahıs Mali Sorumluluk Poliçesi ile sigortalandığını, davacıya sigortalı aracın işletme önüne anahtarı üzerinde bırakılarak terk edildiğini, usulüne uygun şekilde görevliye teslim edilmediğini, sigortalı aracın sürücüsü olayda kusurlu olduğundan ödenen tazminatın davalılara rücu edilemeyeceğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 60.800.-YTL tazminatın, ödeme tarihinden işleyecek reeskont faizi ile davalılardan tahsiline karar verilmiş; hüküm, tüm taraf vekilleri ve davalılar yanında davaya katılan feri müdahil ... Sigorta AŞ. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekili ile davalı ... Grup Tur. İnş. Ltd. Şti. vekili, davalı ... Tur. İşl. AŞ. vekili ile davalılar yanında kararı temyiz eden feri müdahil ... Sigorta AŞ. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Davalı ... Grup Tur. İnş. Ltd.

Şti. nezdinde vale-park görevlisi olarak çalışan ..., olay tarihinde İçerenköy polis merkezinde verdiği ifadesinde, "müşteri olarak tanıdığı, zaman zaman çalıştığı işyerine gelen sigortalı aracın sürücüsünün aracı ile gelip otosunu girişe bıraktığını, kontak anahtarının üzerinde olduğunu, bu aracı oto parka çekmek ve yer açmak için anahtarlığa gidip bir başka otonun anahtarını aldığını ve çalıştırdığını, tam çıkış yaptığı sırada nasıl olduğunu anlamaya fırsat kalmadan davacıya sigortalı aracın çalıştırılıp hareket ettirildiğini ve uzaklaştığını neredeyse kendisinin idaresinde de bulunan araca çarpacağını,

sigortalı aracı sürücünün bir arkadaşının aldığını düşündüğünü bu nedenle oto çıktığı anda müdahale etmediğini, fırsat ta bulunmadığını, 2-3 saat sonra sigortalı aracın sürücüsü gelip aracını sorduğunda aracın çalındığını öğrendiğini beyan etmiş; aynı kişi mahkemede 3.4.2007 tarihli oturumda "sigortalı aracın sürücüsünün devamlı müşterilerinden olduğunu, normal zamanda aracıyla gelip içeriye park ettiğini, fiş kestiklerini;

ancak, olay tarihinde sigortalı araç geldiğinde park yeri dolu ve iki araç da sırada olduğundan, aracını yol üzerinde bıraktığını, içeriye spor merkezine girdiğini, bütün müşterilerin anahtarları araçlarının üzerinde bıraktıklarını, sigortalı araca yol açmak ve yer bulmak için diğer araçların anahtarlarını topladıkları yere yöneldiğini, döndüğünde sigortalı aracın yerinde olmadığını, çalıştırılıp hareket ettirildiğini gördüğünü, takip etmelerine rağmen bulamadıklarını, genel olarak otopark yeri dolu olduğunda klüp üyesi olan müşterilerin araçlarını bu şekilde bıraktıklarını" söylemiştir.

Hükme esas alınan bilirkişi raporlarında kusur oranının tesbiti yönünden bu ifadeler değerlendirilmemiştir. Davacı tarafça düzenlenen kasko sigortası poliçesinin özel şartlarını oluşturan ön yüzünde uyarılar bölümünde "kullanım tarzı Hususi otomobil olarak beyan edilmiş olan sigortalı araç, hiçbir şekilde Kiralık Araç (...) uzun süreli kiralama veya taksi-dolmuş olarak kullanılamaz" hükmüne rağmen davacıya sigortalı ...plakalı dava dışı sigortalı ...Oto Kiralama Tic.

AŞ. adına trafikte kayıtlı araç, 23.6.2005 tarihli otomobil kiralama sözleşmesi gereğince ...Reklamcılık Tur. Ltd. Şti.'ne 19.7.2005-19.6.2007 tarihleri arasında kiralanmış, olay tarihinde ...Reklamcılık yetkilisi ... tarafından davalı tarafa ait işyerine götürüldüğünde çalınma olayı meydana gelmiştir. Bu durum da bilirkişi raporlarında tartışılmamış, sigortacının sorumluluğuna etkisi üzerinde durulmamıştır.

Kasko Poliçesi Genel Şartlarında sözleşmenin yapılmasından sonra aracın poliçede belirtilen kullanış tarzının sigortacının muvafakatı alınmadan değiştirilmesi halinde, sigortacıya sözleşmeyi fesih hakkı tanınmış, aynı genel şartlarda sigortacının sözleşmeyi daha ağır şartlarda yapmasını gerektiren hallerde fesihten önce riziko gerçekleşmişse, sigortacının tazminatı tahakkuk ettirilen prim ile tahakkuk ettirilmesi gereken prim arasındaki orana göre (proporsiyon) ödeneceği hükme bağlanmıştır.

Hususi araç olarak sigortalanan aracın davacı şirket sigortalısı tarafından ticari amaçla kullanılmasının teminat dışı olduğu savunulmuşsa da bu savunma yerinde değildir. Kasko Sigortası Genel Şartlarında da özel aracın ticari amaçla kullanılması teminat dışı hal olarak düzenlenmemiştir. Sigortacı kasko sigortası sözleşmesinden kaynaklanan tazmin borcunu yerine getirirken gerçek zararı ödemekle yükümlüdür.

Aracın çalınması halinde sigorta poliçesinde belirlenen azami sorumluluk sınırını geçmemek üzere aracın çalınma günündeki gerçek değerinin sigortalıya ödenmesi gerekir. Eksik ve yetersiz incelemeye dayalı bilirkişi raporlarına göre karar verilemez.

O halde mahkemece İTÜ ya da Karayolları Genel Müdürlüğü gibi kurum veya kuruluşlardan seçilecek aralarında bir sigorta hukuku uzmanı, iki makina mühendisi bilirkişiden oluşturulan 3 kişilik bilirkişi kurulundan, vale park görevlisi ...'nın polis merkezinde ve mahkemede verdiği ifadeleri, davacı ... şirketince düzenlenen maksimum kasko poliçesinde öngörülen hususi aracın kiralık araç olarak kullanılamayacağına ve aracın çalınması klozu (%20 muafiyet) ile ilgili şartlar gözetilip tartışılarak,

kusur ve hasar yönünden (aracın olay tarihindeki 2.el piyasa rayiç değerinin tesbiti) rapor aldırılması ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu şekilde hüküm tesisi doğru değildir.

3- Kabule göre de; davanın reddedilen miktarı (91.200.-YTL) üzerinden davalılar yararına 8.372.-YTL vekalet ücretine karar verilmesi gerekirken 9.020.-YTL nisbi vekalet ücretine karar verilmesi de doğru değil, bozma sebebidir.