Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2009/1772 K.2009/4068

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı asıl davanın kısmen kabulüne, birleştirilen dosyanın reddine dair verilen hükmün, süresi içinde davalı ... ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili dava dilekçesinde, davalıya kasko sigortalı olan müvekkiline ait aracın, davalı ... ...’ın kullanımında iken kaza yaparak pert total olduğunu, başvuruya rağmen davalı sigortanın şoför değişikliği yapıldığı ve sürücünün alkollü olduğundan bahisle hasar bedelini ödemediğini belirterek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutmak kaydı ile 30.000,00TL’nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Birleştirilen, Demre Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2007/3 Esas, 2007/29 Karar sayılı dosyasında, aynı olay ve araçla ilgili, davacı vekili dava dilekçesinde, davalının malik olduğu, müvekkili şirkete Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalı olan aracı, davalının alkolü kullanımı sırasında meydana gelen kazada yaralanan dava dışı ...'ın tedavi gideri olarak 7.357,00TL ödendiği belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı tutmak kaydı ile, Zorunlu Trafik Poliçesi Genel Şartlarının 4.d maddesi, BK 41 ve 55 maddeleri ile KYTK’nu gereğince bu miktarın ödeme tarihinden itibaren işleyecek banka reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... duruşmada, aracı kendisinin kullandığını beyan etmiştir.

Mahkemece, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davanın kısmen kabulüne, 28.000,00TL tazminatın kaza tarihinden(davalı ... dava tarihinden) işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline; birleştirilen davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davalı ... ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Dava, kasko sigorta poliçesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.

TTK'nun 1269.ncu maddesi uyarınca, malı rehin alan kimse sıfatıyla o mal üzerindeki menfaatini kendi adına sigorta ettirebileceği gibi aynı yasanın 1270.unci maddesi hükme gereğince bir başkasının da rehin konusu malı rehin alan hesabına ve onun lehine sigorta ettirmesi mümkündür. Böyle bir durumda, sigortalı durumda olan rehin hakkı sahibi olduğundan sigorta şirketinden tazminat talep etme hakkının da öncelikle ona ait olması gerekir ve sigorta ettiren, ancak sigortalı malın dain ve mürtehini olan ve lehine sigorta edilenin açık muvafakatini almak ve o suretle sigortadan, sayet kendi menfaati de zedelendiği takdirde, tazminat istemek hakkına sahip olur.

Somut olayda, dain ve mürtehin sıfatı bulunan dava dışı bankanın, tazminatın davacıya ödenmesine muvafakati olup olmadığı konusu araştırılmamıştır. Bu durumda mahkemece, dain ve mürtehin sıfatı olan bankanın muvafakatı olup olmadığı araştırılmalı, bankanın muvafakatı sağlandığı takdirde yargılamaya devam edilerek davanın sonuçlandırılmalı, aksi halde davanın aktif husumet ehliyeti yokluğundan reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

3-HUMK'nun 275 ve devam eden maddelerine göre , çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektiren hallerde konularında uzman bilirkişilerden rapor alınarak hüküm kurulması gerekir. Mahkemece gerçek zarar miktarının belirlenmesi yönünde hiçbir inceleme yapılmaksızın, davacı tarafça yaptırılan tespit dosyası bilirkişi raporuna göre karar verilmiştir.

Sigorta tazminatının belirlenmesinde Karayolları Kasko Sigortası Genel Şartları’nın B.3.3.1. maddesi gereğince rizikonun gerçekleşmesi anındaki gerçek değeri esas alınır.

Bu durumda mahkemece yapılacak iş, İstanbul Teknik Üniversitesi Trafik Kürsüsü veya Karayolları Genel Müdürlüğü Trafik Fen Heyeti gibi kurumlardan seçilecek uzman bilirkişi veya bilirkişi kurulundan denetime elverişli olarak rizikonun gerçekleşmesi anındaki gerçek zarar yönünden rapor alınarak, kasko poliçesinde yazılı koşullar da dikkate alınmak suretiyle varılacak uygun sonuca göre karar vermekten ibarettir.

Bu yön üzerinde durulmadan, eksik incelemeye dayalı yazılı miktar üzerinden hüküm kurulması doğru değildir.