Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2010/9218 K.2011/385

Birleştirilen Asliye Hukuk Mahkemesi 2008/63 esas sayılı dosyası

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hüküm davalı ... vekili ile davalı ... tarafından temyiz edilmiş, davalı ... vekilince de duruşma talep edilmiş olmakla duruşma için tayin edilen 25.1.2011 Salı günü davacılar vekili Avukat ... ile davalı ... geldiler. Diğer davalılar tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davacılar vekili ve davalı ... dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalı ... adına kayıtlı, davalı ... idaresinde bulunan aracın, müvekkillerinin murisi ...’ın şoför olarak çalıştığı yolcu otobüsüne çarparak otobüsün bagaj kısmında dinlenmekte olan davacılar murisinin ölümüne neden olduğunu davacıların desteklerini yitirmiş olmaları nedeniyle fazlaya ilişkin hak-

ları saklı kalmak üzere murisin eşi... için 10.000 TL maddi, 15.000 TL manevi, diğer davacıların her biri için ayrı ayrı 10.000 TL manevi tazminatın davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Davalı ... ... ... vekili, müvekiline ait aracın kaza tarihinden önce noterde yapılan kira sözleşmesi ile ... Nak. Tic. Ltd. Şti’ne kiralandığını, işleten olmadıklarını davanın reddini savunmuştur.

Birleştirilen dosyada davacılar vekili, kazaya neden olan aracın kira sözleşmesi ile kiralandığı savunması bulunduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere davacı murisin eşi... için 10.000 TL maddi, 15.000 TL manevi, diğer davacıların her biri için ayrı ayrı 10.000 TL manevi tazminatın davalı ... maddi tazminattan sorumlu olmak üzere davalı ... sigorta A.Ş. ve ... Nak. San ve Tic. Ltd. Şti.’nden tahsilini talep etmiş ıslah dilekçesi ile maddi tazminat talebini 44.745 TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı ... davanın reddini savunmuştur.

Diğer davalı ... Nak. Tic. Ltd. Şti. duruşmalara katılmamış, savunma yapmamıştır.

Mahkemece toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre davacı...’ın maddi tazminat davasının kabulü ile 44.745 TL maddi tazminatın davalılardan tahsiline, manevi tazminat talebi yönünden davacı... için 15.000 TL, diğer davacılar için ayrı ayrı 10.000 TL olmak üzere 65.000 TL manevi tazminatın davalılar ... Nak. Tic. Ltd. Şti, ... ... ... ve ...’dan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı ... ... ... vekili ve davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

1-Karar başlığında ... hakkında usulüne uygun açılmış bir dava olmadığı halde davalı olarak gösterilmiş ise de aleyhine hüküm kurulmamış olduğundan mahallinde düzeltilmesi mümkün maddi hata niteliğinde görüldüğünden bozma nedeni yapılmamıştır.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde, özellikle oluşa uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranının ve maddi tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına göre, davalı ...’ın yerinde

görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Davalı ... ... ...’nun temyiz itirazlarına gelince. Dava trafik kazasından kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir. Davalı ... ... ... zarara neden olan aracın maliki olup olay tarihinde aracı ... Ltd. Şti'ne uzun süreli kiralamış olduğundan işleten sıfatının kalmadığını savunmuştur.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 nci maddesinde "bir aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa; motorlu aracın işleteni bu zarardan sorumlu olur" hükmünü içermektedir.

Aynı kanunun 3. maddesine göre “İşleten: Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehin gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır” şeklinde tanımlanmıştır.

Bu yasa hükmüne göre, araç üzerindeki fiili hakimiyet ve iktisaden yararlanma ilkesi dikkate alınması gerekir.

Somut olayda, aracın Aksaray 2.Noterliği’nin 15.11.2006 tarih 13840 sayılı kira sözleşmesi ile 23.8.2006 - 15.3.2007 tarihleri arasında kiralandığı, trafik kazasının ise 25.1.2007 tarihinde, yani trafik kazasının kiralama sözleşmesinde belirtilen süre içerisinde meydana geldiği anlaşılmaktadır.

O halde mahkemece, bu davalının husumet itirazının yukarıda açıklanan ilkeler ışığında tartışılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, bu davalının salt malik sıfatı yeterli görülerek, eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

SONUÇ; yukarıda 1 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ...’ın temyiz itirazlarının reddi ile hükmün bu davalı yönünden onanmasına, 2 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ... ... ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA ve duruşmada vekille temsil olunmayan davalı ... yararına vekalet ücreti taktirine yer olmadığına, aşağıda dökümü yazılı 4.933,70 TL kalan onama harcının temyiz eden davalı