Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2011/7366 K.2011/11684

Taraflar arasındaki istihkak davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacı üçüncü kişi vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı (3.kişi), davalı alacaklı tarafından kendisinin eşi olan dava dışı borçlu aleyhine Dörtyol İcra Müdürlüğünün 2007/1976 sayılı dosyasından yürütülen takipte, 27.1.2009 tarihinde uygulanan haciz işleminde, borçlu ile ilgisi bulunmayan kendisine ait işyerindeki menkullerin haczedildiğini, borçlu eşi ile aralarında mal ayrılığı sözleşmesi bulunduğunu ve dava konusu mahcuzların kendisi tarafından işyerinde kullanılmak üzere ağabeyinden kiralandığını ileri sürerek, haczin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı (alacaklı) vekili, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece; mahcuz iki adet klima dışındaki malların borçluya ait olduğu kanaatine varıldığı gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile 27.1.2009 tarihinde haczedilen iki adet ... Marka Salon Tipi klima yönünden davanın kabulüne, diğer mahcuzlar yönünden davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı 3.kişi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, 3.kişinin İİK’nun 96 ve devamı maddelerine dayalı olarak açtığı istihkak davasına ilişkindir.

İİK’nun 96 ve 97.maddelerine göre, istihkak davası açma hakkı kural olarak, haczedilen malda mülkiyet veya rehin hakkı

olduğunu ileri süren 3.kişiye aittir. (İİK’nun 96/1-97/9) Ancak, istihkak davasının yasaya konuluş amacının, haczedilen şey üzerinde, alacaklıya karşı daha üstün bir hak ileri süren kişinin hakkını korumak olduğu göz önünde tutularak, buradaki mülkiyet ve rehin sözcüklerinin sınırlandırıcı olmadığı diğer ayni haklara, tapuya şerh verilmiş kişisel haklara, finansal kiralama sözleşmesinden vs. doğan haklara dayanılarak istihkak davası açılabileceği Yargıtay kararlarında ve öğretide kabul edilmektedir.

İstihkak davacısının haczedilen şey üzerinde bu nitelikte bir hakkı yoksa davacı sıfatı da yoktur.

Somut olayda, davacı 3.kişi dava dilekçesinde, yukarıda yazılı haklara değil, dava konusu tüm mahcuzları kendi işyerinde kullanılmak üzere dava dışı kişiden (ağabeyinden) kiraladığını belirterek kiracılık sıfatına dayanmıştır.

Bu durumda, mahkemece, kiracılık hakkına dayanan davacı 3.kişinin aktif dava ehliyeti (husumet) res'en nazara alınarak, davanın aktif husumet ehliyeti yokluğundan reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.