Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2011/8559 K.2012/7287

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hüküm davacılar vekili ve davalı ... vekillerince temyiz edilmiş, davalı ... vekilince de duruşma talep edilmiş olmakla duruşma için tayin edilen 5.6.2012 Salı günü davacılar vekili Av. ... geldi. Davalılar tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davacılar vekili dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, davalıların maliki ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı olduğu aracın davacı ... idaresinde bulunan araca çarpması nedeniyle davacının yaralandığını, uzun süre hastanede kaldığını ve birçok ameliyat geçirdiğini halen de tedavi gördüğü halde iyileşemediğini, belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere davacı ... için 7.000 TL. sürekli işgöremezlik tazminatı, 500 TL. tedavi gideri,ve 50.000 TL. manevi tazminat, davacı ...'nın eşi ... için 10.000 TL. çocukları için ayrı ayrı 5.000 TL. manevi tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Yargılama aşamasında davalı ... tarafından davacıya 51.385,46 TL. ödeme yapılmış, davacı asıl davalı ... ve davalı ... hakkında açtıkları maddi tazminat davasından feragat ettiğini beyan etmiş, daha sonra ise davacılar vekili feragat beyanının 2918 sayılı karayolları trafik yasasının 111. maddesine göre geçerli olmadığını, davacıya feragat etmesi şartıyla ödeme yapılacağı belirtildiğinden davacının davadan feragat etmek zorunda kaldığını belirterek davasını ıslah etmiş, sigorta şirketi

tarafından ödenen tazminatın mahsubu ile kalan 40.382,65 TL. maddi tazminatın tahsilini istemiştir.

Davalılar davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre,davacı ...’in maddi tazminat talebinin feragat nedeniyle reddine, Mustafa için 10.000 TL. ... için 10.000 TL. çocuklar için ayrı ayrı 5.000 TL. manevi tazminatın davalı ...’tan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere göre, davalı ... vekilinin tüm, davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Davacılar vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince; Davacı ..., yaralanması nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuş, yargılama aşamasında sigorta şirketi tarafından 51.385,46 TL. ödeme yapılmış olması nedeniyle davacı, sigorta şirketini ibra ederek açılmış olan davadan feragat ettiğini beyan etmiş, davacı vekili, müvekkilince davalı ... şirketine verilen ibranamenin ve feragatin 2918 sayılı KTK.nun 111/2. maddesi uyarınca iptalini talep etmiştir.Mahkemece davacının davadan feragat beyanına göre ...’in maddi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

2918 sayılı KTK.nun hem işletenleri, hem de onların hukuki sorumluluğunu üzerine alan zorunlu mali sorumluluk sigortalarını bağlayan emredici nitelikteki 111. maddesinin 1. fıkrasında bu Kanunla öngörülen hukuki sorumluluğu kaldıran veya daraltan anlaşmaların geçersiz olduğu belirtilmiş 2. fıkrasında ise "Tazminat miktarına ilişkin olup da yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşmalar veya uzlaşmalar yapıldıkları tarihten başlayarak iki yıl içinde iptal edilebilir" hükmüne yer verilmiş bulunmaktadır.

Görüldüğü gibi madde, ibranamenin iptali için zarar görene yetersizlik, zarar verene de fahişlik iddiası ile iptal hakkı tanımış, iptal sebebi olarak da objektif bir unsur olarak bu yetersizliğin veya fahişliğin açıkça belli olması halini kabul etmiştir. Bu durumdan anlaşılacağı gibi, maddede gabini düzenleyen BK.nun 21. maddesinde öngörülen

mutazarrırın müzayaka halinde olması veya hiffetinden yahut tecrübesizliğinden istifade edilmiş olması gibi halleri aramamış diğer bir deyişle subjektif unsurlara yer verilmemiş, BK.da öngörülen gabinin şartları aranmaksızın sadece açıkça yetersizlik veya fahişlik objektif unsurunun yeterli olacağı kabul edilmiştir.

Dava konusu olayda uyuşmazlık, yargılama aşamasında ibraname alınmış olması ve davadan feragat edilmiş olması noktasında toplanmaktadır. 2918 sayılı KTK.nun 111. maddesindeki tazminat miktarına ilişkin olup da, yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşmalar veya uzlaşmalar yapıldıkları tarihten başlayarak iki yıl içinde iptal edilebileceği hükmüne göre davacı tarafından süresi içinde anlaşmanın iptali istenebilir.

Davacı ..., 21.10.2009 tarihinde yapılan duruşmada davasından feragat etmiş, davacı vekili 6.10.2010 tarihli dilekçesi ile ekonomik olarak zor durumda olan davacının ödemeyi aldığını ve davadan feragat etmesi karşılığında ödeme yapılacağının belirtilmesi nedeniyle feragatin geçersiz olduğunu iddia etmiştir.

Mahkemece davacının maluliyetine ilişkin alınan 17.2.2010 tarihli raporda %49.2 oranına maluliyetinin bulunduğu belirtilmiş 26.1.2011 tarihinde alınan aktüerya raporunda ise 91.768,11 TL. işgöremezlik tazminatı hesaplanmıştır. Davacının başvurusu üzerine alınan raporda ise maluliyetinin % 54 oranında olduğu belirlenmiş olup ibraz edilen belgelere göre halen tedavilerinin devam ettiği anlaşılmaktadır.

Açıklanan tüm bu nedenlerle davacının yargılama aşamasında tazminat miktarı belirlenmeden doğmamış hakkından feragat etmiş olması mümkün olmamasına, 2918 sayılı Yasanın 111. maddesi gereğince ödenen tazminat ile aktüerya raporu ile belirlenen miktar arasında açık nispetsizliğin bulunmasına göre ibraname makbuz hükmünde olup belirlenen tazminattan mahsup edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması doğru görülmemiştir.

3-Davacı ...'in kaza nedeniyle ağır yaralandığı, uzun süre yoğun bakımda kaldığı, tedavi gördüğü, bir çok ameliyat olmak zorunda kaldığı yargılama aşamasında

ibraz edilen belgelere göre halen tedavilerinin devam ettiği, vücut çalışma gücünden %49.2 oranında kaybettiği anlaşılmaktadır. Bu halde Borçlar Kanunu'nun 47. maddesi hükmü uyarınca davacının uğradığı bu cismani zarar nedeniyle olayın meydana geldiği tarih ve gerçekleşme biçimi,yaralanmanın biçimi, iyileşme süresi ve sonuçları, tarafların ekonomik ve sosyal durumu, duyulan acı gibi nedenler dikkate alınarak hakkaniyete uygun bir tazminata hükmedilmesi gerekir. Açıklanan nedenlerle davacı ... yararına hükmedilen manevi tazminat miktarı az olup adalete uygun düşmediğinden hükmün davacı ... yararına bozulması gerekmiştir.