Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2011/9760 K.2011/12752

Taraflar arasındaki istihkak davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı 3.kişi vekili ile davalı .... Şti tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı 3.kişi vekili, ... 2.Asliye Ticaret Mahkemesininin 2006/59-2007/215 sayılı kararı ile iflasına karar verilen ve ... 11.İflas Müdürlüğünün 2007/4 iflas sayılı dosyasında iflası açılan müflis davalı şirketin ürettiği kaynak makinasının dava dışı ... Finansal Kiralama AŞ tarafından satın alınarak, müvekkili şirkete finansal kiralama sözleşmesi ile kİralandığını, iflasın açılması üzerine müflisin borçlarından dolayı diğer davalı ....

Şti'nin işyerinde yapılan hacizde anılan kaynak makinası ile deneme üretimi için müflise gönderilen malzemelerinde haczedildiğini, makina bedelinin ... Finansal Kiralama AŞ. tarafından müflis borçlu şirkete peşin olarak ödendiğini, makina mülkiyetinin ... Finansal Kiralama AŞ'ne ait olup, müvekkilinin kiracı sıfatının bulunduğunu finansal kiralama konusu malların haczedilemeyeceğini ileri sürerek menkuller üzerindeki haczin kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı müflis şirketi temsilen iflas idrasine duruşma davetiyesi tebliğ edilmiş, iflas idaresi vekili cevabında, münkulün davacıya teslim edilmediğini, bu nedenle davacının mülkiyet hakkından söz edilemeyeceğini mülkiyetin iflas masasında olduğunu savunarak davanın reddini savunmuştur.

Davalı .... Şti, haczin müvekkilinin işyerinde yapıldığını, davacının istihkak iddiasında müvekkili açışısından bir sakınca bulunmadığını beyan etmiştir.

Mahkemece, iddianın iflas prosedürü içinde değerlendirilmesi gerektiği, bu nedenle istihkak davasına konu olamayacağı gerekçesiyle şikayetin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı 3.kişi vekili ile davalı .... Şti vekilince temyiz edilmiştir.

Davacı 3.kişinin temyizi yönünden yapılan incelemede;

1-Uyuşmazlık, 3.kişinin İİK.nun 96 vd.maddelerine dayalı istihkak davasına ilişkindir.

Ancak istihkak davasının yasaya konuluş amacının, hazcedilen şey üzerinde, alacaklıya karşı daha üstün bir hak ileri süren kişinin hakkını korumak olduğu gözönünde tutularak, buradaki mülkiyet ve rehin hakkı sözcüklerinin sınırlandırıcı olmadığı, diğer sınırlı aynı haklara, tapuya şerh verilerek güçlendirilmiş kişisel haklara, mülkiyeti saklı tutma sözleşmesi ve finansal kiralama sözleşmesinden doğan haklara dayanılarak istihkak davası açılabileceği öğretide ve Yargıtay kararları ile kabul edilmektedir.

Ancak, somut olayda davacı 3.kişi anılan haklara değil, haczedilen malların kiracı (finansal kiralama sözleşmesinin kiracısı) sıfatıyla elinde bulundurduğunu bildirerek, kiracılık hakkına dayanarak istihkak iddiasında bulunmuştur. Kural olarak kişisel haklar istihkak davasına konu olamazlar. Kiracılık ilişkisinden doğan kişisel haklar sözleşmesinin tarafı olmayan kişilere karşı ileri sürülemeyeceğinden 3.kişinin istihkak iddiası dinlenmez.

Bu durumda, kiracı durumunda bulunan davacı 3.kişinin davasının dava önkoşulu yokluğundan reddi gerekirken yazılı gerekçelerle esastan reddine karar verilmesi doğru değil ise de sonuç olarak doğru olan hükmün onanması uygun görülmüştür.

2-Davalı .... Şti vekilinin temyizine gelince;

İstihkak davalarında çekişme, istihkak iddia eden ile alacaklı arasındadır. Bu nedenle davanın mutlaka alacaklı hasım gösterilerek açılması zorunludur. Öte yandan borçlu, 3.kişinin istihkak iddasını kabul etmemiş, mahcuz üzerinde uyuşmazlık çıkarmış ise borçlunun da açılacak davada taraf olarak gösterilmesi gerekir.

Somut olayda, aleyhine dava açılan ... Ltd. Şti, takip borçlusu yada alacaklısı olmadığından davanın yasal tarafı değildir. Bu durumda hakkında açılan davanın "davalı sıfatı yokluğundan" reddi ile lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken yazılı gerekçelerle reddine karar verilmesi doğru değil ise de hüküm sonuç olarak doğru görülmüştür.