Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2012/11120 K.2013/7936

Taraflar arasındaki istihkak davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hüküm davacı ve davalılar Toprak Kağıt San. Tic. A.Ş ile davalılar ...,... ve ... vd vekillerince temyiz edilmiş, davacı vekilince de duruşma talep edilmiş olmakla duruşma için tayin edilen 30.4.2013 Salı günü davacı vekili Av. ... ile davalılar ...,... ve ... vd vekili Av. ... geldiler. Davalılar ... Kağıt San. Tic. A.Ş ve ... Kimya ve Kağıt San. Ve Tic. A.Ş tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraf vekilleri dinlendikten sonra vaktin darlığından dolayı işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmış olup dosya incelendi, gereği düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı 3.kişi vekili, davacının borçluya ihraç ettiği kanada menşeli 18.11.2008 ve 20.11.2008 ve 02.09.2008 tarihli faturalarla gönderdiği elyaf selüloz niteliğindeki malların borçlu şirketin Bozüyük de bulunan ve Gümrükler Genel Müdürlüğüne ait gümrük antreposuna indiğini, borçlu tarafından gümrük vergileri ödenmeden ve henüz millileştirilmeden Bozüyük 1.İcra Müdürlüğünün 72 adet takip

dosyasından haczedildiğini, malların bedelinin ödenmediğini ve mülkiyetin borçluya geçmediği davacıya ait olduğunu belirterek, İİK”nin 96 ve devamı maddelerine dayalı olarak istihkak davasının kabulü ile anılan hacizlerin kaldırılmasını istemiştir.

Davalı işçilik alacaklıları vekili,davalar arasında irtibat bulunmadığından birlikte görülmemesi gerektiğini, haczedilen selülozların borçlu şirket tarafından ithal edildiğini ve davacı 3.kişinin faturalarını borçlu adına kestiği,mülkiyetin ve zilyetliğin borçluya ait olduğundan haksız açılan davanın reddi gerektiğini belirtmiştir.

Diğer alacaklı davalı ... Kağıt San. Ve Tic. AŞ vekili, davacı 3.kişinin borçlu ile yapılan satışan CİF satış olduğunu belirttiğini, davada çözülmesi gereken sorunun bu tip satışlarda mülkiyetin alıcıya ne zaman geçtiği hususu olduğu, TTK'nun 1140.maddesine göre "Malın mülkiyetinin alıcıya geçmesi onu temsil eden konişmentoların ciro ve teslimi ile olur" hükmünün yer aldığı, Eskişehir Gümrük Müdürlüğünün 18.06.2010 tarihli yazısından davalı borçlunun gümrük beyannameleri ile birlikte malları temsil eden konişmentoları gümrük müdürlüğüne teslim ettiği anlaşıldığı, bu durumda malların mülkiyeti alıcı borçluya geçtiğinden davanın reddini istemiştir.

Davalı borçlu vekili, Gümrük Müdürlüğü ithalat dosyasından borçlu tarafından ithal edilen hacze konu mallar ile ilgili fatura kesildiği, malların borçluya ait olduğunu belirtmiş bilahare verdiği dilekçede dava konusu mehkullerin davacı 3.kişiye ait olduğunu takdiri mahkemeye bıraktıklarını ifade etmişlerdir.

Mahkemece, davacı ve borçlu arasında istihkaka konu malların satışına yönelik Kanada şirketi olan davacı şirket tarafından 08.06.2008 ve 30.08.2008 tarihli 3 adet ticari fatura fatura düzenleyerek malları Gemlik Limanına gönderdiği, gümrük beyannamelerinden ödeme şeklinin "vesaik mukabili ödeme" olarak belirtildiği ancak alıcı borçlunun malları gemiden kendi gümrük antreposuna çekmesi amacı ile orjinal belgelerin ödeme yapmaksızın ve alıcıya taahütname imzalamak karşılığında alıcı borçluya verilmesine izin verildiği böylece malların borçluya taahütnameler karşılığında teslim edildiği ve özel antreposuna konulduğu,

Teslim ile mülkiyetin borçluya geçtiğinden bahisle Bozüyük 1.İcra Müdürlüğünün 2008/3029-3034 2009/370 - 1199 - 1212 - 1225 - 1226 - 1264 sayılı takip dosyaları yönünden davanın reddine,birleşen Bozüyük 1.İcra Müdürlüğünün 2010/442 talimat sayılı dosyası ile ilgili olarak...Kimya Ve Kağıt San. Tic. AŞ aleyhine açılan davanın feragat nedeniyle reddine,diğer işçilik alacağı ile ilgili olan 64 adet icra dosyasındaki hacizler kaldırıldığından konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermiş; hüküm, davacı 3.kişi tarafından gerekçeli, davalı borçlu ve işçilik alacakları ile ilgili davalı vekilleri tarafından gerekçesiz temyiz dilekçeleri ile temyiz edilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde ve delillerin değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamaktadır.Davacı 3.kişi (ithalatçı) firmanın ve borçlu (ihraçatcı) firma arasında yapılan satışda ödeme şeklinin vesaik mukabili ödeme olarak belirlenmiştir.

Bu tür satışlarda, ithalatçı firmanın ödemenin yapılması karşığından vesaikleri ihraçatcı firmaya teslimi için bankasına talimat vereceği, ödeme yapıldığı veya vadeli ödeme satıcı tarafından kabul edildiği takdirde vesaiklerin alıcıya teslim edilerek malların alıcı tarafından gümrükten çekilebilebileceği öngörülmektedir. Böylece satıcı (ithalatçı) firma ödeme yapılmadan vesaikleri teslim etmeyerek malın satıcıya geçmesinin engelemiş ve kendini garantiye almış olacaktır.

Somut olayda davacı satıcı (ithalatçı) firmanın alıcı borçlunun (ihraçıtcı) ödeme yapmamakla birlikte verdiği taahütname karşılığında vesaiklerin borçluya teslimine izin verdiği ve bu şekilde malların gemiden çekilerek borçluya ait özel antrepoye getirildiği,

bedel ödenmesi ile ilgili riski üzerine aldığı ve malın bedelinin ödenmesi sorununun davacı satıcı (ithalatçı) firmanın sadece alıcı borçluya karşı ileri sürebileceği şahsi hakkı haline geldiği analşılmaktadır.Dava konusu malların gümrük vergilerinin ödenerek millileştirilmesinin Günrük Mevzuatına göre malın mülkiyetinin nakli konusunda belirleyici özellliğe sahip bulunmamasına göre taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanunun uygun