Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2012/11985 K.2012/14967

Davacı ... ile davalılar ... Tic. A.Ş(... Perakende Mağazacılık Tic. A.Ş), ..., ..., ... Sigorta A.Ş, ... Anonim Türk Sigorta A.Ş arasındaki dava hakkında ... 4 Asliye Hukuk Mahkemesi’nden verilen 22.04.2011 gün ve 2006/13, 2011/102 sayılı hükmü Dairemizin 17.04.2012 gün ve 2011/9559- 2012/4826 sayılı kararı ile Onanmasına karar verilmiştir. Süresi içerisinde davacı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosya incelendi, gereği düşünüldü;

-K A R A R-

Davacılar vekili asıl ve birleşen dava ile davalıların işleteni sürücüsü ve trafik sigortacısı olduğu aracın neden olduğu kazadadavacının yaralandığını ve kızının öldüğünü açıklayıp, fazlaya dair haklarını saklı tutarak kendi yaralanması nedeni ile 150.000 TL manevi, 130.156,80 TL iş göremezlik, kızının ölümü nedeni ile 20.000 TL manevi, 8.229,50 TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar vekilleri, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; davalı ... ve ...

A.Ş yönünden (işleten sıfatları bulunmadığından) husumet yokluğu nedeni açılan davanın reddine, Asıl ve birleşen davanın diğer davalılar yönünden kısmen kabulü ile davacı için 130.156,80 TL iş göremezlik ve 8.229,50 TL destekten yoksun kalma tazminatı toplamı olan 138.385 TL nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen (davalı ... şirketleri 15.11.2010 olan dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ve poliçe limit ile sınırlı olarak) tahsiline,davacının kendi yaralanması nedeni ile 50.000 TL,

küçük kızının ölümü nedeni ile ise 10.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ve ...'tan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş, hüküm Dairemizce onanmıştır. Davacı vekili kararın düzeltilmesini istemiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan ölüme ve yaralanmaya bağlı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Davacı vekili, davalılardan ... Ticaret A.Ş (... Perakende Mağazacılık Tic. A.Ş)'nin işleteni olduğu kamyonun müvekkilinin ve kazada hayatını kaybeden kızının yolcusu olduğu araca çarpması sonucunda müvekkilinin yaralandığını, kızının hayatını kaybettiğini ileri sürerek tazminat isteminde bulunmuştur. Uyuşmazlık ... Ticaret A.Ş (... Perakende Mağazacılık Tic. A.Ş)'nin aracın işleteni olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. Davalı vekili, müvekkilinin aracın işleteni olmadığını, dava ihbar edilen ... Gıda Nak. Oto. Tic. Paz. A.Ş ile müvekkili arasında düzenlenen nakliye sözleşmesi uyarınca müvekkilinin taşıma işini anılan şirketin üstlendiğini savunmaktadır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu 85. maddesinde motorlu aracın bir teşebbüs ünvanı veya işletme adı altında işletilmesi halinde sorumluluğun işleten ile birlikte teşebbüs sahibine ait olduğu düzenlenmiştir. Yargıtay H.G.K 24.09.1997-11-496/744 sayılı kararında da motorlu aracın işletilmesine katılan girişimci, varsayımsal işleten olarak sayılmıştır. Ayrıca Yargıtay yerleşik uygulamalarına göre, teşebbüs sahibinin işletme faaliyetine katılması, şoför seçimi, aracın sefere hazırlanması, sefer sırasında denetimi gibi unsurlarla da ortaya çıkabilir.

Davalı tarafından sunulan 01.01.2005 tarihli 1 yıl süreli taşıma sözleşmesinde ...'ın ana deposundan şehir içi ve şehirlerarası mağazalara mal taşınmasının dava dışı ... Gıda Nak. Oto. Tic. Paz. A.Ş'nin temin edeceği kamyonlarla yapılacağı, taşıma işinin taşıyıcı firma personeli tarafından yapılacağı ve zararın taşıyıcı firmaya ait olacağı belirtilmiştir. Anılan sözleşmeye göre araçta ... logosu olacak ve güzergahı da ... belirleyecektir.

Sözleşme dönemi içinde ...'den ...'ya mağaza ürünlerini taşıyan kamyonun sadece "..." logosu taşıdığı anlaşılmaktadır. Ayrıca araç sürücüsü ceza yargılaması sırasında, işyeri adresini Tanşaş olarak belirttiği gibi ifadelerinde ...'ta şoför olarak çalıştığını beyan etmiştir. O halde tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde, kazaya neden olan aracın sürekli olarak davalı şirket logosu ile davalı ürünlerini taşıdığı, taşıma işinin davalı şirket personeli tarafından gerçekleştirildiği ve güzergahın denetiminin davalı şirkette olduğu dikkate alındığında motorlu aracın işletilmesinde devamlı ve ağır basan menfaatin davalıda olduğu kabul edilmelidir. Davalı

şirket ile dava dışı taşıyıcı şirket arasında sorumluluğa ilişkin düzenlemeyi de içeren sözleşme ancak sözleşmenin tarafları arasında sonuç doğurur. Mahkemece davalı ...Ş( ... Perakende Mağazacılık Tic. A.Ş) aleyhine açılan davanın açıklanan nedenlerle kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesi bozma nedeni ise de zuhulen kararın onandığı yeniden yapılan inceleme sonucu anlaşılmıştır.