Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2012/2182 K.2012/5539

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili davalı şirkete kasko sigortalı müvekkiline ait aracın 21.4.2011 tarihinde yanarak hasarlandığını, davalının müvekkiline hiçbir bildirim yapmadan 21.4.2010 tarihinde birden çok kaza olması sebebiyle poliçeyi tek taraflı olarak iptal ettiğini gerekçe göstererek poliçe vadesi içinde meydana gelen hasar bedelini ödemediğini müvekkilinin aracında 57.440 TL tutarında hasar oluştuğunu belirterek bu meblağın başvuru tarihinden işleyecek ticari faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili davacının poliçe primini, peşinatını ödemediğini, TTK.nun 1295.maddesi gereğince sorumluluklarının başlamadığını, poliçe iptal bildiriminin davacı tarafından acenteden teslim alındığını, poliçenin hasar çokluğu nedeniyle iptal edildiğini, sigortalının adresinin yetersiz olmasından dolayı teslim edilmek üzere poliçe iptal yazısının acenteye iadeli taahhütlü gönderildiğini, iptal yazısının ulaşmasından sonra şirket müracaat eden sigortalıya ilgili yazı suretlerinin elden de teslim edildiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece davanın kabulü ile 57.440 TL tazminatın dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmama-

sına göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, kasko sigorta sözleşmesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir. TTK.nun 1269.maddesi uyarınca malı rehin alan kimse o mal üzerindeki menfaatini kendi adına sigorta ettirebileceği gibi aynı yasanın 1270.maddesi hükmü gereğince bir başkasının da rehin konusu malı rehin alan hesabına ve onun lehine sigorta ettirmesi mümkündür. Böyle bir durumda sigortalı durumda olan rehin hakkı sahibi olduğundan sigorta şirketinden tazminat talep etme hakkının da öncelikle ona ait olması gerekir. Sigorta ettiren, ancak sigortalı malın dain ve mürtehini olan ve lehine sigorta edilenin açık muvafakatını almak suretiyle sigortadan şayet kendi menfaati de zedelendiği takdirde, tazminat istemek hakkınad sahip olur.

Somut olayda dain ve mürtehin sıfatı bulunan dava dışı ... şubesinin tazminatın davacıya ödenmesine muvafakatı olup olmadığı konusu araştırılmamıştır. Bu durumda mahkemece, dain ve mürtehin sıfatı olan ... Şubesi'nin muvafakatı olup olmadığının araştırılması bankanın kayıtsız şartsız açıkça tazminatın davacıya ödenmesi hususunda muvafakat sağlandığı takdirde yargılamaya devam edilerek davanın sonuçlandırılması aksi halde davanın aktif husumet yokluğundan reddine karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu biçimde eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

3-Kabule göre de HUMK.nun 275 maddesi gereğince"Mahkeme çözümü özel veya teknik bir bilgiyi gerektiren hallerde bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişi dinlenemez."

Yine Kasko Sigorta Poliçesi Genel Şartlarının 3.3.1.2.1.maddesi hükmü uyarınca "onarım masrafları sigortalı taşıtın rizikonun gerçekleştiği tarihteki değerini aşar ya da taşıt onarım kabul etmez ise taşıt tam hasara uğramış sayılır. Bu durumda değeri tamamen ödenen araç ve aksamı, sigortacının malı oluru hükmü öngörülmüştür. Bu hükümden anlaşılacağı üzere davalı ... meydana gelen hasar bedelini tamamen poliçe limitleri içerisinde ödeme yükümlülüğü altında olup, sigortalı araç hurdasını sigorta ettiren kendisine verilmesini istemedikçe sigortacı tarafından davacı ... ettirenin uhdesinde bırakıp hurda bedelini tazminattan düşmesi olanaklı değildir. Zira kasko

sigortasında aslolan araç gerçek zarar bedelinin tamamen karşılanmasıdır.

Somut olayda taraflar arasında 27.6.2010/27.4.2011 vadeli kasko sigorta poliçesi düzenlenmiş; davalı ... vekili davacı aracının poliçe döneminde 23.9.2010, 2.4.2011 ve 12.4.2011 tarihlerinde de hasarlandığını ileri sürmüştür. Poliçe de aracın sigorta bedelinin 71.000 TL olarak belirlendiği görülmüştür.

Davacı vekili Trabzon 1.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2011/24 Değişik İş Sayılı dosyasında yaptırdığı tesbite dayanarak 52.433,33 TL hasar ve 5.000 TL değer kaybı toplamı 57.440 TL.nın davalıdan tahsilini istemiştir. Davacı tarafça tek taraflı olarak yapılan delil tesbiti ve burada tesbit edilen hasar miktarı davalı ... yönünden bağlayıcı değildir.

Kaldı ki davalı vekili, tesbit dosyasına sunduğu 24.6.2011 tarihli dilekçesinde aleyhlerinde yapılan tesbiti ve tesbit raporunu kabul etmediğini açıkça bildirmiştir.

Bu durumda mahkemece davalı tarafından öne sürülen davacı aracının önceki hasarlarına ait (23.9.2010, 2.4.2011 ve 12.4.2011 tarihlerinde meydana gelen) bilgi, belge ve hasar dosyalarının davalı ... şirketinden getirtilmesi daha sonra İTÜ veya Karayolları Genel Müdürlüğü gibi kurum veya kuruluşlardan seçilerek hasar konusunda uzman bilirkişi veya bilirkişi kurulundan davaya konu olay nedeniyle davacı aracında oluşan hasar miktarının tesbiti ile aracın onarımının mı,

pertinin mi uygun olacağı pertinin uygun bulunması halinde önceki hasarlarıda dikkate alınarak aracın riziko tarihindeki piyasa rayiç değeri ile sovtaj değerinin belirlenmesi hususlarında denetime elverişli, ayrıntılı, gerekçeli, tesbit raporununda irdelendiği bir rapor alınması davacıdan aracın hurdasının kimde bırakılacağı konusunda seçimlik hakkının sorulması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu biçimde hasar yönünden hiç inceleme yapılmaksızın davacının tek taraflı olarak yaptırdığı davalı tarafından itiraz edilen tesbit raporuna dayanılarak hüküm kurulması da isabetli görülmemiştir.