Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2012/2432 K.2012/5950

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili ve davalı ... (...) ve ... Nak. Haf. İnş. Otomotiv. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili müvekkiline kasko sigortalı aracın yeşil ışıkta seyrettiği sırada kavşak içinde kırmızı ışıkta ışığı ihlal ederek duran davalılardan ... Nak. Haf. İnş. Otomotiv. Taah. Tic. Ve ...Ltd. Şti’nin maliki, ... Sigorta A.Ş.’nin trafik sigortalısı, ...’ın (...) sevk ve idaresindeki aracın neden olduğu trafik kazası sonucu hasarlandığını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere sigortalıya ödenen tazminattan sovtaj bedeli düşüldükten sonra kalan 14.306,25 TL ‘nin 13.8.2009 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile (... Sigorta A.Ş. ve poliçe limitinde ve avans faiz oranına 5 puan ek faiz oranı ile sorumlu olmak üzere) birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili, sigorta poliçesinin poliçe priminin ödenmemesi nedeniyle başlangıçtan itibaren iptal edildiğini bildirip, faize ve tazminat miktarına itiraz ederek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... (...) vekili, kusura ve tazminat miktarına itiraz ederek ceza mahkemesi sonucunun bekletici mesele yapılmasını bildirerek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... Nak. Haf. İnş. Otomotiv. Taah. Tic. Ve ...Ltd. Şti vekili davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre ... Sigorta A.Ş.’nin TTK’nun 1295/3. maddesi gereğince sorumluluğu başlamadığından anılan davalıya yönelik davanın reddine, davalılar ... Nak. Haf. İnş. Otomotiv. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti ve davalı ... (...) hakkında açılan davanın ise kabulüyle 14.250,00 TL’nin 13.8.2009 ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacı vekili ile davalı ... ( ...), ... Nak. Haf. İnş. Otomotiv. Taah. Tic. Ve ...Ltd. Ştivekili tarafından temyiz edilmiştir .

Vekille takip edilen işlerde vekile tebligat yapılması zorunlu olduğundan davalı ... Nak. Haf. İnş. Otomotiv Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. vekilinin ıttıla üzerine yapmış olduğu temyizin süresinde olduğu kabul edilerek yapılan incelemede :

1.Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacı vekili ile ... (...) vekili ve davalı ... Nak. Haf. İnş. Otomotiv Taah. Tic. Ve San Ltd Şti vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2.Dava, TTK’nun 1301.maddesine dayanılarak açılan rücuan tazminat istemine ilişkindir. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 24. Maddesine göre zorunlu mali sorumluluk sigortası bulunmayan bir taşıtın trafik belgesi alması trafiğe çıkması mümkün değildir.

Aynı kanunun 91/2.maddesi hükmünde zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe prim bedeli taksitle ödeme olanağı ortadan kaldırılmış olup, primin tamamının poliçenin düzenlenmesi anında sigortacıya ödenmesi ile sigortacının sorumluluğu başlamaktadır. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçe Genel Şartları’da bu yöndedir.

Prim tahsil edilmeden, poliçe sigortalıya teslim edilmiş ise sigortacı ile sigortalı arasında iç ilişkiye dayanan bu definin hakları bu sigorta ile güvence altına alınan 3.kişilere ileri sürülememesi gerekir. Nitekim, yasanın sosyal amacını ön plana alan yasa koyucu Karayolları Trafik

Kanunu’nun 95/1 maddesindeki hüküm ile trafik kazalarında zarar görenlerin, trafik sigortacısı ile sigorta ettiren arasındaki iç ilişkiye dayanan defilere muhatap olmalarını önlemek istenmiştir. Poliçe priminin ödenip ödenmediği, bu nedenle poliçenin iptal edilip edilmediği hususlarını araştırmaya gerek olmaksızın, davalı sigortacının davacının selefi 3.kişiye dolayısıyla davacıya karşı sorumluluğunun bulunduğunun kabulü gerekir. Somut olayda davalı ...

Sigorta A.Ş. diğer davalıların işleteni ve sürücüsü olduğu trafik kazası sebebiyle davacı taraf aracına zarar veren aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısıdır. Davalı taraf aracı davalı sigortacıya 7.7.2009/2010 vadeli trafik poliçesi ile araç başına 15000 TL limitle sigortalanmıştır.

Davaya konu trafik kazası 13.7.2009 tarihinde meydana gelmiş olup, davalı ... şirketi primin ödenmemesi nedeniyle poliçenin başlangıcından itibaren geçerli olmak üzere 30.7.2009 tarihinde iptal edildiğini müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuş, mahkemece de davalı ... şirketinin TTK’nun 1295/3. maddesine göre sorumluluğu başlamadığından aleyhindeki davanın reddine karar verilmiştir.

Bu durumda mahkemece yukarıda açıklanan ilkelere göre; davalı ... şirketi ile sigortalısı arasındaki iç ilişkiyi ilgilendiren defiler 3.kişilere karşı ileri sürülemeyeceğinden, davalı sigortacının poliçeyi düzenleyip sigortalısına teslim etmekle poliçe süresi içinde meydana gelen zararlardan 3. kişilere karşı sorumluluğunun başladığının kabulü ile poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere davacı aracında oluşan gerçek zarar bedelinden sigortalısının kusuru oranında sorumluluğuna hükmedilmesi gerekirken yazılı olduğu biçimde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

3.HUMK’nun 275. maddesi (6100 sayılı HMK’nın 266. Maddesi) gereğince “ mahkeme, çözümü özel ve teknik bir bilgiyi gerektiren hallerde bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişi dinlenemez” Kasko Sigorta Poliçesi Genel Şartlarının 3.3.1.2.1 maddesine göre “onarım masrafları sigortalı taşıtın rizikonun gerçekleştiği tarihteki değerini aşar ya da taşıt onarım kabul etmezse tam hasara uğramış sayılır.

Somut olayda.13.7.2009 tarihli resmi görevlilerce düzenlenen kaza tespit tutanağında davalı sürücünün kırmızı ışıklı trafik işaretinde geçme kuralının ihlalden, davacıya kaskolu aracın sürücüsünün 09.05.2012 kavşaklara yaklaşırken aracın hızını azaltmama kuralını ihlalden kusurlu oldukları belirtilmiştir.

Davacı taraf aracının kasko bedeli 31500 TL olup 7.8.2009 tarihli ekspertiz raporuna göre 2009 model Peugeot 207 model araçta KDV hariç 17.141,22 TL tutarında hasarın meydana geldiği, aracın sökülmesi halinde hasarın artabileceği, bu nedenle pertinin uygun olduğu belirtilerek 31 500 TL sigorta bedelinden 12600 TL sovtaj bedelinin mahsubu ile 18.900 TL bakiye zarar tespit edilmiştir.

Olayda yaralanmaların bulunması nedeniyle Adana 6. Asliye Ceza Mahkemesinin 2009/920 – 2011/85 sayılı dosyasında davalı (sanık) ... ... hakkında açılan dava sonucunda sanık asli kusurlu bulunarak mahkumiyetine karar verilmiştir. Eldeki dosyada sadece ceza mahkemesinin karar fotokopisi olup ilgili dava dosyası, bilirkişi raporu ve duruşma zabıtları olmadığından kusur durumu denetlenememiştir.

Davacı vekili şimdilik 14.250 TL nin davalılardan tahsilini talep etmiş, mahkemece bu konuda avukat bilirkişiden alınan raporda davalıya kaza tespit tutanağında asli kusur izafe edildiği, buna göre 6/8 oranında kusurlu olduğunun kabulü halinde sovtaj indiriminden sonra 19.075 TL zarar olduğu,

6/8 kusura göre davalıların 14.306,25 TL‘den sorumlu bulundukları, talebin 14.250 TL olduğu belirtilmiş, mahkemece kusur yönünden hiç bir inceleme yaptırılmadan ve hasar yönünden bu konuda uzman olmayan veya ne şekilde uzmanlığı bulunduğu anlaşılamayan avukat bilirkişiden alınan rapora göre 14.250 TL tazminatın sigorta dışındaki davalılardan tahsiline karar verilmiştir.

Davacının kusur durumuna göre gerçek zararın karşılanmasını isteme hakkı olduğu gibi davalı taraf da yine kusur durumuna göre gerçek zarardan sorumludur. Kusur ve hasarın tesbiti, özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukuki bilgi ile çözümlenemez. Bu sebeple mutlaka bu konularda uzman bilirkişi incelemesi yaptırılmasını gerektirir. Eksik ve yetersiz inceleme ile hüküm kurulamaz.

Bu durumda mahkemece öncelikle ilgili Asliye Ceza Mahkemesi dosyasının getirtilmesi, daha sonra ... Üniversitesi veya Karayolları Genel Müdürlüğü fen heyeti gibi kurum veya kuruluşlardan seçilecek bilirkişi kurulundan Ceza

Mahkemesi dosyası ile eldeki dava dosyası kapsamı, ekspertiz raporu, kaza tespit tutanağı, tarafların iddia ve savunmaları göz önünde tutulup birlikte değerlendirilerek sürücülerin kazadaki kusur durumları ile davacı taraf aracında meydana gelen hasar miktarının aracın pertinin mi, onarımının mı uygun ve ekonomik olduğu,

onarımı uygunsa ayrıntılı şekilde hasar kalemleri ve bedeli, perti uygunsa aracın olay tarihindeki 2.el piyasa rayiç değeri ile sovtaj değerinin tesbiti ve sovtaj değerinin mahsubu ile bakiye zararın ve davalı tarafın kusur oranına isabet eden tazminat miktarının tespiti hususlarında kaza tutanağı ile eldeki dosya ve ceza dosyasındaki önceki raporların da irdelendiği, ayrıntılı, açıklamalı, denetime elverişli bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu biçimde hüküm kurulması doğru değildir.