Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2012/4534 K.2012/5275

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı şirkete kasko sigortalı müvekkiline ait aracın tek taraflı kazada pert olduğunu, ihbara rağmen davalının zararı karşılamadığını belirterek 1.000 TL sovtaj değerinin tenzili ile şimdilik 26.000 TL araç bedelinin 11.3.2009 ihbar tarihinden işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili yetki ve iş bölümü ilk itirazında bulunarak Kadıköy Asliye Ticaret Mahkemesinin yetkili ve görevli olduğunu, kazanın alkolün etkisi ile meydana geldiğini, bu halin teminat kapsamında bulunmadığını, hasar miktarının fahiş olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece dava dilekçesinin yetki yönünden reddine, kararın kesinleşmesini müteakip talep halinde dava dosyasının Kadıköy Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş; hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, davalı ... şirketine Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı araçta meydana gelen hasar bedelinin tahsili istemine ilişindir.

Bu tür sözleşmeye dayalı davalarda da genel yetkili mahkeme, HUMK.nun 9/1 maddesi uyarınca davalının ikametgahı mahkemesi ise de Kasko Sigortası Genel Şartlarının C.8 maddesi hükmünde sigortacı aleyhine açılacak bu tür davada, davalı sigortacının merkezinin veya sigorta sözleşmesini yapan yetkili acentanın ikametgahının bulunduğu ve rizikonun meydana geldiği yer mahkemesi de yetkili mahkeme olarak kabul edilmiştir.

Aynı düzenlemeye paralel olarak 2918 sayılı KTK.nun 110. maddesinde de Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davaların sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentanın bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabileceği ifadesine yer verilmiştir.

Yine HUMK.nun 19. maddesinde rizikonun meydana geldiği yer mahkemesi de yetkili mahkeme olarak kabul edilmiş, sigorta sözleşmelerine aksine konulan şartların geçersiz olacağı kesin bir şekilde belirlenmiş bulunmaktadır. Bu hükmün konuluş nedeni, ekonomik yönden güçlü bulunan sigorta şirketlerine karşı kişileri korumaktır. Bu maddedeki yetki kuralı kamu düzenine ilişkin olup ancak kesin olmayan nitelikte yetki kurallarındandır.

Somut olayda davaya konu trafik kazası, İnhisar-Söğüt İlçesi sınırlarında meydana gelmiş, davalı sigortacının genel merkezi yetki yönünden Üsküdar olup burada ticaret mahkemesi bulunmadığından genel merkez itibariyle Kadıköy Asliye Ticaret Mahkemeleri işbölümü ve yetki itibariyle görevli ise de taraflar arasındaki Kasko Sigorta Poliçesi davalı ... şirketinin Uşak acentası tarafından Uşak'ta düzenlenmiştir. Dava Ticaret Mahkemesi sıfatı ile Uşak 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde açılarak karara bağlanmıştır. Davacı taraf poliçeyi düzenleyen acentanın ikametgahının bulunduğu yer itibariyle şeçimlik hakkını doğru kullanmıştır. Bu itibarla davalı vekilinin sadece HUMK.nun 9. maddesine dayalı yetki itirazı isabetli değildir.

Bu durumda mahkemece yetki itirazının reddi ile işin esasına girilmesi, taraf delilleri toplanarak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yasa ve sözleşme hükümleriyle getirilen alternatif yetki kuralları ve bunların özelliği gözden kaçırılarak yazılı gerekçelerle yetki itirazının kabulü ile yetkisizlik kararı verilmesi doğru görülmemiştir.