Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2013/10582 K.2013/10957

Dernekler hukukuna ilişkin olarak açılan davada Çal Asliye Hukuk Mahkemesi ile Çal Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi gereği düşünüldü:

- KARAR -

Dava, davalı derneğin olağan genel kurul toplantısının öngörülen sürede yapılmaması ve zorunlu organların oluşturulmaması nedeniyle derneğin kendiliğinden sona erdiğinin tespiti ile tasfiye heyetinin atanması istemine ilişkindir.

Asliye Hukuk Mahkemesince, TMK'nin 87/son maddesinde derneğin kendiliğinden sona erdiğinin tespitinin Sulh Hakimliğince yapılacağının belirlendiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Sulh Hukuk Mahkemesi ise, derneğin kendiliğinden sona erdiğinin tespitine, tasfiye işlemleri ise asliye hukuk mahkemesinin görev alanına girdiğinden tasfiye ile ilgili talep yönünden mahkemelerinin görevsizliğine karar verilmiştir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 87. Maddesi hükmü “ ...Her ilgili, sulh hâkiminden, derneğin kendiliğinden sonra erdiğinin tespitini isteyebilir.”şeklindedir.

5253 sayılı Dernekler Kanunu'nun 15. Maddesi hükmü “ Genel kurul kararı ile feshedilen veya kendiliğinden sona erdiği tespit edilen derneğin para, mal ve haklarının tasfiyesi, tüzüğünde gösterilen esaslara göre yapılır. Tüzükte tasfiyenin ne şekilde yapılacağının genel kurul kararına bırakıldığı hallerde, genel kurul tarafından bir karar alınmamış veya genel kurul toplanamamışsa, yahut dernek mahkeme kararı ile feshedilmişse, derneğin bütün para, mal ve hakları, mahkeme kararıyla derneğin amacına en yakın ve kapatıldığı tarihte en fazla üyeye sahip derneğe devredilir.” şeklinde olup maddede tasfiyeye ilişkin olarak mahkemeden bahsedilmiş ancak mahkemenin Asliye Hukuk ya da Sulh Hukuk Mahkemesi olduğu hususu düzenlenmemiştir.

1086 sayılı HMUK'a göre şahısvarlığına ilişkin davalarda Asliye Mahkemesinin görevi asıl, Sulh Mahkemesinin görevi istisnai nitelikte olduğundan, ”mahkeme” tabirinin

kullanıldığı yasa maddesinden görevli mahkemenin Asliye Mahkemesi olduğu anlaşılması gerekir.

Somut olayda; davacı tarafından, Dernek genel kurulunun süresinde yapılmaması ve zorunlu organların oluşturulmaması nedeniyle derneğin sona erdiğinin tesipiti ve derneğin tasfiyesi talep edildiğinden, uyuşmazlığın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir.