Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2013/15286 K.2013/14285

Taraflar arasındaki itirazın iptaline ilişkin davada Antalya Asliye 1. Hukuk ve Antalya Asliye 4. Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü;

-K A R A R-

Dava, davalı şirkete ait iş makinesinin davacıya ait nakliye aracı ile taşınması sırasında meydana gelen hasar sonucu taraflar arasında yapılan sözleşme uyarınca ödenmesi nedeniyle, sözleşmede kararlaştırılan hükümler gereğince alacağın tahsiline yönelik takibe itirazın iptali istemine ilişkindir. Antalya Asliye 1. Hukuk Mahkemesince, taraflar arasındaki uyuşmazlığın ticari dava niteliğinde olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. Antalya Asliye 4. Ticaret Mahkemesi ise, taraflar arasındaki ihtilafın sözleşmeden kaynaklanan alacağa ilişkin olduğu, uyuşmazlığın genel hükümler uyarınca çözümlenmesi gerektiği gerekçesiyle görevsizlik yönünde hüküm kurmuştur.

Bilindiği gibi asliye mahkemeleri, Asliye Hukuk ve Asliye Ticaret Mahkemeleri olarak ikiye ayrılır. Asliye Ticaret Mahkemeleri, Asliye Hukuk Mahkemesinin görevine giren ticari davaların çözümlendiği mahkemelerdir. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevine giren işler dışında kalan tüm uyuşmazlıklar Asliye Hukuk Mahkemesince çözümlenir. Hangi davaların ticari dava olduğu TTK'nun 4. maddesinde sayılmıştır.

Bundan başka, bir yerde ticaret mahkemesi varsa Asliye Hukuk Mahkemesinin görevi içinde bulunan ve bu kanunun 4. maddesi hükmünce ticari sayılan davalarda hususi hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere Asliye Ticaret Mahkemesinde bakılacağı düzenlenmiştir (TTK'nun 5/II).6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde mutlak ticari davalar “... tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;

a) Bu Kanunda,

b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,

c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,

d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,

e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,

f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava (Ek ibare: 26/06/2012-6335 S.K./1.md.) ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır” şeklinde düzenlenmiştir.

Bunun yanında TTK'nın 4/I. maddesi gereğince her iki tarafın tacir olması ve tarafların ticari işletmesi ile ilgili olan davalar, taraflardan birinin ticari işletmesiyle ilgili olması kaydıyla Borçlar Kanunu'nun havale hakkındaki 457-462 ve vedia hakkındaki 463-482. maddelerinde düzenlenen hususlardan doğan nispi nitelikteki ticari davalar yönünden de ticaret mahkemesi görevlidir.

Somut olayda, dosya kapsamından taraflar arasındaki ilişkinin davacı ile davalı şirket arasında yapılan taşıma sözleşmesinden kaynaklandığı, taşıma sırasında davalı şirkete ait iş makinesinin hasara uğraması nedeniyle tazminatın ödenmesine yönelik taraflar arasında yapılan sözleşme hükümleri uyarınca davacı tarafından davalı şirkete takip yapıldığı ve görev uyuşmazlığına konu itirazın iptali davası açılmış olduğu, bu bakımdan uyuşmazlığın temelde Türk Ticaret Kanunu'nun 4. kitabında 850 vd. maddelerinde düzenlenen “taşıma işleri”nden kaynaklandığı, ayrıca 6102 sayılı TTK'nın 4/I gereğince her iki tarafın tacir olması ve tarafların ticari işletmesi ile ilgili olması bakımından uyuşmazlığın, Antalya Asliye 4. Ticaret Mahkemesinde görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir.