Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2013/16863 K.2014/3128

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı şirkete kasko sigortalı, müvekkiline ait aracın yanarak hasarlandığını, ihbara rağmen davalının hasarı karşılamadığını, poliçe şartlarına göre davalının prim ödenmesi dahi prim ödeme tarihinden itibaren 30 gün boyunca sigorta teminatının devam ettiğini ve hasardan sorumlu olduğunu peşinatının ödendiğini, kalan kısmın taksitlendirildiğini, 28.02.2005 tarihindeki ilk taksit tutarının müvekkilinin kusuru olmaksızın kredi kartından çekilmediğini, rizikonun 4.3.2005 tarihinde sigorta teminatının devam ettiği 15 günlük süre içinde meydana geldiğini belirterek şimdilik 5.100 TL'nin hasar tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalıdan tasilini talep etmiş; 23.10.2007 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini 23.900 TL daha artırarak toplam 29.000 TL'nın tahsilini istemiştir.

Davalı vekili kasko sigorta poliçesinin prim borcu ödenmediğinden münfesih olduğunu, müvekkilinin sorumluluğunun başlamadığını, ıslah talebinin zamanaşımına uğradığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

27.11.2008 gün 2005/205-2008/285 sayılı önceki hükmün taraf vekillerince temyizi üzerine, dairenin 10.02.2011 gün 2010/533-2011/979 sayılı ilamı ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyulduktan sonra davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmama-

sına göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, kasko sigorta sözleşmesine dayanılarak açılan maddi tazminat istemine ilişkindir.

Sigorta hukukunda kural olarak sigorta sözleşmesinin meydana gelmiş olması, sigortacının sorumluluğunun başlamış olmasını gerektirmez. Sigortacının sorumluluğunun başlayabilmesi için TTK'nun 1282 ve 1295/3 maddeleri hükümleri gereğince primin veya ilk taksitinin ödenmiş olması zorunludur. Ancak prim peşinatının rizikodan önce yatırılmaması sebebiyle sigortacının sorumluluğunun başlamadığı hallerde sigortacının olaydan ve ihbardan diğer anlatımla rizikoyu öğrendikten sonra primleri tahsil etmesi, sonrasında geri vermemesi ve bir ihtarla da sözleşmeyi feshetmemesi hallerinde sigortacının sözleşmeyi ayakta tutması karşısında tahsil öncesi gerçekleşen rizikodan sorumludur.

Somut olayda, davacı taraf dava dışı Şekerbank Çorum şubesinden kullandığı taşıt kredisi ile sigortalı aracı satın almış ve taşıt kredisi kullandığı banka şubesince, acente sıfatıyla 7.1.2005 tarihinde geriye dönük olarak 30.12.2004/30.12.2005 vadeli kasko poliçesi düzenlenmiştir. Aynı banka şubesi poliçede rehin hakkı sahibi olarak yer almıştır. Poliçede toplam 720,88 TL sigorta priminin 195,88 TL'sının peşin olarak kalan kısmın 28.2.2005 ila 28.6.2005 tarihleri arasında 105 TL'lık 5 eşit taksitte ödeneceği kararlaştırılmıştır.

Davacı vekili karşılıklı rıza ile sigorta primleri için taksit yapıldığını, taksitlerin kredi kartından otomatik ödeme talimatı ile ödenmesi hususunda sigorta şirketi ile anlaşıldığını, otomatik ödeme talimatının Şekerbank Çorum Şubesine (acenteye) verildiğini, bankanın kaşesi ve görevli memurun imzasını taşıyan Şekerbank Poliçeleri Kredi Kartlı Ödeme Formunun düzenlendiğini ve bunun davalıya fakslandığını, kart bilgilerinin doğru olduğunu limitin yeterli bulunduğunu, prim peşinatı ve taksitlerinin, davalı tarafından kredi kartından çekilmediğini, bu konuda müvekkilinin kusurlu olmadığını, sigortalı aracın 4.3.2005 tarihinde tamamen yanarak kullanılmaz hale geldiğini, rizikonun teminat kapsamında bulunduğunu bildirmiştir.

Davalı vekili sigorta prim peşinatı ve taksitlerinin ödenmediğini, sorumluluklarının başlamadığını, rizikonun ve hasarın teminat dışında kaldığını savunmuştur. Bilirkişi kurulunca davalı şirketin ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen raporda; prim peşinatının ödenmediği, kredi kartı ile ödeme talimatı verilmediği, kredi kartından tahsilat yapılmadığı, poliçenin prim ödenmediğinden 30.05.2005 tarihinde iptal edildiği belirtilmiştir.

Ancak davalının acentesi olan bu sıfatla kasko poliçesini düzenleyen, Şekerbank poliçeleri Kredi kartlı ödeme formunda "aslının aynıdır" kaşesi ve imzaları bulunan, Şekerbank Çorum Şubesi'nin defter belge ve kayıtlarında inceleme yapılmamıştır. Acentenin kredi kartı ile prim peşinatı ve taksitlerinin tahsil etmemesinde kusur ya da ihmalinin bulunduğunun tespiti halinde davalı sigortacının hukuki sorumluluğuna gidilmesi gerekir.

Dosyanın Dairece geri çevrilmesi üzerine Şekerbank Çorum Şubesince verilen 25.9.2013 tarihli cevapta kredi kartlı ödeme formuna şube kayıtlarında rastlanmadığı, poliçenin kayıtlarda görüldüğü ancak poliçe üzerinde tahsilat bulunmadığı kredi kartı bilgilerinin doğru ve kart limitinin 5.000 TL olduğu bildirilmiş ise de davacı tarafça ibraz edilen ilgili bankanın kaşesinin bulunduğu kredi kartlı ödeme formuna kayıtlarda rastlanılmaması sebebi anlaşılamamıştır. Acente olarak ihmalinin bulunması halinde davalı sigorta şirketine karşı aralarındaki iç ilişkiye göre hukuki sorumluluğu da alacağından ilgili banka şubesinin cevabı yeterli görülmemiştir. Eksik inceleme ile hüküm kurulamaz.

Bu durumda mahkemece 15.3.2012 tarihli önceki raporu düzenleyen bilirkişi kurulundan poliçeyi düzenleyen acente Şekerbank Çorum Şubesinin ticari defter, belge ve kayıtları ve dosyada mevcut Şekerbank Poliçeleri Kredi Kartları ödeme formu başlıklı belge üzerinde inceleme yaptırılarak sigorta primi borcunun ödenmesi hususunda kredi kartı ile ödeme talimatı verilip verilmediği, kredi kartı bilgilerinin (ilgili bankaya ait) doğru bildirilip bildirilmediği, kredi kartı limitinin prim peşinatının ve taksitlerinin poliçede belirtilen ödeme tarihlerinde yeterli olup olmadığı,

bu poliçeye istinaden sigorta primi peşinatı ve taksitlerinin ödenip ödenmediği, prim peşinatı ve taksitlerinin ödenmemesi veya geçerli bir kredi kartı ödeme talimatı varsa kredi kartından çekilmemesinin kimin kusurundan kaynaklandığı hususlarında öncelikle irdelenmesi gerektiğinde davalı şirket kayıtlarında da yeniden inceleme yapılarak ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken; yazılı olduğu biçimde acente kayıtlarında inceleme yaptırılmadan yazılı olduğu biçimde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.