Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2013/4304 K.2015/145

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacı ... ... vekili ile davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, müvekkillerinin murisi olan ...’nın davalının sevk ve idaresindeki araçta bulunduğu sırada davalının dikkatsiz ve tedbirsiz olması nedeniyle meydana gelen trafik kazası sonucu vefat ettiğini belirtip fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere davacılardan murisin eşi ... ... için 20.000 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 10.000,00 TL manevi tazminat, murisin çocukları ..., ..., ... ve ...’nın her biri için 5.000,00‘er TL manevi tazminat ile 1.000,00 TL cenaze masrafı olmak üzere toplam 51.000,00 TL’nin 26.09.2006 kaza tarihinden işleyecek temerrüt faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, murisin davalıya ait araçta hatır için bulunduğunu belirtip, ceza dosyasında tespit olunan kusur oranını kabul etmediklerini ve kaza sırasında davalıların murisinin bağırması nedeniyle heyecanlanarak direksiyonu yanlış yöne çevirmesi sonucu gevşek dolgu maddeleriyle kaplı yüzeyde aracın kaza geçirdiğini ve istenen tazminatın fahiş olduğunu bildirerek davanın reddini savunmuştur.

Yargılama sırasında davacılardan ... davadan feragat etmiştir.

Mahkemece toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre davacılardan ... yönünden davanın feragat nedeniyle reddine, davacı ... ... yönünden maddi tazminat davasının kısmen kabulüyle 8.410,84 TL’nin 26.09.2006 kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, manevi tazminat yönünden de davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 3.000,00 TL davacılardan ..., ... ve ... ... için ayrı ayrı 2.000,00‘er TL mevcut tazminatın 26.09.2006 kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, hüküm davacı ... ... vekili ile davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacı ... ... vekili ile davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyizi itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan vefat nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

27.05.2008 günlü duruşmada davalı vekili tarafından davacı ...’ın vefat ettiği bildirilmiş, anılan davacıya ait veraset ilamını ibraz etmesi ve mirasçılarının davaya dahil edilmesi için davacı vekiline süre verilmiş, 29.01.2009 günlü duruşmada da davacı ... ... ..’ın takip edilmeyen davasının işlemden kaldırılmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, davacı ... ... ..’ın vefat edip, etmediğinin araştırılması, vefat ettiğinin tespiti halinde mirasçıları davaya dahil ettirilip taraf teşkili sağlanarak yargılamaya devam edilmesi, vefat etmediğinin anlaşılması halinde ise anılan davacının davasının 29.01.2009 günlü duruşmada işlemden kaldırıldığı ve yenilenmediği gözetilerek (18.05.2009 günlü yenileme dilekçesinde de anılan davacının adı belirtilmemiştir.) davanın açılmamış sayılmasına ilişkin değerlendirme yapılarak hüküm kurulması gerekirken yazılı olduğu biçimde eksik inceleme ile davacı ... ... .. lehine yazılı olduğu biçimde manevi tazminata hükmedilmesi doğru değildir.

3-Davacılardan ... tarafından açılan davanın feragat nedeniyle reddine karar verildiği halde davayı vekil aracılığı ile takip eden davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğinin gözetilmemesi doğru değildir.

4-Davalı tarafça hatır taşıması savunmasında bulunulmuş, mahkemece olayda hatır taşımasının olduğu kabul edilerek tazminattan %25 oranında indirim yapılmıştır.

Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığı cihetle, bu gibi taşımalarda BK.nun 43. maddesi (6098 sayılı TBK’nin 51. md.) uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmakta, ancak yakın akrabaların taşınmasının ahlaki bir ödevin ifası kapsamında olduğu kabul edilmektedir.

Somut olayda, davacı ... ... tarafından davacıların murisinin davalı sürücünün amcasının oğlu olduğu ceza soruşturması sırasında 26.09.2006 günlü tutanakta belirtilmiş olduğundan nüfus kayıtları getirtilip, davacıların murisinin davalının amcası oğlu olup olmadığının tespit edilmesi ve bunun sonucuna göre hatır taşıması indirimi yapılıp yapılmayacağının değerlendirilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı biçimde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

5-Kabule göre de;

Davacı vekili dava dilekçesinde fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 20.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatına karar verilmesini talep etmiş, hükme esas alınan bilirkişi raporunda da davacı ... ...’nın nihai ve gerçek zararının 26.572,99 TL olduğu tespit edilmiştir.

Destekten yoksun kalma zararının belirlenmesinde indirim nedenleri biri gerçek zararın, diğeri tazminatın belirlenmesi işlemine ilişkin olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Kural olarak önce gerçek zararı bulmak gerekli olduğu için zararla ilgili indirim sebepleri önce, tazminatla ilgili indirim sebepleri ise sonra uygulanmalıdır. Bütün bu indirimlerden sonra koşullar var ise BK 43 ve 44. maddeler gereği hakimin takdir indirimi uygulanacaktır.

Somut olayda dava dışı sigorta şirketinin yapmış olduğu ödeme zarara ilişkin indirim sebebi olup, öncelikle belirlenen zarardan sigorta şirketinin yapmış olduğu ödeme mahsup edildikten sonra tazminatın belirlenmesinde indirim nedeni olan BK’nin 43. maddesinin değerlendirilmesi gerekmektedir.

Bu durumda mahkemece destekten yoksun kalma tazminatı olarak talep edilen ve ıslah edilmeyen 20.000,00 TL üzerinden hatır indirimi yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, bilirkişi tarafından hesaplanan ve sigorta ödemesi mahsup edilmeden tespit edilen miktar üzerinden hatır indirimi yapılmak suretiyle hüküm kurulması doğru değildir.