Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2014/12655 K.2016/6860

Taraflar arasındaki ölümlü trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası üzerine yapılan yargılama sonunda, kararda yazılı nedenlerle davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen hüküm, davacılar vekili ve davalı ... vekili tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalıların işleteni, sürücüsü ve trafik sigortacısı olduğu otobüsün, davacıların murisine çarpıp ölümüne neden olduğunu, davacı ...'nin eşinin desteğinden yoksun kaldığını ve cenaze masrafı yaptığını, ayrıca kazada annelerini/eşini kaybeden davacıların manevi zarara da uğradığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davacı eş ... için 1.000,00 TL. destekten yoksun kalma tazminatı,

100,00 TL. defin gideri ile davacılardan her biri için 20.000,00 TL. manevi tazminat olmak üzere toplam 81.100,00 TL. tazminatın (davalı ... şirketi poliçe limiti dahilinde sorumlu olmak kaydıyla) kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiş. 28.05.2013 tarihli ıslah dilekçesiyle destekten yoksun kalmaya ilişkin taleplerini 44.857,63 TL'ye yükselttiklerini bildirerek bu bedeli tahsilini talep etmiştir.

Davalı ... şirketi vekili, poliçede ölüm halinde kişi başına teminat limitlerinin 50.000,00 TL. olduğunu, davadan önce başvuru olmadığından temerrüde düşmediklerini, manevi tazminat taleplerinin teminat dışı olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili, diğer davalı araç sürücüsünün kazada kusuru olmadığını, davacıların murisinin taşıt yoluna dikkatsiz çıkması nedeniyle kaza olduğunu, davacıların fiili destek durumununu ispat etmek zorunda olduğunu, manevi tazminat taleplerinin fahiş olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili, kazanın davacıların murisi yayanın kusurundan olduğunu, manevi tazminat talebinin fahiş olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, kararda yazılı gerekçelerle ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davacı ...'ın maddi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 25.632,93 TL. destekten yoksun kalma tazminatının davalılardan yasal faiziyle müteselsilen tahsiline (davalı ... şirketi yönünden dava tarihinden, diğer davalılar yönünden kaza tarihinden faiz işletilmesine), davacı ...'nin fazlaya ilişkin talebinin ve defin gideri talebinin reddine; davacıların davalı ... şirketine yönelik manevi tazminat istemlerinin reddine, davacı ... için 7.000,00 TL. ve diğer davacılardan her biri için 3.000,00'er TL. manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... ve ...'den müteselsilen tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, özellikle oluşa uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranlarının ve maddi tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına göre; davalı ... vekilinin tüm, davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle maddi tazminat ile birlikte ölenin yakınlarının manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davacılar vekili, dava konusu kaza sonucu davacıların desteğinin ölümünden duyulan üzüntü nedeniyle her bir davacı için 20.000,00 TL. manevi tazminat isteminde bulunmuş; mahkemece talebin kısmen kabulüne karar verilerek hükümde belirtilen miktarlarda manevi tazminata karar verilmiştir.

Borçlar Kanunu'nun 47. maddesi hükmüne göre (6098 sayılı TBK m. 56), hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

O halde mahkemece, meydana gelen trafik kazası sonucu davacıların annesi ve eşi olan murisinin ölümü nedeniyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla; tarafların sosyal ve ekonomik durumları, dava konusu kaza sonucu murisin ölüm şekli gözönünde tutularak, olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen, davacılar için hak ve nesafet kuralları çerçevesinde daha yüksek manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken, somut olay ile bağdaşmayan, düşük miktarda manevi tazminata hükmedilmesi uygun görülmemiştir.