Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2014/15868 K.2014/15196

Davacı A.. K.. ile davalılar A.. G.., F.. A.. ve A.. G.. aralarındaki dava hakkında Beykoz 2. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 3.6.2013 gün ve 2010/387-2013/357 sayılı hükmün Dairenin 16.12.2013 gün ve 2013/17295-2013/17726 sayılı kararı ile bozulmasına karar verilmiş olup, süresi içinde davacı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkiline ait yabancı plakalı araç ile davalıların malik, sürücü ve ZMSS şirketi oldukları araçların karıştığı trafik kazasında müvekkiline ait aracın hasarlandığını, araçta 4.363,78 Euro tutarında maddi hasar, 874,79 Euro değer kaybı meydana geldiğini, Almanya'da yaptırılan ekspertiz incelemesi için 547,66 Euro ücret ödendiğini belirterek toplam 5.786,23 Euro maddi zararın kaza tarihindeki "TL" karşılığı 12.350 TL'nın olay tarihinden işleyecek reeskont faiziyle davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Davalı sigorta şirketi vekili, sigortalı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığını, aracın daha önceden başka bir kazaya karışıp karışmadığının belli olmadığını, davacının talebinin fahiş olduğunu, davadan önce temerrüde düşürülmediklerini, yasal faiz istenebileceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı A.. G.., tazminat miktarının fahiş olduğunu, davacı aracında az bir hasar oluştuğunu, diğer davalının aracın işleteni ve kendisinin babası olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan delillere göre, her ne kadar davacı aracını Almanya'da yaptırdığı için döviz cinsinden belirlenen zararının, olay tarihindeki TL'sı karşılığını talep etmiş ise de; araçtaki hasarın tamiri için Türkiye şartlarında tespit edilen (davalı ZMSS şirketi nezdinde düzenlenen ekspertiz raporuna göre) 2.120 TL'nın, değer kaybı yönünden Almanya'daki değerin (874,79 Euro karşılığı 1.880,80 TL'nın) esas alınmasının gerektiğinden bahisle, davanın kısmen kabulü ile davalı taraf olayda 6/8 oranında kusurlu bulunduğundan,

bu kusur oranına isabet eden (toplam 4.080 TL 6/8=3.000,60) 3.000,60 TL'nın olay tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalılardan tahsiline karar verilmiştir.

Hükmün davacı vekili tarafından temyizi üzerine, Dairenin 16.12.2013 gün ve 2013/17295 Esas, 2013/17726 Karar sayılı ilamı ile özetle, "davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, davacı zararının yabancı para birimi üzerinden doğmuş olmasına, bu nedenle zararının yabancı para birimi üzerinden karşılanmasını talep edebilecek olmasına göre olay günündeki Euro üzerinden davacı zararının hesaplanarak, kaza tarihindeki TL karşılığının tespiti ile sonucuna göre karar verilmesi, ayrıca 547,66 Euro ekspertiz ücreti talebi hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmesi" gerektiğinden bahisle hükmün bozulmasına karar verilmiş bu kez;

davacı vekili tarafından karar düzeltme talebinde bulunulmuştur.

1-Her ne kadar Dairece, yazılı gerekçelerle hükmün bozulmasına karar verilmiş ise de; bozma ilamının yeterince açık olmayıp infazda duraksama yaratması, davacı vekilinin davalı taraf lehine hükmedilen vekalet ücretine ilişkin temyizi hakkında inceleme yapılmaması nedeniyle, davacı vekilinin karar düzeltme itirazları yerinde görülerek Dairenin 16.12.2013 günlü 2013/17295-17726 karar sayılı ilamının ortadan kaldırılmasına karar verilerek dosyanın esasının ve davacı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine karar vermek gerekmiştir.

2-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde, özellikle oluşa uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranının hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

3-Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir. Yabancı plakalı araçlarda onarım aracın kayıtlı olduğu ülkede yapılmış ise zararı o ülkedeki (kayıtlı olduğu) katlanılan veya katlanılacak olan giderlere göre belirlenmelidir. Keza değer kaybı da kayıtlı olduğu ülkedeki sürüm değerine göre tespit edilmelidir.

Somut olayda davacı zarar gören yabancı plakalı aracını hasarlı halde çalıştığı için aracın kayıtlı olduğu Almanya'ya götürerek hasar tespitini ve aracını orada yaptırmıştır. Mahkemece yaptırılan bilirkişi raporlarında aracın yabancı ülke şartlarına göre hasarı ve değer kaybı belirlenmiştir. Davalı sigorta şirketi nezdinde düzenlenen ekspertiz raporunda, aracın Türkiye şartlarında KDV dahil 2.120,20 TL karşılığında onarımının yapılabileceği belirlenmiştir.

Davacı aracı 2008 model Volkswagen Golf otomobil olup 22.7.2009 tarihinde meydana gelen kazada hasarlanmıştır. Olaydan 16 ay önce trafiğe çıkmış olup 14767 km'dedir.

15.4.2013 tarihli bilirkişi raporunda aracın önceden hasarı olmadığı, Almanya'da emsal araç bedelinin 21.089,83 Euro olduğu belirtilmiş, araçtaki hasarlar ayrıntılarıyla incelenmiş; yabancı ülkede yaptırılan hasar tespitine yönelik tercüme evrakları irdelenmiş, hatta bu belgelerde gösterilen sağ sis farı ve sağ ön lastik değişiminin bu kazada meydana gelmeyeceği belirtilerek bunların maliyeti hasar miktarından mahsup edilmiş, KDV dahil 3.991,90 Euro hasar bedeli, 847,79 Euro değer kaybı, 547,66 Euro ekspertiz masrafının uygun olduğu, toplam 5.414,35 Euro tutarında zararın olduğu,

hasar bedeli ile değer kaybı zararının kaza tarihindeki TL karşılığının toplamda 10.463,39 TL'sına tekabül ettiği eksper hizmeti ücretinin TL karşılığının 1.177,47 TL'sı olduğu, davalı tarafın olayda 6/8 oranında kusurlu olduğu belirlenmiştir. Ekspertiz ücreti yargılama giderlerinden olup, tazminata eklenerek karar verilemez. Yargılama gideri türünden değerlendirilerek (yargılama giderine eklenerek, davanın kabul-red oranına göre) bu konuda karar verilmesi gerekir.

Bu durumda yerel mahkeme kararının "davacının onarım giderine ilişkin zararının Almanya piyasasına göre belirlenmesinde isabetsizlik bulunmadığından, 15.4.2013 tarihli denetime elverişli hüküm kurmaya yeterli bilirkişi raporuna göre davacı zararının 10.463,39 TL olduğunun kabulü ile bu meblağın 6/8 kusur oranına isabet eden 7.847,54 TL tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmesi gerekirken,

yazılı olduğu gibi onarım gideri yönünden (davalı ZMSS şirketi nezdinde düzenlenen) Türkiye şartlarına göre belirlenen 2.120 TL hasar bedelinin hükme esas alınması doğru görülmediği gibi 547,66 Euro karşılığı 1.177,47 TL ekspertiz ücretinin yargılama giderlerine dahil edilerek, davanın kabul oranına göre davalılardan tahsiline karar verilmemesinin de doğru olmadığı" gerekçeleriyle bozulmasına karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçelerle infazda duraksama yaratacak şekilde bozulması doğru görülmemiştir.

Kabule göre de; karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 12.maddesi gereğince "Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, Tarifenin 3.kısmına göre belirlenir." Bu durumda mahkemece, dava ve duruşmalarda kendini vekil ile temsil ettiren davalı sigorta şirketi lehine davanın reddedilen 9.349,40 TL üzerinden hesaplanan 1.121,92 TL nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, maktu 1.320 TL vekalet ücretine hukmedilmesi de doğru görülmemiştir.