Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2014/18971 K.2016/8575

2-... Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın aktif dava ehliyeti yokluğundan usulden reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Davacılar vekili, müvekkili... karıştığı kaza sonucu müvekkilleri aleyhine açılan dava devam ederken zarar görenlerin başvurusu üzerine davalı tarafça 02.05.2011 tarihinde zarar görenlere 17.305 TL ödeme yapıldığını ancak dosyaya bildirimde bulunulmadığını, dava sonucu müvekkilleri aleyhine 61.966,58 TL maddi tazminat, faiz ve vekalet ücretine hükmedildiğini, zarar görenlerin davalı tarafça ödenen 17.305 TL'yi mahsup etmek suretiyle ilamı faiziyle icraya koyduklarını, müvekkilince davalıdan faiz, vekalet ücreti, ilgili tazminat tutarının talep edildiğini, davalının 24.05.2013 tarihinde asıl alacak için 44.662 TL daha ödeme yaptığını,

davalı sigortacıya ihbar tarihinden davalının ödeme tarihine kadar 44.662 TL için işleyen 14.591 TL faiz, mahkeme ve icra vekalet ücretini davalının ödemesi gerektiğini, davalının hasar dosyası açıldığı tarihte temerrüde düşüp zararı eksik hesaplayıp eksik ödeme yaptığını, doğru ödeme yapsaydı müvekkilinin vekalet ücreti, icra masrafı ve icra vekalet ücreti ödemeyeceğini beyanla 31.426,15 TL'nin mahkeme karar tarihi olan 16.04.2013 tarihinden işleyecek yasal faiziyle tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, davacıların aleyhlerine başlatılan icra emrindeki borcu henüz ödememeleri nedeniyle rücuen tazminat davasının aktif dava ehliyeti bulunmadığından reddini, müvekkiline diğer davada ihbarda bulunulmadığından davadan haberdar olmadığını, davacıların dava dışı kişilere eksik ödeme yapıldığı yönündeki iddialarının yerinde olmadığını, dava dışı 3. kişilere... raporuna dayanılarak %15 maluliyet üzerinden hesaplama yapılarak ödeme yapıldığını, diğer davada Adli Tıptan alınan

...

raporda maluliyet oranının % 38 olduğunu, müvekkilinin aradaki farkı ödeyerek toplam 61.967,00 TL tazminat ödeyerek sorumluluktan kurtulduğunu, manevi tazminattan sorumlu olmadığını, icra ödeme emrinde belirtilen tutara manevi tazminatın da dahil olduğunu, talep edilen vekalet ücretinin manevi tazminat miktarı üzerinden de talep edildiğini, müvekkilinin sadece sorumlu olduğu maddi tazminat tutarına tekabül eden vekalet ücreti, yargılama gideri ve harçtan sorumlu olduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, davacıların davasının HMK 114/1-d ve HMK 115/2 maddesi uyarınca aktif dava ehliyeti yokluğundan usulden reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davacılardan ... sürücü olup sigorta ettiren olmamasına ve bu nedenle akidi olmayan davalı ... şirketine rücu edemeyecek olmasına göre davalı ...'ye yönelik tüm temyiz itirazlarının bu gerekçeyle reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava zorunlu trafik sigorta sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkindir.

2918 sayılı.... maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”.

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, ...

Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı ...a göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.

...

Somut olayda davacı ... ile davalı ... şirketi arasında sigorta sözleşmesi mevcut olup davacı sigortalı, zarar gören üçüncü şahıslara ilamlı icra dosyasında ödeme yaptıkları iddiasıyla bu sözleşmeye dayalı olarak davalı ... şirketinden rücuen tazminat talebinde bulunmuştur. Davalı şirket zorunlu trafik sigortacısı olup davacının üçüncü kişilere kusurlarıyla sebebiyet verdiği zararları karşılamak durumundadır.

Zarar gören üçüncü kişilerin zararları davacı tarafından karşılandığı takdirde ise, davacının yaptığı ödemeyi davalı ... şirketinden rücuen talep etmeye hakkı vardır. Mahkemece dava her ne kadar aktif dava ehliyeti yokluğundan usulden reddedilmiş ise de, bu durumda davacı ...'in aktif dava ehliyetinin bulunduğu açıktır.

Bu nedenle davanın aktif dava ehliyeti yokluğundan usulden reddi doğru olmadığı gibi, hükmün gerekçesinde davacılar tarafından henüz kesinleşmiş bir mahkeme ilamına dayalı ödeme yapılmadığı ve diğer hukuk dosyasında zorunlu trafik sigorta şirketine ihbarda bulunulmadığı şeklindeki gerekçelerle esasa girilerek hüküm ile gerekçe arasında çelişki oluşturulması da doğru değildir.

Bu durumda mahkemece davacı ...'in aktif dava ehliyeti olduğu gözetilerek davanın esasına girilerek sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin gözetilmemesi doğru olmayıp bozmayı gerektirmiştir.

3-Bozma neden ve şekline göre davacı ... vekilinin sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.