Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2014/21877 K.2017/4332

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili; sürücü...'ın sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın 12/03/2010 tarihinde müvekkillerinden...'ın eşi diğer müvekkillerinin babaları olan ...'ın ölümüne sebebiyet verdiğini, kazaya karışan aracın davalı ... şirketine zorunlu mali mesuliyet ... poliçesi ile sigortalı olduğunu, ... 3. Asliye Ceza Mah.nin ...

Esas sayılı dosyasında yapılan yargılama neticesinde, sürücünün olayda kusuru bulunmadığı gerekçesi ile beraatine karar verildiğini, ancak kararın kesinleşmediğini, müvekkillerinden ...'ın ev hanımı olup çalışmadığını, ... dan aldığı ölüm aylığı dışında başka bir gelirinin bulunmadığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla her bir davacı için şimdilik 1.000,00 TL olmak üzere toplam 3.000 TL destekten yoksun kalma tazminatının 23/05/2012 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili; davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; Davanın kabulüne, davacıların fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı ... için 1.000 TL, ... 1.000 TL ve ... için 1.000 TL olmak üzere toplam 3.000 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 03/06/2012 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlardaki avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava davacı murisinin ölümü nedeni ile 6098 sayılı TBK m.53 gereğince destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

Haksız fiil niteliğindeki trafik kazası nedeniyle TTK’nın 1283. maddesi uyarınca sigortacı, ... ettiren veya sigortadan faydalanan kimsenin ancak gerçekten uğradığı zararı tazmine mecburdur. Bunun yanında işletenin, Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesinde düzenlenen sorumluluğunun karşılanması sağlamak üzere 91. maddesinde mali sorumluluk sigortası yaptırılması öngörülmüştür.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de,

“sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu ... limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (..., Borçlar Hukuku, 9. B, s. 631 vd.; ..., Borçlar Hukuku, 10. B., s. 264 vd.). 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.

Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.

Bir zarar sigortası türü olan zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk ... poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen ... şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir.

Somut olayda; davacıların desteği ...'ın yaya olduğu sırada kaza meydana gelmiştir. Davalı sigortalı araç sürücüsü hakkında ... 3. Asliye Ceza Mah.nin ... Esas sayılı dosyasında kusursuz bulunduğundan beraat kararı verilmiş; eldeki davada, mahkemece alınan bilirkişi raporunda da davalıya nezdinde sigortalı araç sürücüsü kusursuz bulunmuştur. Buna göre; davacıların ölen murisi yaya olarak kendi kusuruyla vefat ettiği anlaşıldığından davanın reddine karar verilmesi gerekirken, davanın kabulüne karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.