Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2014/22052 K.2015/6008

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalılar ... ve ..vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Asıl davada davacılar vekili, davalıların işleteni sürücüsü ve zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu aracın müvekkillerinden ...'ın eşi ..., ... ve ...'ın babası olan..n ile

...'in eşi ve .. ile ...'in babası olan ..'in içinde yolcu olarak bulunduğu araca çarparak müvekkillerinin desteklerinin ölümüne sebebiyet verdiğini ileri sürerek davacıların her biri için ayrı ayrı 5.000,00'er TL maddi tazminat ile davacılar için toplam 130.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Asıl davada davacılar vekili ıslah dilekçesi ile davacı ..için 81.085,10 TL . için 7.625,71 TL..için 85.799,85 TL ..için 8.803,69 TL Ramazan için 11.941,98 TL..için 19.871,27 TL'na artırmıştır.

Birleşen davada davacılar vekili, davalıların işleteni uzun süreli kiralayanı ve zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu aracın müvekkillerinin murisinin içinde bulunduğu araca çarparak muris ..'nin ölümüne sebebiyet verdiğini ileri sürerek her bir davacı için 3.000,00'er TL maddi tazminatın davalılardan kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen davada davacılar vekili ıslah dilekçesi ile davacı Remziye için 99.334,10 TL.. için 2.633,23 TL İsmail için 2.633,23 TL Servet için 4.338,60 TL ... için 16.921,47 TL .. için 20.451,66 TL'na artırmıştır.

Davalı .. vekili cevap dilekçesi ile husumet itirazında bulunmuş, aracın..ne uzun dönemli kiralandığını müvekkilinin işleten sıfatının olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile aracın sigorta ettiren tarafından uzun süreli olarak İ...'ne kiralandığını bu nedenle müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan delillere göre asıl davada davanın kabulü ile davacı.. için 81.085,10 TL,.. için 7.625,71 TL, .. için 85.799,85 TL,..r için 8.803,69 TL,.. için 11.941,98 TL..için 19.871,27 TL, Mina için 1.733,94 TL, toplam 216.861,54 TL, destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihi 09.02.2010 tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte müteselsilen davalılar ... ve .... İ...'den tahsiline, birleşen davada davacı Remziye

için 99.334,10 TL, ........için.....633,23 TL, ..... için 2.633,23 TL, .. için 4.338,60 TL, .. için 16.921,47 TL, .. için 20.451,66 TL, toplam 149.898,18 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 02.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müteselsilen ..., .. vee ...'den tahsiline, davacılar vekili ... manevi tazminat taleplerini atiye bıraktığından bu talep yönünden davanın açılmamış sayılmasına, davalı ... hakkındaki dava atiye bırakıldığından davalı ... yönünden davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş; hüküm, davalılar ... ve.. vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.

Daval..vekilinin temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede;

1-2918 sayılı KTK'nın hükümlerine göre, trafik kaydı "işleteni" kesin olarak gösteren bir karine değilse de, onun kim olduğunu belirleyen güçlü bir kanıt niteliğindedir. Ancak, trafik kaydına rağmen işletenliğin 3. kişi üzerinde bulunmasını engelleyen bir yasa hükmü yoktur.

Aynı Yasa'nın 3. maddesinde, "İşleten: Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehin gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak, ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere İşlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır." şeklinde tanımlanmıştır.

Aynı Kanun'un 85. maddesinde ise, "Bir motorlu aracın işletilmesi, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayda, dosya kapsamında bulunan davalı .. İletişim şirketi ile davalı ..arasındaki araç kiralama sözleşmesine göre, kazaya karışan aracın uzun süreli kira sözleşmesi ile davalı İnter Uğur şirketi tarafından kiralandığı anlaşılmaktadır. Buna göre, uzun süreli kiralama sözleşmesi ile zarar gören aracın işletenlik sıfatı davalı İnter Uğur şirketine geçmiştir. Davalı Atoko Destek İletişim şirketinin işletenlik sıfatı sona erdiğinden, davalı....yönünden husumet yokluğundan davanın reddi gerekirken, yanılgılı gerekçe ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir. Davalı ..vekilinin temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede ise;

2-Davalı .. vekili sigortalı aracın sigortalı şirketin rızası hilafına kimliği belirsiz kişilerce çalındığını bildirmiştir. Dosya içinde yer alan. C.Başsavcılığı'nın 2009/662 sayılı hazırlık evrakının sahte plaka kullanma, evrakta sahtecilik ve taksirle ölüme sebebiyet verme suçlamaları ile ilgili olarak yürütüldüğü ve derdest olduğu görülmüştür. Mahkemece davalının savunmaları üzerinde durulmamış, davanın kabulüne karar verilmiş ise de.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 107.maddesi uyarınca aracın çalınması ya da gasbedilmesinde işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olmamaları halinde zarardan işletenin sorumlu tutulamayacağı öngörülmüştür.

İşletenin sorumluluğunu üstlenen zorunlu mali sorumluluk sigortası ise aynı yasa ve zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarının A.3.j. maddesine göre işleten için getirilmiş kurtuluş beyyinesinden yaralanarak sorumlu olmayacağı düzenlenmiştir.

Mahkemece aracın çalınmasına ilişkin hazırlık soruşturması dosyası gözetilerek 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 107.maddesi çerçevesinde gerekli araştırma yapılarak ve hazırlık evrakının sonucu beklenerek varılacak uygun sonuca göre bir hüküm kurulması gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

3-Bozma sebebine göre davalı vekillerinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,