Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2014/22744 K.2017/4036

Taraflar arasındaki trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı .... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Davacılar vekili; sürücüsü davalı ..., maliki ... olan ... ... ... . tarafından zorunlu trafik ... poliçesi ile sigortalı bulunan kamyonet ile sürücüsü ... olan motosikletin çarpışması neticesinde davacıların çocukları motosiklette bulunan sürücü ... ve yolcu ... ...'in vefat ettiğini belirterek destek ... .'in annesi ... ve babası... için 1.000,00-TL'şer maddi tazminatın; annesi...ve babası ... için 20.000,00-TL'şer, kardeşi... için 10.000,00-TL manevi tazminatın; destek ...'in annesi annesi ... ve babası ... için 1.000,00-TL'şer maddi tazminatın;

annesi ... ve babası ... için 20.000,00-TL'şer, kardeşi ... için 10.000,00-TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen (davalı ... şirketi yönünden sadece maddi tazminat için poliçe teminat limiti ile sorumlu olmak kaydıyla) tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacılar vekili; 01/04/2014 havale tarihli dilekçesiyle dava değerini ... ... ...'in annesi ... için 21.609,73-TL, baba ... için 19.546,20-TL olarak; ...'in annesi ... için 10.096,68-TL, babası ... için 11.717,29-TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı .... vekili; davalı şirketin sigortalısının kusuru oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, manevi tazminat talebinin poliçe teminatı dışında olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalılar ... ve ... vekili; davalının bir kusurunun olmadığını, ceza dosyasının bekletici mesele yapılmasını, maddi tazminat talebinin yersiz, manevi tazminat talebinin fahiş olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne davacı anne ... için 21.609,73-TL.maddi tazminatın tüm davalılardan alınarak davacıya verilmesine (davalılar ... ve ...'in 6.482,92-TL maddi tazminattan sorumlu olmak kaydıyla), davacı baba ... için 19.546,20-TL maddi tazminatın tüm davalılardan alınarak davacıya verilmesine (davalılar ... ve ...'in 5.863,86-TL maddi tazminattan sorumlu olmak kaydıyla), davacı anne ... için 10.096,68-TL maddi tazminatın tüm davalılardan alınarak davacıya verilmesine (davalılar ... ve ...'in 3.029,00-TL maddi tazminattan sorumlu olmak kaydıyla),

davacı baba ... için 11.717,29-TL maddi tazminatın tüm davalılardan alınarak davacıya verilmesine (davalılar ... ve Şemsettin Şekerin 3.515,19-TL maddi tazminattan sorumlu olmak kaydıyla); manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile müteveffaların anne ve babaları için 5.000,00-TL'şer manevi tazminatın, kardeşler için 2.000,00-TL'şer manevi tazminatın davalılar ... ve Abdullah Şekerden alınarak adı geçen davacılara verilmesine; kabul edilen maddi ve manevi tazminat için 30/03/2009 tarihinden itibaren geçerli yasal faiz uygulanmasına, davalı ...

Şirketi için poliçedeki limitle sınırlı olmak, maddi tazminat ve dava tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yasal faizden sorumlu olmak kaydıyla karar verilmiş; hüküm davalı .... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve davalı ... şirketinin hatır taşımasına ilişkin savunmasını süresinde ileri sürmemiş olmasına göre, davalı .... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine, karar vermek gerekmiştir

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 91. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A-1.maddesinde, sigortacı poliçede belirtilen aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu ... limitlerine kadar temin edeceği, düzenlenmiştir.

Somut olayda, davacıların desteğinin sevk ve idaresindeki motosiklet ile seyir halinde iken davalıya zorunlu mali sorumluluk sigortalı aracın sürücüsünün çarpması neticesinde desteğin öldüğü, dosya kapsamında bulunan bilirkişi raporlarında desteğin %70 oranında kusurlu bulunduğu, davalının sürücüsünün ise %30 oranında kusurlu bulunduğu anlaşılmaktadır. Davalı ... şirketi sigortalısının kusuru oranında sorumlu olup hesaplanan tazminattan murisin kusuru oranında indirim yapılması gerekirken hesaplanan tazminatın tamamından davalı ... şirketinin sorumlu tutulması doğru olmayıp bozmayı gerektirmiştir.

3-Kaza tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun "tazminat miktarının tayini" başlıklı 43. maddesinde (6098 sayılı TBK 51. md); hakimin, tazminatın türü ve kapsamının derecesini, durum ve mevkiinin gereğine ve hatanın ağırlığına göre belirleyeceği belirtilmiş; "Tazminatın tenkisi" başlıklı 44. maddesinde (6098 sayılı TBK 52. md)ise; zarar gören taraf, zarara razı olduğu veya kendisinin eylemi zararın doğmasına ya da zararın artmasına yardım ettiği ve zararı yapan kişinin durum ve mevkiini ağırlaştırdığı takdirde hakimin, zarar ve ziyan tutarını indirebileceği veya zarar ve ziyanı hüküm altına almaktan vazgeçebileceği açıklanmıştır.

Müterafik kusur; aynı şartlar altındaki makul, dürüst ve ortalama bir kişinin, kendi menfaati icabı, zarara uğramamak için kaçınacağı veya kaçınması gereken bir davranış tarzını ifade etmektedir. (..., .... Borçlar Hukuku Genel Hükümler. Y. 2015. S. 582) Zararın doğumu ya da artmasına yol açan fiil, zarar görenin davranışlarından ileri gelmişse müterafik (ortak) kusurdan söz edilir. (KILIÇOĞLU, ..., Borçlar Hukuku Genel Hükümler. Y. 2012, s.418)

Buna göre, müterafik kusur indirimi için zarar görenin, zararı önleyici ya da azaltıcı tedbirleri almamasında kusurlu olması aranmaktadır.

Somut olayda; dosya kapsamından ölen yolcu ... ... ...'in beyin kanaması, sürücü ...'in boyun ve kaburga kırığına bağlı solunum yetmezliğinden hayatını kaybettiği anlaşılıyor olup, yine ceza dosyasındaki bu husustaki maddi olgular da gözetilerek araca kasksız binmekle müterafik kusurlu olup olmadığının ve maddi tazminattan indirim gerekip gerekmediğinin tartışılması, müterafik kusur oluşturduğunun kabul edilmesi halinde 818 sayılı BK.nun 44.maddesi uyarınca tazminattan %20 oranında indirim yapılması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.