Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2015/11966 K.2015/11029

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı mahkemenin yetkisizliğine dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, müvekkillerinden ...'ın yurt dışında boşandığı eski eşi diğer davacıların babası olan davalı ...'a katkı payı olarak verdiği paralarla satın alınan dava konusu taşınmazın, müvekkilleri lehine Almanya'da açılan nafaka davaları sonucu hükmedilen nafaka alacağının tahsilini engellemek amacıyla önce eniştesi olan ...'a satıldığını, onun da diğer davalı ... ...'e sattığını, satışların muvazaalı olduğunu ileri sürerek satış işlemlerinin iptaline, bunun mümkün olmaması halinde 5.000,00 TL tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı 3.kişi ..., davanın taşınmazın aynına ilişkin bir dava olup, davanın dava konusu taşınmazın bulunduğu Büyükçekmece mahkemelerinde bakılması gerektiğini, satışın gerçek bir satış olduğunu ihtiyaç nedeni ile de diğer davalıya sattığını beyan ederek davanın reddini istemiştir.

Davalı 4.kişi ... vekili, taşınmazın bulunduğu Büyükçekmece mahkemelerinin yetkili olduğunu, satışın gerçek olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dava konusu taşınmazın... İlçesi sınırları içinde kaldığı, ...ilçesinin de adli yönden Büyükçekmece Adliyesi adli yargı sınırları içinde bulunduğu, taşınmazın aynına ilişkin davaların taşınmazın bulunduğu yer mahkemelerinde görülmesi gerektiği, taşınmaza ilişkin yetki kurallarının kesin olduğu, kesin yetki hallerinin dava şartlarından olduğu, dava şartı gerçekleşmediğinden HMK'nun 115/2.maddesi uyarınca dava dilekçesinin yetki yönünden reddi ile mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekilince temyiz edilmiştir.

1-Davacı ...'ın temyizi yönünden yapılan incelemede;

Mahkemece, verilen 28.4.2014 günlü karar davacılar vekilince süresinde temyiz edilmiş olup daha sonra davacılardan ..., 8.9.2015 günlü dilekçesinde davadan feragat ettiğini bildirdiğinden 11.4.1940 günlü ve 70 sayılı İ.B.K gereğince hükümden sonra ortaya çıkan ve esas hükmün temyiz incelemesi yoluyla incelenmesine engel olan bu durum karşısında mahkemece feragat hakkında bir karar verilmesi için hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

2-Diğer davacıların temyizi yönünden yapılan incelemede ise,

Dava, TBK'nin 19. maddesi gereğince açılmış muvazaa hukuksal nedenine dayalı iptal istemine ilişkindir.

Kural olarak 3.kişiler, olayımızda davacılar, muvazaa nedeniyle hakları zarara uğratıldığı takdirde, tek taraflı veya çok taraflı hukuki işlemlerin geçersizliğini ileri sürebilir. Zira, danışıklı olan bir hukuki işlem ile 3.kişinin zararlandırılması ona karşı işlenmiş bir haksız eylem niteliğindedir.

HMK'nin 6 maddesinde, genel yetkili mahkemenin, davalı gerçek veya tüzel kişilerin, davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olduğu, aynı Yasanın 7/1 maddesinde; davalı birden fazla ise dava bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabileceği, ancak dava sebebine göre kanunda davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan mahkeme belirtilmiş ise davaya o yer mahkemesinde bakılacağı hüküm altına alınmıştır.

HMK'nin 16. maddesinde haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesinin yetkili olduğu düzenlemesi yer almaktadır.

Somut olayda, dava haksız fiil niteliğindeki muvazaa hukuksal nedenine dayalı olduğundan HMK'nin 16 ve 7/1 maddesi gereğince haksız fiilin işlendiği yer olan (dava konusu satış işlemi Büyükçekmece Tapu Sicil Müdürlüğünce yapılmış olması nedeniyle) Büyükçekmece Asliye Hukuk Mahkemesince davaya bakılabileceği gibi davalılardan birinin (...’ın)

yerleşim yeri-... olması nedeniyle ... Asliye Hukuk Mahkemesince de davaya bakılabilecektir. Davacı da seçimlik hakkını kullanarak davayı ... Asliye Hukuk Mahkemesinde açmıştır. Bu durumda yetki itirazının reddi ile mahkemece davanın esasına girilmek suretiyle tarafların delillerin toplanması ondan sonra hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde yetkisizlik kararı verilmesi bozmayı gerektirmiştir.