Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2015/16938 K.2016/1396

2-....

BİRLEŞTİRİLEN DAVA

MAHKEMESİ : ....

BİRLEŞTİRİLEN DAVA

MAHKEMESİ : .... 2-....

BİRLEŞTİRİLEN DAVA

MAHKEMESİ

....Asliye Ticaret Mahkemesi 2-....

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı asıl dava ile birleşen .... sayılı davaların kabulüne; birleşen .... sayılı davanın kısmen kabulüne; birleşen .... sayılı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde asıl ve birleşen .... sayılı davaların davacısı ..... vekili; birleşen .... sayılı davaların davalısı ..... vekili ile birleşen ..... sayılı davanın davacısı ....vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü: ../...

...

-K A R A R-

....sayılı asıl davada, davacı ... AŞ. vekili.

28.09.2009 tarihinde ....'nin işyerinde çıkan yangının sirayet etmesiyle, müvekkiline sigortalı ....e ait "...." adlı işyerinde ağır hasar meydana geldiğini, bu zarara karşılık müvekkilinin 23.10.2009 tarihinde sigortalısına 50.000 TL avans ödemesi yaptığını belirterek, bu miktarın avans faizi ile davalıdan tahsiline; birleşen ....sayılı davada ise, sigortalısına 25.12.2009 tarihinde 179.394 TL, 18.02.2010 tarihinde 7.500 TL olmak üzere toplam 186.894 TL daha ödeme yaptığını ileri sürerek bu miktarın davalı .... ile diğer davalı ... şirketinden avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini; ... sayılı davada davac....

Ltd.

Şti. vekili; yangın nedeniyle müvekkilinin uğradığı zararın iş yeri sigortacısı olan davalı ... tarafından ödenmediğini belirterek, taraflar arasındaki işyeri sigortası poliçesi gereğince 1.682.645,44 TL hasar bedelinin davalı ... şirketine başvuru tarihi 26.5.2010 tarihinden itibaren reeskont faiziyle birlikte tahsilini; birleşen 2010/96 ve ....sayılı davalarda da, davacı .... vekili, yangın nedeniyle müvekkilinin işyerinde hasar meydana geldiğini ileri sürerek, 35.393 TL ve 25.926 TL hasarların zarara neden olan davalı....'nden ve işyeri sigortası poliçesi gereğince kendi sigortacısından tahsiline karar verilmesini talep etmişlerdir.

Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece; .... sayılı asıl dosyada; davanın kabulü ile; 50.000 TL'nin 23.10.2009 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı .....'den tahsiline; .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2009/218 sayılı birleşen davasının kabulü ile; 30.116 TL'lik kısmının her iki davalıdan müştereken ve müteselsilen, bakiye 156.778 TL'lik kısmının davalı .... Şti.'den olmak üzere 186.894 TL'nin davalılardan tahsiline (179.394 TL kısmına 25.12.2009; 7.500 TL'lik kısmına 18.02.2010 tarihinden itibaren avans faizi yürütülmesine); birleşen....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... sayılı davasının kısmen kabulü ile, 1.315.500 TL'nin 26.05.2010 temerrüt tarihinden itibaren reeskont faizi ile birlikte davalı ... Şirketinden

../...

....

tahsiline; birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... sayılı davasının kabulü ile, 5.703,21 TL'lik kısmının davalılar..... Şirketinden müştereken ve müteselsilen; bakiye 29.689,79 TL'lik kısmının davalı .....i.'den olmak üzere toplam 35.393 TL nin olay tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte tahsiline; birleşen .....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....sayılı davasının reddine karar verilmiş; hüküm, asıl ve birleşen .... sayılı davaların davacısı ..... vekili; birleşen....s sayılı davaların davalısı .... vekili ile birleşen .... sayılı davanın davacısı .... vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına göre, davalı ... AŞ. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-..... sayılı birleşen davalar, .....'nin iş yerinde meydana gelen yangın nedeniyle zarar gören komşu iş yerinin sigortacısı tarafından rücuen tazminat istemlerine ilişkindir.

Sorumluluk sigortaları zarar sigortası-meblağ sigortası ayrımında zarar sigortası kapsamında yer almaktadır. Bu nedenle rizikonun gerçekleşmesi halinde bu rizikodan zarar gören üçüncü kişilerin gördükleri gerçek zararlar sigorta limiti dahilinde karşılanır.

Garameten ödeme ilkesi gereğince, bir rizikonun gerçekleşmesi ile zarar görenlerin birden fazla olması ve tazminat alacaklarının da sigorta sözleşmesinde öngörülen sigorta bedelinden fazla olduğu hallerde, zarar görenlerden her birinin sigortacıya karşı yöneltebileceği tazminat miktarı isteminden, sigorta bedelinin tazminat alacaklıları toplamına olan oranına göre indirim yapılmasını öngörülmektedir.

Zarar görenlerin birden fazla olması halinde, bunlar arasında eşitlik esasını dikkate alan bu ilkenin, zarar sigortası olan ihtiyari mali mesuliyet sigortalarında da dikkate alınması gerekmektedir. Birden fazla kişi zarar görmüşse sigortacı, poliçede gösterilen limitle sorumlu olacağından zarar gören üçüncü kişiler oranlama yoluyla (garameten-oranlı eşit paylaştırma esasına göre) tazminat isteyebileceklerdir.

../...

....

Somut olayda, yangın nedeniyle "...." adlı komşu iş yeri ile İpeksan'a ait komşu iş yerinin zarar gördüğü, davalı ... AŞ.'nin yangına neden olan .....'nın iş yeri sigortacısı olduğu, sigorta poliçesinde komşuluk sorumluluğu teminatı limitinin 100.275 TL olduğu, yangın nedeniyle adı geçen Modaevinin 236.894 TL, İpeksan iş yerinin 35.393 TL tutarında zarara uğradıkları, toplam hasar tutarının komşuluk sorumluluğu limitini aştığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece, yapılan garame hesabına göre karar verilmişse de; Kros Matbaa'ya ait iş yerinin bina malikleri tarafından, yangın nedeniyle bina hasarı için .... Şti.'ne yönelik açılan davada hüküm altına alınan 350.000 TL'nin de toplam hasar tutarına eklenmek suretiyle garame hesabının yapıldığı anlaşılmaktadır. Oysa ki, dosyadaki garame hesabında komşuluk sorumluluğu teminat limiti üzerinden paylaştırma yapılması gerekmekte olup, bina maliklerinin zararı bu teminat kapsamına girmemektedir. Bu itibarla, sadece komşu iş yerlerinin hasar tutarları esas alınarak garame hesabı yapılması gerekirken, yazılı şekilde teminat kapsamında olmayan bina maliklerinin hasarı da esas alınmak suretiyle yapılan hatalı hesaplamaya dayalı olarak karar verilmesi isabetli değildir.

3-Davalı ... AŞ. vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

.... sayılı birleşen dava İşyeri Yangın Sigorta Poliçesinden kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.

Somut olayda, birleşen dava davacısı ....ya ait işyerinde poliçe dönemi içinde 28.09.2009 tarihinde meydana gelen yangında işyerinde bulunan makine ve teçhizatın zarar gördüğü anlaşılmakta ise de, gerek delil tespiti raporunda, gerekse 05.09.2012 tarihli bilirkişi heyeti raporunda tam olarak hangi makine, teçhizat ve demirbaşın zarar gördüğünün belirlenemediği, delil tespitinde sigortalının makinelerinin bir kısmını yeni kiraladığı iş yerine taşıdığının tespit edildiği, bina maliklerinin makinelere haciz koydurduğu gerekçesiyle sovtaj değerlerinin tespit edilemediğinin bildirildiği,

ancak buna rağmen makine, teçhizat ve demirbaşın tamamen hasarlandığını belirtilerek 1.326.150 TL hasar bedeli belirlendiği; davalı ... şirketi vekilinin, tespit ve bilirkişi raporlarının yetersiz olduğu, yangın sırasında hangi makine ve teçhizatın iş yerinde bulunduğunun eksiksiz biçimde belirlenmediği, matbaanın taşınma halinde

../... ...

bulunması nedeniyle sağlıklı fiili bir sayım yapılamadığı, makinelerin gerçek ve hurda değerlerinin tespit edilemediği yönündeki savunma ve itirazları üzerinde durularak, bu hususta araştırma, inceleme ve değerlendirme yapılmadan hüküm kurulduğu anlaşılmaktadır.

O halde, mahkemece; bina malikleri tarafından haciz koydurulduğundan bahisle gerçek ve sovtaj değerleri tespit edilemeyen makine ve teçhizata ilişkin icra dosyaları da getirtilerek, dosya kapsamındaki belgeler, fotoğraflar, ekspertiz ve delil tespiti dosyaları da incelenmek suretiyle, poliçe kapsamında bulunan ve yangında hasar gören makine, teçhizat ve demirbaş hasarının tam veya kısmi hasar olup olmadığının tespiti, yangında hasar gören makine ve teçhizat değerinin belirlenmesi,

sigorta poliçesi genel ve özel koşulları da dikkate alınarak gerçek hasar bedelinin tespiti yönünden uzman bilirkişi heyetinden ayrıntılı, gerekçeli ve denetime açık rapor alınması, meydana gelebilecek çelişkilerin giderilmesi ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi isabetli görülmemiştir.

4-Davacı ....vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde; Birleşen ..... sayılı davanın davacısı olan ...'nin, uzun süreli finansal kiralama sözleşmesiyle kiracısı olduğu binayı yargılama sırasında 30.12.2011 tarihinde satın alarak maliki olduğu, uzun süreli kiralayan sıfatıyla dahi aktif dava ehliyeti olduğu halde, malik sıfatını kazanan davacının davasının aktif husumet yokluğu nedeniyle reddi doğru görülmemiştir.