Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2015/16979 K.2018/4974

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde asıl davada davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Asıl davada davacı vekili. Müvekkili bankanın ... Şubesinden kredi kullanan dava dışı...Taahhüt ve Ticaret Ltd.Şti.'nin müteselsil kefili olan davalı ...'ın borcunu ödememesi üzerine ... 2. ...

Müdürlüğü'nün 2012/2175 sayılı dosyasında ... takibi başlatıldığını, borçlu ...'ın müvekkili bankayı zararlandırmak ve alacaklılardan mal kaçırmak amacıyla hesabın katedildiği tarihten kısa bir süre önce ödeme güçlüğünde olduğu dönemde taşınmazlarını akrabası, çalışanı yada iş ilişkisi içinde bulunduğu diğer davalılara düşük bedelle devrettiğini, yapılan satışların İİK.nun 278,280 ve 283/2. maddeleri gereğince iptale tabi olduğunu, alıcıların borçlunun gerçek durumunu bildiklerini, satış bedellerinin gerçek değerinin çok altında olduğunu,

ayrıca davalılar arasındaki akrabalık bağının devirler için bedel ödenmediğini gösterdiğini belirterek dava konusu taşınmazların devrine ilişkin tasarrufların iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davacı vekili;davalı ... aleyhine tüketici kredisinden kaynaklanan borçlar nedeniyle ... 2. ... Müdürlüğü'nün 2012/5406 ve ... 8. ... Müdürlüğü'nün 2012/10036 sayılı dosyalarında ... takibi başlatıldığını belirterek dava konusu taşınmazların devrine ilişkin tasarrufların iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Asıl ve birleşen davada davalılar; davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan delillere göre;Asıl davada; ... ve ... hakkındaki davaların reddine, ..., ... ve ... hakkındaki davaların kabulüne, birleşen davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, asıl davada davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı ... vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Dava, İİK.'nun 277 ve devamı maddelerine dayanılarak açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

... ve İflas Kanununun 277 ve izleyen maddelerinde düzenlenen tasarrufun iptali davalarında amaç, borçlunun haciz yada iflasından önce yaptığı ve aslında geçerli olan bazı tasarrufların geçersiz ya da "iyiniyet kurallarına aykırılık" nedeniyle alacaklıya karşı sonuçsuz kalmasını ve dolayısıyla o mal üzerinden cebri icraya devamla alacağın tahsilini sağlamaktır.

Davacı, iptal davası sabit olduğu takdirde, tasarruf konusu mal üzerinde cebri ... yolu ile hakkını almak yetkisini elde eder ve tasarruf konusu taşınmaz mal ise, davalı üçüncü şahıs üzerindeki kaydın düzeltilmesine gerek olmadan o taşınmazın haciz ve satışını isteyebilir (İİK.md.283/1). Bu yasal nedenle iptal davası, alacaklıya alacağını tahsil olanağını sağlayan, nisbi nitelikte yasadan doğan bir dava olup; tasarrufa konu malların aynı ile ilgili değildir.

Borçlunun aciz ya da iflasından önce yaptığı iptale tabi tasarrufları, üç grup altında ve İİK.nun 278, 279 ve 280. maddelerinde düzenlenmiştir. Ancak, bu maddelerde iptal edilebilecek bütün tasarruflar, sınırlı olarak sayılmış

değildir. Kanun, iptale tabi bazı tasarruflar için genel bir tanımlama yaparak hangi tasarrufların iptale tabi olduğu hususunun tayinini hakimin takdirine bırakmıştır (İİK.md.281). Bu yasal nedenle de, davacı tarafından İİK.'nun

278, 279 ve 280.maddelerden birine dayanılmış olsa dahi, mahkeme bununla bağlı olmayıp, diğer maddelerden birine göre iptal kararı verebilir (Y.H.G.K.25.11.1987 Tarih, 1987/15-380 Esas ve 1987/872 Karar sayılı ilamı). Genelde denilebilir ki, borçlunun iptal edilebilecek tasarrufları, alacaklılarından mal kaçırılmasına yönelik olarak yapılan ivazsız veya aciz halinde yapılan tasarruflar ile alacaklılarına zarar verme kastıyla yapılan tasarruflardır.

Somut olayda, davalı 3.kişi ...’ın satın aldığı taşınmaz yönünden dava konusu taşınmaz borcun doğumundan sonra 16/12/2009 tarihinde 20.000,00 TL'ye satın alınmış, bilirkişi satış tarihinde taşınmazın değerini 78.000,00 TL olarak belirlemiştir. Bu hali ile mahkemenin; yapılan edimler arasında misli fark bulunmasına rağmen,İİK'nın 278.maddesindeki iki yıllık süreden daha önceki bir sürede tasarrufun gerçekleştiği yönündeki tesbiti yerindedir.

Ancak mahkemece; davalı 3.kişi ...’ın davalı borçlu ...’ın mali durumunu ve zarar verme kastını bildiği konusunda bir delil olmadığı yönündeki tespiti dosyadaki bilgi ve belgelere göre doğru görülmemiştir. Davalı 3.kişi ...’ın davalı borçlu ...’ın yanında zaman zaman taşeron olarak çalıştığı ve zaman zaman borçlu ...’dan iş aldığı, birlikte çalıştıkları anlaşılmakta olup bu durum tarafların da kabulündedir.

Buna göre; davalı ...’ın İİK'nun 280. madde kapsamında borçlunun mali durumunu ve alacaklıları ızrar kastını bildiği veya bilmesi gereken kişilerden olduğunun kabulü gerekir.

O halde davanın bu gerekçelerle kabulü ile taşınmaz 4.kişiye devredildiğinden üçüncü kişi ... yönünden İİK’nun 283. maddesine göre davanın bedele dönüşeceği dikkate alınarak mahkemece davalı üçüncü kişi ...’ın taşınmazı elinden çıkardığı tarihteki gerçek değeri nisbetinde (takip konusu alacak ve fer'ileri ile sınırlı olmak üzere) tazminat ödemesine hükmedilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde davalı ... yönünden davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.