Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2015/18054 K.2018/5652

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ...vekili, davalı ... vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili dilekçesinde müvekkilin alacağına istinaden, davalı borçlu durumunda bulunan ... Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş. aleyhine, ... İcra Müdürlüğünün 2012/1942, ... İcra Müdürlüğünün 2012/1251, ...

İcra Müdürlüğünün ... .İcra Müdürlüğünün 2012/683 sayılı dosyaları üzerinden kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibi başlatıldığını, takibin usulen kesinleştiğini, yapılan menkul hacizlerinin takibe konu borcu karşılamaktan çok uzak olduğunu, zaten diğer davalı ...

Taahhüt ve İnşaat Limited Şirketi tarafından haczedilen menkul mallar hakkında istihkak iddiasında bulunulduğunu, bazı takip dosyalarında ise haczi kabil mal bulunamadığını, bu nedenle haciz yapılamadığını, davalı borçlu ... Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından borcun doğumundan sonra adına kayıtlı taşınmazını, 22.11.2011 tarihinde aralarında organik bağ bulunan ... Taahhüt ve İnşaat Limited Şirketine, ...

Taahhüt ve İnşaat Limited Şirketi tarafından bu kez 25.01.2012 tarihinde diğer davalı ...'e devir ve temlik edildiğini, davalı ...

... eşi olan ... 'ün, davalı borçlu ... Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile ortak ihalelere girdiğini, taşınmazın gerçek rayiç değeri ile, tapuda gösterilen satış bedeli arasında fahiş fark bulunduğunu, dava konusu taşınmazın tapu kaydı üzerine ihtiyati haciz konulmasına ve akabinde borçlu ... Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından davalı ... Taahhüt ve İnşaat Limited Şirketine ve davalı ... Taahhüt ve İnşaat Limited Şirketi tarafından diğer davalı ...'e yapılan devir ve temlike ilişkin tasarrufun iptaline ve müvekkile belirtilen taşınmaz üzerinde cebri icra yetkisi tanınmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili cevap dilekçesinde, müvekkilin ekonomik ihtiyaçlar gereğince dava konusu taşınmazı devir ve temlik etmek zorunda kaldığını, dava konusu taşınmazın, müvekkilin ... Taahhüt ve İnşaat Limited Şirketine ve ... 'e olan borçlarına karşılık temlik edilmek durumunda kalındığını, beyan ederek açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Taahhüt ve İnşaat Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde, müvekkilinin borçlu ... Madencilik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinden alacaklı olduğunu, nitekim bu konuda... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası üzerinden dava açtıklarını ve açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, müvekkilin diğer davalılar arasındaki hukuki ve ticari bağları bilebilecek durumda bulunmadığını, taşınmaz bedelini fatura karşılığında ve banka havalesi yolu ile ödediğini ve açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir.

Birleşen dosyada davalı ... vekili müvekkilinin kötü niyetli olduğunun ispatına yönelik herhangi bir delil sunulmadığını, müvekkilinin iptali istenen tasarrufu fiilen gerçekleştiren takip borçlusu Karum Madenciliğini tanımadığını ve hiç bir şekilde hukuki veya fiili iletişim de kurmadığını, yatırım amacı ile taşınmazı satın aldığını, müvekkilinin iptali istenilen tasarruf zincirinde dördüncü kişi durumunda olduğunu, iş bu nedenlerle ilk itirazlarının kabulü ile davanın usulden reddine, usul itirazları reddedildiği takdirde dava dosyasının ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas ayılı dosyası ile birleştirilmesine, aksi takdirde haksız davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece toplanan deliller ve dosya kapsamına göre;

1-Asıl dosyada davacı tarafın açmış olduğu davanın İİK.nun 277 ve devamı maddeleri gereğince kabulü ile, ... ada 1 parsel sayılı taşınmazın 22.11.2011 tarihinde davalı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından davalı ...Taahhüt ve İnşaat Limited Şirketine ve davalı ...Taahhüt ve İnşaat Limited Şirketi tarafından 25.01.2012 tarihinde diğer davalı ...'e yapılan satışına ilişkin tasarrufun ayrı ayrı iptaline, ....İcra Müdürlüğünün 2012/1942 sayılı dosyası, ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası, ... İcra Müdürlüğünün 2012/683 sayılı dosyası ve ... İcra Müdürlüğünün 2012/3274 sayılı dosyasında, takibe konu asıl alacak ve fer'ileriyle sınırlı olmak üzere cebri icra yetkisi tanınmasına,

2-Davacı tarafın asıl dosyasıyla birleşen dava dosyasında, ....Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/142 esas 2014/32 karar sayılı dosyası üzerinden açılan davanın İİK.nun 277 ve devamı maddeleri gereğince kabulü ile,

... ve 295 ada 1 parsel sayılı taşınmazların 25.11.2011 tarihinde ... Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından davalı ... Taahhüt ve İnşaat Limited Şirketine ve davalı ...

Taahhüt ve İnşaat Limited Şirketi tarafından 26.04.2012 tarihinde davalı ...'e yapılan satışına ilişkin tasarrufun ayrı ayrı iptaline, ...İcra Müdürlüğünün 2012/1942 sayılı dosyası, ...İcra Müdürlüğünün 2012/1251 sayılı dosyası,...İcra Müdürlüğünün 2012/683 sayılı dosyası ve ...İcra Müdürlüğünün 2012/3274 sayılı dosyasında, takibe konu asıl alacak ve fer'ileriyle sınırlı olmak üzere cebri icra yetkisi tanınmasına karar verilmiş; hüküm, davalı ...vekili, davalı ... vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiş, davalı ... vekilinin temyiz dilekçesi mahkemenin ek kararı ile red edilmiş ise de bu ek karar da temyiz edilmiştir.

1-Mahkemenin hükmü temyiz eden birleşen davanın davalısı ... vekilinin temyiz isteminin, temyiz nisbi karar harcının verilen kesin sürede yatırılmamış olması nedeniyle reddine ilişkin 19.10.2015 tarihli ek kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan bu karara yönelik temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 2-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere davalı ... Taah. Ve İnş. Ltd. Şti vekilinin ve asıl dosyanın davalısı ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. 3-Dava, İİK.277 ve devamı maddelerine dayanılarak açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

İİK.nun 277 ve devamı maddelerinde düzenlenen tasarrufun iptali davalarında amaç, borçlunun haciz yada iflasından önce yaptığı ve aslında geçerli olan bazı tasarrufların geçersiz ya da "iyiniyet kurallarına aykırılık" nedeniyle alacaklıya karşı sonuçsuz kalmasını ve dolayısıyla o mal üzerinden cebri icraya devamla alacağın tahsilini sağlamaktır.

Davacı, iptal davası sabit olduğu takdirde, tasarruf konusu mal üzerinde cebri icra yolu ile hakkını alma yetkisini elde eder ve tasarruf konusu taşınmaz mal ise, davalı üçüncü şahıs üzerindeki kaydın düzeltilmesine gerek olmadan o taşınmazın haciz ve satışını isteyebilir (İİK.md.283/1). İİK.nun 282. maddesi gereğince iptal davaları borçlu ve borçlu ile hukuki muamelede bulunan veya borçlu tarafından kendilerine ödeme yapılan kimseler ile bunların mirasçıları aleyhine açılır.

Ayrıca, kötü niyetli üçüncü şahıslar hakkında da iptal davası açılabilir. Bu davanın önkoşulu ise, borçlu hakkında alınmış kesin veya geçici aciz belgesinin bulunmasıdır. Ön koşulun bulunması halinde ise İİK.nun 278, 279 ve 280. maddelerinde yazılı iptal şartlarının bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır.

Özellikle İİK.nun 278.maddede akdin yapıldığı sırada kendi verdiği şeyin değerine göre borçlunun ivaz olarak pek aşağı bir fiyat kabul ettiği ve yasanın bağışlama hükmünde olarak iptale tâbi tuttuğu tasarrufların iptali gerektiğinden mahkemece ivazlar arasında fark bulunup bulunmadığı incelenmelidir. Aynı maddede sayılan akrabalık derecesi vs. araştırılmalıdır.

Keza İİK.nun 280.maddesinde malvarlığı borçlarına yetmeyen bir borçlunun alacaklılarına zarar vermek kastıyla yaptığı tüm işlemler, borçlunun içinde bulunduğu mali durumu ve zarar verme kastının işlemin diğer tarafınca bilindiği veya bilinmesini gerektiren açık emarelerin bulunduğu hallerde tasarrufun iptal edileceği hususu düzenlendiğinden yapılan işlemde mal kaçırma kastı irdelenmelidir.

Öte yandan İİK.nun 279.maddesinde de iptal nedenleri sayılmış olup bu maddede yazılan iptal nedenlerinin gerçekleşip gerçekleşmediği de irdelenmeli, İİK’nın 283/II maddesine göre de iptal davası,

üçüncü şahsın elinden çıkarmış olduğu mallar yerine geçen değere taalluk ediyorsa, bu değerler nispetinde üçüncü şahıs nakden tazmine (davacının alacağından fazla olmamak üzere) mahkûm edilmesi gerektiği diğer bir anlatımla taşınmazı borçludan satın alan 3. kişinin taşınmazı elinden çıkarmış olmasına rağmen alacaklının tasarrufun iptalini istemiş olması ve taşınmazı 3. kişiden satın alan 4. kişiyi davaya dahil etmiş olmasında yasal bir sakınca bulunmaması yanında davaya dahil edilen 4. kişinin iyi niyetli olması halinde 3. kişi hakkındaki davanın talep olmaksızın yasa gereği bedele dönüşeceğinden açılan davanın nakden tazmin davası olarak sürdürülmesi gerekir.

Eldeki davada davalı borçlu tarafla davalı 4. kişi Emel'in eşinin aynı ihalelere birlikte girdiği iddiası ileri sürülmüştür.

Davacı tanığı ... ün beyanında; “2007-2011 tarihlerinde davalı ...'in yönetim kurulu başkanlığı ve başkan vekilliğini yaptığını, ...'ü tanımadığını, ancak Emel'in eşi ... ile ... Taah. İnş. Ltd. Şti arasında iş ilişkisi olduğunu bildiğini, beraber ihalelere girdiğini beyan etmiştir."

Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde ise, eşinin ve kendisinin davalı borçlu ile herhangi bir ilişkisi olmadığını, iddiaların ispatlanması gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece davalı ... ile davalı borçlu ... şirketi arasında herhangi bir ticari ilişki olup olmadığı ve davalı ...'in eşinin davalı borçlularla ticari ilişkisi olduğuna dair tanık beyanı dışında bu konuda somut delilin varlığı araştırılmamıştır. Eldeki delillerle davacının iddiası doğrultusunda davalı ...'in kötü niyetli 4. kişi olduğunun kabulü ile davalı ... yönünden de davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.

4-Mahkemece birleşen davada davanın kabulü ile ...İcra Müdürlüğünün 2012/1942 sayılı, ...İcra Müdürlüğünün 2012/1251 sayılı, ...İcra Müdürlüğünün 2012/683 sayılı ve ...İcra Müdürlüğünün 2012/3274 sayılı dosyalarında, takibe konu asıl alacak ve fer'ileriyle sınırlı olmak üzere cebri icra yetkisi tanınmasına karar verilmişse de, takip konusu ... İcra Müdürlüğü'nün 2012/1942 sayılı takip dosyasında borca itiraz edildiği, takibin durduğu görülmüş olup mahkemece takibin akıbeti araştırılmaksızın 2012/1942 sayılı icra dosyası yönünden de cebri icra yetkisi tanınması doğru olmamıştır.