Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2015/185 K.2015/7426

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkili ile dava dışı ... arasında düzenlenen ... ile davalıya kasko sigortalı araç üzerine müvekkili lehine rehin şerhi konulduğunu, aracın kasko poliçesi vadesi içinde kazada hasarlandığını, sigortalı ...'ın sözleşme gereklerini yerine getirmemesi sebebiye müvekkili tarafından aleyhinde taşınır rehninin paraya çevrilmesi yolu ile takip yapıldığını, takibin kesinleştiğini, dosya borcunun 43.944,32 TL'sını bulduğunu, dain ve mürtehin sıfatına haiz olduklarını, davalı nezdinde hasar dosyası açıldığını, ihtara rağmen zararın ödenmediğini belirterek 43.750 TL sigorta bedelinin yasal faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, sigortalı tarafından yapılan ihbar üzerine hasar dosyası açıldığını ancak evraklarda eksiklikler olduğundan sonuçlandırılamadığını, gerçek zararın tespitinin gerektiğini, davacının zararı ispatla yükümlü olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 19.508 TL onarım giderinin dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, taşınır rehnine dayanılarak rehin hakkı sahibi tarafından kasko sigorta şirketi aleyhine açılan alacak istemine ilişkindir.

Kasko Sigorta Poliçesi Genel Şartları hükümleri uyarınca "onarım masrafları, sigortalı taşıtın, rizikonun gerçekleştiği tarihteki değerini aşar ya da taşıt onarım kabul etmez ise taşıt tam hasara uğramış sayılır.

Bu durumda değeri tamamen ödenen araç ve akşamı, talep ettiği takdirde sigortacının malı olur." Bu hükümden açıkça anlaşılacağı üzere, davalı sigorta şirketi meydana gelen hasar bedelini tamamen poliçe limitleri içerisinden ödeme yükümlülüğü altında olup, sigortalı araç hurdasını, sigorta ettiren kendisine verilmesini istemedikçe, sigortacı tarafından davacı sigorta ettirenin uhdesinde bırakıp, hurda bedelini tazminattan düşmesi olanaklı değildir.

Zira, kasko sigortasında aslolan amaç zarar bedelinin tamamen karşılanmasıdır. Bir başka ifadeyle, aracın pert olması halinde, hasarlı aracın kimin uhdesinde bırakılacağı yönündeki tercih hakkı sigortalıya (sigorta ettirene) aittir. Sigortalı, hasarlı aracın sigorta şirketi uhdesinde bırakılması yönünde tercih hakkını kullanınca, bu durumda sovtaj değeri indirilmeksizin aracın olay tarihindeki 2.el piyasa değerinin sigortalıya (sigorta ettiren veya lehtara) ödenmesi gerekir.

Somut olayda; davacıya rehinli, davalı sigorta şirketine kaskolu aracın davaya konu kazadan önce 13.08.2010 tarihinde meydana gelen kazada pert olduğu ekspertiz raporunda belirtilmiş, ancak bununla ilgili bilgi ve belgeler dosyaya getirilmemiştir. Davaya konu kaza 28.08.2012 tarihinde meydana gelmiştir. Araç 2010 model ... otomobildir. 43.750 TL kasko sigorta bedeli ile sigortalanmıştır.

Davacıya rehinli araç ön kısımlarıyla, önce önünde seyreden 3.kişiye ait komyenetin arkasından çarpmış, sonra sağda park halindeki bir başka aracada, sağ yan kısımlarıyla çarpmıştır. Dosyada mevcut fotoğraflara göre araç ağır hasarlıdır. Ekspertiz raporunda KDV dahil 19.508 TL onarım gideri, tespit edilmiş, sigortalı aracın önceki kazası sebebiyle piyasa rayicinin 34.000 TL olduğu belirtilmiştir.

Davacı banka tarafından, dava dışı sigortalı aleyhinde taşınır rehininin paraya çevrilmesi yolu ile yapılan icra takip dosyasında alınan kıymet takdiri bilirkişi raporunda araç üzerinde yapılan incelemeye göre motor blokunun hasarlı olduğu, ön kısmından ağır hasarlı, motor, kaporta, aktarma aracılarının büyük oranda hasarlı olduğu, çalıştırılıp trafiğe çıkarılamayacağı, 2.el piyasa rayicinin 43.000 TL,

sovtaj değerinin 8.000 TL olduğu, onarımının ekonomik olmayacağı, pertinin uygun bulunduğu bildirilmiştir. Davacı vekili, hasarlı aracın, davalı sigorta şirketinin uhdesinde bırakılmasını, 43.750 TL sigorta bedelinin davalıdan tahsilini talep etmiştir. Eldeki dosyada alınan bilirkişi kurulu raporlarında aracın onarım gideri ve piyasa değerleri arasında farklılıklar oluşmuş, son alınan bilirkişi raporunda aracın piyasa değerinden, onarım gideri mahsup edilerek sovtaj değeri bulunmuştur. Oysa aracın sovtaj değeri, hasarlı hali ile olay tarihindeki değeridir.

Mahkemece, dosyada alınan raporlara göre aracın onarımının uygun, ekonomik olduğu kabul edilerek 19.508 TL hasar bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Bilirkişi raporları arasındaki çelişkiler giderilmediği gibi raporlar hüküm kurmaya elverişli de değildir.

Bu durumda mahkemece, öncelikle davacıya rehinli, davalı şirkete kasko sigortalı aracın 13.08.2010 tarihinde karıştığı kazaya ilişkin tüm bilgi ve belgelerin, kaza tutanağının, fotoğrafların, varsa hasar dosyasının ilgililerinden ve mercilerinden getirtilmesi, daha sonra önceki bilirkişiler dışında...fen heyetinden seçilecek hasar konusunda uzman bilirkişi kurulundan, aracın modeli, yaşı, özellikleri, öncesinde geçirdiği kaza ve hasarları gözönünde bulundurularak, araçta davaya konu 28.08.2012 tarihinde meydana gelen kaza sonucu oluşan onarım giderinin ayrıntılı olarak belirlenmesi,

ayrıca aracın olay tarihindeki 2.el piyasa rayiç değeri ile hasarlı hali ile değerinin (sovtaj değeri) tespit edilmesi, yapılan tespitlere göre aracın onarımının mı, pertinin mi uygun olduğu, tamirinin mümkün olup olmadığı, tamir edilmesi halinde randımanlı olarak trafikte kullanılıp kullanılamayacağı hususlarında tüm dosya kapsamı birlikte gözetilerek, ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli, önceki bilirkişi raporları ile ekspertiz raporunun da irdelendiği bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu gibi hüküm kurulması doğru görülmemiştir.