Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2015/4457 K.2017/2459

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı borçlulardan ...'in alacaklılarından mal kaçırmak amacıyla adına kayıtlı ...'deki iki taşınmazı ........2000 tarihinde davalı ... ...'ya, ...'daki taşınmazının ........2001 tarihinde davalı ...'a, davalı borçlu ...'nun adına kayıtlı taşınmazlardan birini ........2000 tarihinde davalı ...'a, diğer taşınmazını da ........2000 tarihinde davalı ...'a sattığını belirterek davalılar arasındaki tasarrufların iptaline karar verilmesini talep etmiş, ........2010 tarihli duruşmada davalılar .... ... ve ...'a satışı yapılan taşınmazlar yönünden davadan feragat ettiğini beyan etmiş, ........2010 tarihli dilekçesi ile davalı ...'ya satışı yapılan taşınmazlar yönünden davadan feragat ettiğini, davalılar ... ve ...'a yapılan satışlar yönünden davaya devam ettiğini belirtmiştir.

Davalı borçlular ... ve ... vekili, aciz belgesi sunulmadığını, dava konusu taşınmazları borçlarını ödemek amacıyla sattıklarını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... ... vekili, dava konusu taşınmazları iyiniyetle ve gerçek bedelle aldıklarını belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, dava konusu taşınmazın .../... hissesini iyiniyetle ve rayiç bedelle aldıklarını, taşınmazın yakınında daha önceden aldıkları taşınmazlar olduğu için dava konusu taşınmazı aldıklarını belirterek davanın reddini savunmuştur.

.Davalı ... vekili, dava konusu taşınmazı emlakçı aracılığıyla ve rayiç bedelle aldıklarını, kiraya verdiklerini belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, dava konusu taşınmazı müvekkilinin kendisine ait başka bir yeri satarak aldığını,bir süre kiraya verdiğini şuan ise taşınmazda müvekkilinin anne babasının oturduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece iddia, savunma, toplanan delillere göre, davacı yanın ........2010 tarihi itibarıyla dava konusu ... ... 1023 ada ... parsel ile ... ... Köyü 419 parsel nolu taşınmazlar hakkında taleplerinden feragat etmiş olduğundan bu parseller yönünden dava dilekçesinin reddine, ... .... 1023 ada ... parsel, .... İlçesi 4004 ada ... parsel, .... İlçesi 103 ada ... parsel (kalan diğer taşınmazlar yönünden)dosya kapsamı, satın alanların kötüniyetli olduklarının kanıtlanamaması, satış bedelleri ile gerçek değerleri arasında fark bulunmaması nedeniyle kanıtlanamayan davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava İİK’nun 277 ve devamı maddeleri gereğince açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

...- Mahkeme hükmü davalı ... vekiline ........2011, davacının temyiz dilekçesi ise ........3012 tarihinde tebliğ edilmiş, temyiz dilekçesi, H.U.M.K.nun 432.maddesinde öngörülen ... günlük yasal süre geçirildikten sonra ........2012 tarihinde temyiz defterine kaydedilmiştir. Süresinden sonra yapılan temyiz istemleri hakkında mahkemece bir karar verilebileceği gibi, 01.06.1990 gün ve .../... Sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca, Yargıtayca da bu yolda karar verilebileceğinden, süresinden sonra yapılan temyiz isteminin reddi gerekmiştir.

Davacı vekilinin temyiz itirazları yönünden;

...-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, davacı vekilinin ........2007 ve ........2008 tarihli dilekçeleri ile dava konusu iptalini istedikleri tasarrufun 1023 ada olmayıp 1028 ada ... parsel zemin kat ... nolu ve ....kat ... nolu bağımsız bölümler olduğu şeklinde dilekçesinin açıklamış olmasına, 1023 ada ... parselin dava konusu olmamasına, davacı vekilinin ........2010 tarihli dilekçesi ile dava konusu 1028 ada ... parsel zemin kat ... nolu ve ....kat ... nolu bağımsız bölümlerle ilgili davasından feragat etmesine,

........2010 tarihli duruşmada da 1028 ada ... parsel zemin kat ... nolu, ....kat ... nolu bağımsız bölümler ile 419 parsel nolu taşınmaz yönünden davadan feragat ettiğini beyan etmesine göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazların reddi gerekmiştir.

...-Mahkemece dava konusu 4004 ada ... parsel ... nolu bağımsız bölüm ve 103 ada ... parsel ... nolu bağımsız yönünden davanın reddine karar verilmiş ise de varılan sonuç dosya kapsamı ve mevcut delil durumuna uygun düşmemektedir. ... ve İflas Kanununun 277 ve izleyen maddelerinde düzenlenen tasarrufun iptali davalarında amaç, borçlunun haciz ya da iflasından önce yaptığı ve aslında geçerli olan bazı tasarrufların geçersiz ya da "iyiniyet kurallarına aykırılık" nedeniyle alacaklıya karşı sonuçsuz kalmasını ve dolayısıyla o mal üzerinden cebri icraya devamla alacağın tahsilini sağlamaktır.

Bu tür davaların dinlenebilmesi için,davacının borçludaki alacağının gerçek olması,borçlu hakkındaki ... takibinin kesinleşmiş olması,iptali istenen tasarrufun takip konusu borçtan sonra yapılmış olması ve borçlu hakkında alınmış kesin veya geçici aciz belgesinin (İİK.nun 277 md) bulunması gerekir.Bu ön koşulların bulunması halinde ise İİK.nun 278, 279 ve 280. maddelerinde yazılı iptal şartlarının bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır.

Özellikle İİK.nun 278.maddesinde akdin yapıldığı sırada kendi verdiği şeyin değerine göre borçlunun ivaz olarak pek aşağı bir fiyat kabul ettiği ve yasanın bağışlama hükmünde olarak iptale tâbi tuttuğu tasarrufların iptali gerektiğinden mahkemece ivazlar arasında fark bulunup bulunmadığı incelenmelidir. Aynı maddede sayılan akrabalık derecesi vs. araştırılmalıdır.

Keza İİK.nun 280.maddesinde malvarlığı borçlarına yetmeyen bir borçlunun alacaklılarına zarar vermek kastıyla yaptığı tüm işlemler, borçlunun içinde bulunduğu mali durumu ve zarar verme kastının işlemin diğer tarafınca bilindiği veya bilinmesini gerektiren açık emarelerin bulunduğu hallerde tasarrufun iptal edileceği hususu düzenlendiğinden yapılan işlemde mal kaçırma kastı irdelenmelidir.

Öte yandan İİK.nun 279.maddesinde de iptal nedenleri sayılmış olup bu maddede yazılan iptal nedenlerinin gerçekleşip gerçekleşmediği de takdir olunmalıdır.

Somut olayda dava konusu 2001/10999 sayılı takip dosyası yönünden borç ........2000 tanzim ........2001 vadeli 250.000 Mark meblağlı senetten doğduğu, borçlu hakkındaki takibin kesinleştiği, gerek borçlunun ........2001 tarihli mal beyanı dilekçesi gerekse ........2001, ........2001 ........2001 tarihli haciz tutanaklarından borçlunun aciz halinde olduğu (kaldı ki, eldeki dava yönünden davacının aciz belgesi sunma zorunluğu da bulunmamaktadır), iptali istenen ........2000 ve ........2000 tarihli tasarrufların borçtan sonra yapıldığı,

takip konusu alacağın gerçek olduğu ve davanın süresinde açıldığı dolayısıyla dava önkoşullarının gerçekleştiği anlaşılmaktadır.

Dava konusu 4004 ada ... parsel ... nolu bağımsız bölümün ........2000 tarihinde davalı borçlu ... .... tarafından davalı ...’a 624,00 TL ipotek ile tapuda ....000 TL bedelle satıldığı, bilirkişi tarafından taşınmazın tasarruf tarihindeki değerinin 65.000 TL olarak (emsal dosyada 60 .000 TL) belirlendiği; yine adı geçen borçlu tarafından ........2000 tarihinde davalı ...’a satışı yapılan 103 ada ... parsel ... nolu bağımsız bölümün tapuda ....500 TL bedelle satıldığı, bilirkişi tarafından taşınmazın

tasarruf tarihindeki değerinin 65.000 TL (emsal dosyada ....000, uzlaştırıca raporda 40.000 TL) olduğunun belirlendiği anlaşılmaktadır.

Delil olarak bildirilen ve ... denetiminden geçerek kesinleşen ... ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2002/487 Esas 2009/459 Karar sayılı ilamından da ... tarafından davalılar ..., ... ve ... aleyhine aynı taşınmazlara yönelik açılan davanın İİK’nun 278/...-... madde gereğince kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda dava konusu ........2000 ve ........2000 tarihli tasarrufların İİK’nun 278/...-... maddesi gereğince davacının 2001/10999 sayılı takip dosyasındaki alacak ve ferileriyle sınırlı olarak iptaline kar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle hüküm tesisi isabetli görülmemiştir.

Dava konusu 2001/10934 sayılı takip dosyası yönünden ise borcun ........2000 tarihli 225.000 Dolarlık teminat mektubundan doğduğu, alacağın gerçek olduğu, iptali istenen ........2000 tarihli tasarrufların borçtan sonra yapıldığı, davanın süresin açıldığı,

borçlunun aciz halinde olduğu (davacının aciz belgesi sunma zorunluğu da bulunmamaktadır) anlaşılmakla birlikte anılan dosyada borçluların ........2001 tarihli dilekçeleri ile borca itiraz ettikleri mal beyanı dilekçesi verdikleri dolayısıyla borçlu hakkındaki takibin kesinleşip kesinleşmediğinin belli olmadığı anlaşılmaktadır.O halde mahkemece takibin kesinleşip kesinleşmediği belirlenerek kesinleşmiş ise yukarıda ki gerekçeyle anılan takip dosyası yönünden de davanın kabulüne;

kesinleşmemiş ise yani itirazın iptali davası açılmamış veya borçlu itirazından vazgeçmemiş ise davanın kesinleşmiş bir takip bulunmaması nedeniyle önşart yokluğundan reddine karar verilmesi gerekirken eksik inceleyeme dayalı hüküm tesisi isabetli görülmemiştir.