Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2015/5663 K.2015/5682

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı .. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili; davalı şirkete kasko sigortalı aracın tek taraflı trafik kazası sonucu hasarlandığını, davacı ... tarafından tespit dosyası için masraf yapıldığını, hasar bedelinin ödenmesi amacıyla yapılan başvurunun davalı tarafından reddedildiğini, belirterek 10.496,24 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek reeskont faziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili; davacı ...'nun sözleşmenin tarafı olmadığından husumet bulunmadığını, kazanın poliçeden birgün sonra meydana geldiğini, sürücünün tespit edilemediğini, sürücü olduğunu beyan eden ...'nun olay yerine çekici ve araç sahibiyle gittiğini beyan etmesine rağmen olay yerindeki polislerle karşılaşma olmamasının enteresan olduğunu, sürücünün üç tane arabası olmasına rağmen davacıya ait aracı kullandığını, dava tarihinden itibaren yasal faiz istenebileceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece; iddia, savunma, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın kısmen kabulü ile 10.034,14 TL tazminatın 23.09.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-)Dava, kasko sigorta poliçesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

Mal sigortası türünden olan kasko sigorta sözleşmeleri gerek kuruluşlarında gerek devamı sırasında ve gerekse rizikonun gerçekleşmesi aşamasındaki ihbar yükümlülükleri bakımından iyi niyet esasına dayalı sözleşme türlerindedir.

.

Kara Araçları et gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketle bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması müsademesi devrilmesi düşmesi yuvarlanması gibi kazalar teminat kapsamındadır. Diğer taraftan Türk Ticaret Kanunu'nun 1282. maddesi uyarınca sigortacı geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olduğu gibi aynı kanunun 1281. maddesi hükmüne göre kural olarak rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin iddianın sigortacı tarafından kanıtlanması gerekmektedir.

Olayın sigortalının ihbar ettiği şekilde değil de, sigortacının iddia ettiği şekilde gerçekleşmesi halinde ise, bu oluş şeklinin ..A.5 maddesinde sayılan teminat dışında kalan hallerden olması gerekmektedir.

Kara Araçları.. Şartları'nın A.5. maddesinde sigortalı aracın, ilgili mevzuat hükümlerine göre gerekli sürücü belgesine sahip olmayan kimseler tarafından kullanılması sırasında meydana gelen zararların teminat kapsamında olmadığı belirtilmiştir.

İlkeler yukarıda anlatılan şekilde olmakla birlikte, sigortalı, ..Genel Şartlarının B.1.5. maddesi ve Türk Ticaret Kanunu'nun 1292/3. maddesi uyarınca rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar mükellefiyetini kasten yerine getirmez veya iyi niyet kurallarına açıkça aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki bu oluşan riziko teminat içinde kalmış gibi ihbar edildiği somut delillerle kanıtlanırsa, ispat külfeti yer değiştirip sigortalıya geçer.(HGK 10.12.1997 gün ve 1997/11-772-1043; HGK 16.12.1998 gün ve 1998/11-872-905; HGK 22.12.2010 gün ve 2010/17-655-688 sayılı ilâmları)

Uyuşmazlık, rizikonun belirtilen şekilde meydana gelip gelmediği, dolayısıyla rizikonun teminat dışı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Somut olayda, davacı ...'ın kazadan üç gün önce alkollü araç kullanılması nedeniyle ehliyetine iki yıl el konulduğu iddia edilmiştir. Aracın ehliyetsiz sürücü tarafından kullanımı halinde sigortacının ödeme yapmama hakkı vardır.

Davacı araç sahibi sigortalı aracı, ehliyetli olan diğer davacı ...'na verdiğini iddia etmektedir.

Kaza Tespit Tutanağı'nda saat 21:00 sıralarında gelen ihbar üzerine olay yerine gidildiğinde aracın devrildiği ve sürücüsünün tespit edilemediği belirtilmiştir.

Davacı ..., hasar dosyasındaki beyanında, kaza günü mağaza açılışı sebebiyle aracını misafirlerine verdiğini, açılışa gelen misafirlerini bırakmak için personeli olan davacı ...'ın aracının emanet aldığını, kazadan sonra yoldan geçen mobiletli birisinin çekici çağırdığını, araç sahibine olay yerini gösterip düğüne gitmek için ayrıldığını beyan etmiştir.

Araştırma raporunda davacı ...'nun sürekli üç tane aracı olduğunu söylediği, araç malikine çalışanım demesine rağmen vermiş olduğu SGK kaydının başka birine ait olduğu, aracı çeken çekici Gökhan Karaboğa'nın beyanında polisin araması üzerine kaza yerine gittiğini, polisin olay yerinde olduğunu, 4-5 bayan ve bir erkek şahsında olay yerinde bulunduğunu beyan ettiği iddia edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte nazara alındığında kullanabileceği üç tane aracı olan birisinin başkasının aracını alması hayatın olağan akışına aykırıdır. Dosya kapsamına göre rizikonun araç ... idaresindeyken gerçekleştiğine dair şüpheler bulunmaktadır. Bu haliyle rizikonunun teminat dahilinde gerçekleştiğinin ispat yükü davacı taraftadır.

Bu nedenle Mahkemece, sigortalı araç sahibinin kaza tarihi itibariyle ehliyetinin geri alınıp alınmadığının araştırılması, ehliyetin geri alınmış olması halinde yukarıda yazılı hususlar gözetilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

2-)Bozma sebep ve şekline göre sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.