Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2015/6423 K.2017/12234

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ... Tekstil San. ve Dış Tic. A.Ş ile ... vekili tarafından süresi içinde temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili; davalılardan ... sevk ve iadesindeki ... plakalı araca çarparak ve aracın takla atmasına neden olacak şekilde maddi hasarlı ve müvekkilin yaralanmasına neden olan kaza meydana geldiğini, kazanın oluşumunda davalı ... geçiş önceliğine uymamak ve KTK 53/18 kuralını ihlal ederek asli kusurlu görüldüğünü, aylık 400,00-500,00 TL civarında geliri olduğunu, şuan ise müvekkilinin kendisinin bakıma muhtaç hale geldiğini, müvekkilin kazadan sonra ...

Hastanesinde tedavi gördüğünü, davalılarca tedavi masraflarına herhangi bir katkıda bulunmadıklarını, bu nedenlerle fazlaya dair taleplerinin saklı kalmak kaydıyla 1.000,00 TL, trafik kazası nedeniyle yapılmış olan 2.500,00 TL maddi giderin, manevi ızdırabın telafisi mümkün olmamakla beraber bir nebze hafifletmek adına 45.000,00 TL manevi tazminatın, faiziyle beraber davalılardan alınarak müvekkiline verilmesini, talep ve dava etmiştir.

Davalılar ... Tekstil San. Tic. A.Ş. ve ... vekili; davacı tarafın talep ettiği miktarı kabul etmediklerini, müvekkillerinin kazanın gerçekleştiği andan itibaren her türlü maddi ve manevi desteği sağladıklarını, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece iddia, savunma, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davalı ...

Sigorta A.Ş.'ye karşı açılan manevi tazminat davasından davacı vekilinin feragat etmiş olması nedeni ile bu davalıya karşı karar verilmesine yer olmadığına, davacı vekilinin manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile; kazanın oluş şekli, tarafların kusur oranları, manevi tazminatın sebepsiz zenginleşme teşkil etmemesi ilkesi ile hakkaniyet dikkate alınarak takdiren 25,000,00 TL manevi tazminatın haksız fiilin meydana geldiği 07/10/2008 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ile davalı ...

Tekstil Tic. A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davacı vekilinin maddi tazminata ilişkin taleplerinin yargılama sırasında karşılanmış olduğu anlaşıldığından, buna ilişkin talebin konusuz kalmış olması nedeniyle, karar verilmesine yer olmadığına, dair karar verilmiş, hüküm davalılar ... Tekstil San. Tic. A.Ş. ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere ve mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde, özellikle, oluşa uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranının hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına göre, davalılar ... Tekstil San. Tic. A.Ş. ve ... vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 2-Dava haksız fiile dayalı olarak talep edilen maddi-manevi tazminat davasıdır.

Borçlar Kanunu'nun 47. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370)

Yukarıda açıklanan ilkeler ışığında, manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de gözönünde tutularak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, M.K'nun 4.maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nesafete göre hükmedeceği öngörülmüştür.

Yukarıda belirtilen hususlar dikkate alındığında, sosyal ekonomik durum araştırma sonucu beklenmeden takdir olunan manevi tazminatın yüksek olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun bir manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

3-Davacı vekili dava dilekçesinde 45.000 TL manevi tazminatın haksız fiil tarihinden itibaren faiziyle beraber davalılardan alınarak davacıya verilmesini talep etmiştir. Oysa Mahkemece hüküm kısmında 25.000 TL manevi tazminatın haksız fiil tarihinden itibaren davalılar ... Tekstil San. Tic. A.Ş. ve ... den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir. Talep davalılardan tahsiline olduğuna göre, müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.