Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2015/90 K.2018/1188

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen kararın, davacılar vekili ile davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARA R-

Davacı vekili.

27/07/2007 tarihinde davalılardan ...'e ait olan ve davalılardan ...'in sevk ve idaresindeki aracın kusurlu olarak kullanılması sonucunda meydana gelen trafik kazası neticesinde müvekkillerinin murisi ve destekleri ... ve ...'ın vefatına neden olduğunu, murislerin ölümüyle davacı müvekkillerinin tarifi imkansız ve telafisi mümkün olmayan derin üzüntü ve manevi çöküntü yaşamış olduklarını, bu nedenle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davacı ...'ın eşi ...'ın ölümü nedeniyle 38.649,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının tamamı ile 35.000,00 TL manevi tazminatın tamamının davalılardan alınmasına,

davacı ... için çocuğu ...'ın ölümü nedeniyle 5.400,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 20.000,00 TL manevi tazminatın tamamına, davacı ... için kızı ...'ın vefatı nedeniyle 13.205,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının tamamı ile 5.000,00 TL manevi tazminatın tamamının davalılardan alınmasına, davacı ... için

kızı ...'ın vefatı nedeniyle 13.205,00TL destekten yoksun kalma tazminatının tamamı ile 5.000,00TL manevi tazminatın tamamının davalılardan alınmasına, davacı ... için torunu ...'ın vefatı nedeniyle 3.500,00TL manevi tazminatın tamamının davalılardan alınmasına, davacı ... için, torunu...'ın vefatı nedeniyle 3.500,00TL manevi tazminatın tamamının davalılardan alınmasına, karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili; davalı ...'ın öğretmen olması sebebiyle bakım ihtiyacının bulunmadığı, müteveffa ...için yapılacak hesaplamada yetiştirme giderlerinin tazminat hesabından düşülmesi gerektiği, davacı anne ve babanın kızlarının vefatı sebebiyle destekten yoksunluk tazminatı talep edemeyeceği, manevi tazminat taleplerinin yüksek olduğu, ...

Sigorta A.Ş tarafından ... için ödenen 60.000,00 TL ile ... için ödenen 4.914,00 TL'nin güncellenerek tazminattan mahsubu gerektiği, açılan davanın reddini talep etmiştir.Davalı ...; araç kendi adına kayıtlı görünmekle birlikte aslında diğer davalıya satarak zilyedliğini devrettiğini ve aracın işleteni olmadığını, araç sürücüsünün kazada kusurlu bulunmadığını, açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Mahkemece, iddia, savunma, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre;

açılan davanın kısmen kabulüne, davacı ... için eşi ...'ın ölümü nedeniyle talep edilen maddi tazminat talebinin reddine, davacı ... için çocuğu...'ın ölümü nedeniyle maddi tazminat talebinin reddine, davacı ... için kızı ...'ın ölümü nedeniyle 12.996,18 TL maddi tazminatın davalılardan alınarak davacı ...'ya verilmesine, davacı ... için kızı ...'ın ölümü nedeniyle 14.570,30 TL maddi tazminatın davalılardan alınarak davacı ...'ya verilmesine, davacı ... için eşi ...'ın ölümü nedeniyle 15.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren (07/07/2008) işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacı ...'a verilmesine,

davacı ... için çocuğu ...'nin ölümü nedeniyle 10.000,00TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren (07/07/2008) işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacı ...'a verilmesine, davacı ... için kızı ...'ın ölümü nedeniyle 4.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren (07/07/2008) işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacı ...'ya verilmesine, davacı ... için kızı ...'ın ölümü nedeniyle 4.000,00TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren (07/07/2008) işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacı ...'ya verilmesine,

davacı ... için torunu ...'nin ölümü nedeniyle 2.000,00TL manevi, davacı ... için torunu ...'nin ölümü nedeniyle 2.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren (07/07/2008) işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacı ...'ya verilmesine, davacı ... için torunu ...'nin ölümü nedeniyle 2.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren (07/07/2008) işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacı ...'ya verilmesine, fazlaya ilişkin maddi manevi tazminat taleplerinin reddine dair karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili ile davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına göre, davacılar vekili ile davalılar vekilinin aşağıdaki bendin dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmesi gerekmiştir.

2-Dava trafik kazası nedeni ile destekten yoksun kalma tazminatı ile manevi tazminat isteminden ibarettir.Davacılar vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;Davacılar vekili meydana gelen trafik kazasında, destekten yoksun kalma tazminatı ile manevi tazminat talebiyle kazaya karışan karşı aracın işleteni ve sürücüsüne karşı dava açmıştır. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacı ...’ın %25, davalı sürücü ...’in % 75, kusurlu olduğu belirlenmiş, bu kusur oranları esas alınarak destek zararı aktüer bilirkişi tarafından hesaplanmıştır.

BK'nın 50, 51. maddesi ve müteselsil sorumluluk esaslarına göre, kusurlu oldukları belirlenen zarar sorumlularının zararın tamamından sorumlu olması gerekir. Diğer yandan, davalı işleten, 2918 sayılı KTK.nun 86. maddesi, dava dışı zorunlu mali sorumluluk sigortası aynı Yasa'nın 91. maddesi, davalı sürücüsü BK'nın 41 ve devamı maddeleri uyarınca zarardan müteselsilen sorumludurlar.Müteselsil sorumlulukta, kural olarak borçlulardan her biri, BK'nın 141.

142. maddesine göre, borcun tamamından sorumludur. Nitekim, 2918 sayılı KTK'nın 88/1 maddesinde trafik olayı nedeniyle müteselsil sorumluluk öngörülmüştür. BK'nın 146. maddesi uyarınca, sorumluların iç ilişkide kusur oranına göre, birbirlerine rücu hakları da mevcuttur.

Açıklanan ilkeler altında somut olaya baktığımızda davacılar vekili davasını teselsül hükümlerine göre açmış, zararın tamamının tahsilini kazaya karışmış olan aracın işleteni ve sürücüsü olan davalılardan talep etmiş olup BK'nın 142. maddesine göre zararın tamamanının müteselsil borçlulardan birinden tahsilinin talebi mümkün olduğu dikkate alınarak, Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda belirlenen hasar miktarına hükmedilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

3-Davacılar vekili dava dilekçesinde davacılar ... ve ... için maddi tazminat yönü ile dava tarihinden itibaren yasal faiz talep ettiği halde, Mahkemece hükümde bu hususta olumlu olumsuz bir karar verilmemiş olması doğru görülmemiştir.

4-Davalılar vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Davacıların, davalıların zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olan ... Sigorta’yı 24.07.2008 tarihli ibraname ile teminat miktarı kapsamınca ibra ettiği anlaşılmasına göre, malikin(işletenin) de poliçe limitine kadar ibranameden faydalanacağı ve borçtan kurtulacağı hususunun TBK 166. ve devamı maddeleri kapsamında değerlendirilmesi gerekirken işleten yönü ile ibranamenin dikkate alınmaması doğru olmamıştır.

5-Borçlar Kanunu'nun 47. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

O halde, bu tazminatın sınırı onun amacıca göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır.

(HGK 23/06/2004, 13/291-370)Yukarıda açıklanan ilkeler ışığında,Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de gözönünde tutularak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır.

Zira, M.K'nun 4.maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nesafete göre hükmedeceği öngörülmüştür.Yukarıda belirtilen hususlar dikkate alındığında, davacı ... lehine takdir olunan manevi tazminatın yüksek olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

6-Mahkemece gerekçeli kararın hüküm fıkrasının 4 numaralı bendinde 50,00TL araç ücretinin davacılar tarafından yatırıldığı belirtilerek hüküm kurulmuştur. Oysa 50,00TL araç ücreti davalı ... tarafından karşılanmıştır. Açıklanan nedenlerle mahkeme hükmünün davalılar lehine bozulması gerekmiştir. 7-Bozma sebep ve şekline göre davalılar vekilinin sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.