Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/11361 K.2017/4969

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ...'in sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç 29/09/2014 tarihinde ... İlçe sınırları içerisinde bulunan Çevik kuvvet yanı ... Petrol bayi arkasındaki 10-12km seyir halindek iken otomobilinin altını ... logar kapasına vurmuş olması sonucu otomobilin karteli patlamış ve akabinde aracın motoru kilitlendiğini, bu hususun tespiti için tarafına ...

1. Sulh Hukuk Mahkemesinde 2014/47 d.iş dosyasıyla tespit davası açılmış ve yapılan keşif ve akabinde düzenlenen kusur ve teknik bilirkişi raporlarında davalıların hem kesizde sekiz kusurlu oldukları hem de yukarda belirtilen 9.895,88 TL söz konfusu kusurdan kaynaklandığını, çökük yoldan davalı ...

Belediyesinin sorumlu olduğunu, açıklanan nedenlerle 9.895,88 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte tahsiline, yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; ... 1. SHM'nin 20148/47 d.iş esası ile yapmış olduğu tespit ile iddia edilen kaza olayıyla ilgili tutulan tüm tutanak ve işlemler kendi yoklukluğunda yapıldığını ve kabul etmediklerini, tüm bu işlemler müvekkiline temsil edilmeden yapıldığını, müvekkiline bu konuda savunma hakkı tanınmadığını, müvekkiline yapılan işlemler neticesinde müvekkiline isnat edilen kusuru oranına itiraz ettiğiklerini, kaza nedeniyle müvekkili idareye izafe edilecek herhangi bir kusur bulunmadığından husumet itirazında bulunduklarını, öncelikle

müvekkili idareye yöneltilen davanın husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, açılan davanın herhangi bir hukuki gerekçesi bulunmadığını, davacı tarafın davası, haksız ve mesnetsiz olduğunu, gerçekleşen kaza nedeniyle ortaya çıkan zarardan müvekkili idarenin herhangi bir kusuru olmadığını, bu nedenle hesaplanan zarardan müvekkilinin sorumlu olamayacağını, açıklanan gerekçe ve re'sen dikkate alınacak yasal nedenlerle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın kabulü ile 9.895.88 TL alacağın dava tarihi olan 30.07.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair verilen hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, davacının aracında meydana gelen zararın davalı idareden tahsiline ilişkindir.

Davaya konu olayda, davacının kendi sevk ve idaresindeki araçla davalı ... Belediye sınırları içerisinde bulunan yolda seyir halinde iken yolda bulunan logar kapağı nedeni ile ve kapağın etrafının fazlaca çökük olmasından dolayı aracın altının vurması sonucunda motorun kilitlenmesi neticesinde meydana gelen zarar nedeni ile... Belediye Başkanlığı aleyhine husumet yöneltilerek, hizmet kusurundan kaynaklanan sorumluluğa dayanarak maddi tazminat talep edilmiştir.

Görev konusu, kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden (re'sen) dikkate alınması zorunludur.

Belediyenin de içerisinde bulunduğu kamu tüzel kişileri, kamu hizmeti görmekle yükümlü bulunmaları nedeniyle kamu hizmetleri sırasında verdikleri iddia olunan zararlardan dolayı oluşan sorumlulukları özel hukuk hükümlerine tabi değildir. Kamu tüzel kişilerinin, yasalar tarafından kendilerine verilen görev ve yetkilerin kullanılması sırasında oluşan zararlar niteliği itibariyle hizmet kusurundan kaynaklanan zararlar olup, bu zararların tazmini amacıyla anılan idarelere karşı hizmet kusurlarına dayalı olarak İdari Yargılama Usulü Hakkındaki Kanun’un 2. maddesi hükmü uyarınca idari yargı yerinde tam yargı davası ikame edilmesi gerekmektedir.

... ...'nun 04.11.2015 tarih ve 2015/17-731, 2015/2366 K. sayılı kararı ile de; "davalının hizmet kusuruna dayalı zararın tazmini için açılan eldeki davanın bir tam yargı davası olması nedeniyle davada idari yargı mercileri görevli olduğundan yerel mahkemece dava dilekçesinin yargı yolu bakımından reddine karar verilmesi gerekirken önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır." denilmek suretiyle hizmet kusuruna dayanılarak açılan davalarda idari yargının görevli olduğu belirtilmiştir.

O halde mahkemece, hizmet kusuruna dayanılarak... Belediye Başkanlığı aleyhine açılan bu davada HMK 114 1-b maddesi gereğince yargı yolu caiz olmadığından HMK 115/2.maddesi gereğince dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu üzere karar verilmesi doğru görülmemiştir.