Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/12773 K.2019/7443

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı .... vekilince istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen 11.06.2019 Salı günü davalı .... vekili Av. ... geldi. Davacı ve diğer davalılar tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davalı .... vekili dinlendikten sonra vaktin darlığından dolayı işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmış olup dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili; müvekkilinin davalı borçlu ...'dan alacaklı olduğunu, borcunu ödemesinden dolayı dava konusu ... İli, ... İlçesi, ...

Köyü, ... mevkiindeki 166 ada, 22 parsel sayılı taşınmazını diğer davalı oğlu ... ya devrettiğini, dava konusu taşınmaz üzerine davalı .... tarafından 17/10/2006 tarihli ipotek tesis edildiğini, ipotek tarihinden önce de taşınmazların yapılan devirle tapu kaydı muvazaalı ve yolsuz olması nedeniyle bu ipoteğin de geçersiz olduğunu, davalı ....'nin tapuda taşınmazları satın alırken, devralırken, ipotek tesis ederken, yerin davalı, muvazaalı olup olmadığını araştırması gerekirken bu konuda herhangi bir inceleme yapmadığını belirterek, ...

İli ... İlçesi, ... Köyü, Derebahçe mevkii, 166 ada, 22 parseldeki taşınmazın devrine ilişkin tasarruf ile taşınmaz üzerinde tesis edilen ipotek işleminin iptalini talep ve dava etmiştir.

Davalı .... vekili; takibe dayanak gösterilen senetlerin dahi taşınmazın devir tarihinden 4 yıl sonra düzenlendiği, bankanın ipotek tesisinin devir tarihinden 7 yıl sonra gerçekleştiği, bankanın iyiniyetli olduğunu davanın reddini savunmuştur.

Davalılar vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre davanın kabulü ile Bursa il, ... İlçesi, ... köyü, ... mevkinde bulunan 166 ada 22 parsel sayılı 460,05 m2 yüzölçümlü "Bahçeli 1 katlı kargir bina" vasıflı ve tapuda davalılardan ... adına kayıtlı bulunan taşınmazın 26/08/1999 tarih ve 1153 yevmiye ile davalı ... 'ya satışına ilişkin muvazaalı olduğu kabul olunan işlemin davacı açısından iptaline ve davacı yönünden dava konusu taşınmaz üzerine cebri icra yetkisi tanınmasına,Muvazaa nedeniyle ipotek kurulmasına ilişkin tasarrufun, davacı bakımından iptaline, karar verilmiş; hüküm, davalı .... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, Borçlar Kanunu'nun 19. maddesinde düzenlenen dava konusu işlemlerin danışıklı (muvazaalı) yapıldığı iddiasına dayalı işlemin iptali istemine ilişkindir.

Dava dilekçesindeki ileri sürüşe ve yargılama sırasındaki sözlü ve yazılı açıklamalara göre davanın niteliği itibarıyla TBK'nın 19.maddesinde tanımını bulan muvazaa hukuksal nedenine dayalı iptal davası olduğu açıktır.

Davacı vekili, dava dilekçesi ile hem davalı borçlu ...’nın oğlu davalı ...’ya sattığı taşınmaz yönünden 26/08/1999 tarihli satışın hem de davalı ...’nın anılan taşınmaz üzerine davalı .... lehine 17/10/2006 tarihinde koydurduğu 162.588,00 TL ipoteğin iptaline karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece; muvazaa nedeniyle ipotek kurulmasına ilişkin tasarrufun da iptaline karar verilmiştir. Ancak.

Davalı banka lehine ipotek tesisi; dava dışı Bayandal Bölükbaşı’na davalı .... tarafından tahsis edilen 16/10/2006 tarihli kredinin teminatı olarak alındığı ve bankanın rutin uygulaması olduğu buna göre; davalı bankanın kötüniyetli olduğunun ispatlanamadığı anlaşıldığından dava konusu taşınmaz üzerine 17/10/2006 tarihinde davalı .... lehine tesis edilen ipoteğin iptaline ilişkin davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

2-Kabule göre de; 3.kişinin danışıklı işlem ile hakkının zarar gördüğünün benimsenebilmesi için onun danışıklı işlemde bulunandan bir alacağının var olması ve bu alacağın ödenmesinin önlemek amacıyla danışıklı bir işlem yapılması gerekir. Davacının bu davadaki amacı alacağını tahsil edebilmek için muvazaa nedeniyle temelde geçersiz olan işlemin hükümsüzlüğünü sağlamaktır. Muvazaaya dayalı davalarda davacının icra takibine geçmesi ve aciz belgesi almasına gerek yoktur. Ancak bu tür davaların görülebilmesi içinde diğer dava koşularının yanında davacıların borçlulardan alacaklı olmaları yani hukuki yararlarının olması ve iptali istenen tasarrufun takip konusu borçtan sonra yapılmış olması gereklidir.

Somut olayda davacının takip konusu alacağı 30/08/2003 düzenleme, 30/10/2003 vade tarihli ve 30/08/2003 düzenleme 30/04/2004 vade tarihli bonolar olup dava konusu tasarrufun 26/08/1999 tarihinde takip konusu borçtan önce yapıldığı görülmektedir. Bu halde de yine davanın ön koşul yokluğundan reddi gerekmekte iken yazılı şekilde karar verilmesi isabetsizdir.