Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/14897 K.2019/6885

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Asıl davada davacılar vekili, 09.12.2015 destek ...’in kulandığı motorsiklet ile davalıların sürücü, işleten ve trafik sigortacısı olduğu aracın karıştığı çift taraflı kazada ...’in vefat ettiğini, davacıların ölenin desteğinden yoksun kaldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere müvekkilleri Nuray, ..., Sıla ve anne Şerife için 1,00 'er TL’si cenaze gideri, 99,00'ar TL destekten yoksun kalma tazminatı olmak üzere toplam 400,00 TL maddi tazminatın işleten ve sürücü yönünden

kaza tarihinden davalı ... şirketi yönünden sigorta poliçesi limiti ile sınırlı temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen her üç davalıdan tahsiline, müvekkili eş Nuray için 50.000,00 TL, müvekkilleri çocuk H.Buse ve Sıla için 20.000,00'er TL, müvekkili anne Şerife için 15.000,00 TL, müvekkilleri olan ölenin kardeşleri için 5.000,00'er TL olmak üzere toplam 130.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketi hariç işleten ve sürücü olan diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesi ile maddi talebini artırmıştır.

Birleşen davada davacı ... vekili, aynı kaza nedeni ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere kazadan ve 1.davadan sonra doğan müvekkili Musa için 100,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının işleten ve sürücü yönünden kaza tarihinden davalı ... şirketi yönünden sigorta poliçesi limiti ile sınırlı temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen her üç davalıdan tahsiline ve ayrıca müvekkili Musa için 20.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketi hariç işleten ve sürücü olan diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesi ile talebini artırmıştır.

Davalılar vekilleri, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; asıl ve birleşen davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 131.038,98 TL, davacı ... için 21.170,88 TL, davacı ... için 27.999,45 TL, davacı ... için 26.070,48 TL, davacı anne ... için 17.537,33 TL olmak üzere toplam 223.817,12 TL destekten yoksun kalma tazminatının işleyecek faiziyle müştereken ve müteselsilen davalılar ..., ... ve ...den alınarak belirtilen şekilde davacılara verilmesine,

davacılar Nuray, ..., Sıla ve ...'in cenaze gideri ile ilgili 1,00'er TL’lik taleplerinin feragat nedeniyle reddine, manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile davacı ... için 20.000,00 TL, davacı ... için 10.000,00 TL, davacı ... için 10.000,00 TL, davacı ... için 10.000,00 TL, davacı ... için 7.000,00 TL, davacı ... için 1.500,00 TL, davacı ... için 1.500,00 TL, davacı ... için 1.500,00 TL, davacı kardeş ... için 1.500,00 TL,

davacı ... için 1.500,00 TL olmak üzere toplam 64.500,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 07/09/2014 tarihinden itibaren yıllık %9 ve ileride değişmesi halinde değişen oranlarda yasal faizleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılar ... ve ...' tan alınarak belirtilen şekilde davacılara verilmesine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

6098 sayılı Borçlar Yasasının, "Tazminatın belirlenmesi" üst başlıklı 51/1 maddesi ile( 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 43.maddesi); Hâkimin, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği hükme bağlanmıştır.

Tazminattan indirim sebeplerini düzenleyen, Türk Borçlar Yasasının 52.maddesinde (Borçlar Kanunu 44. madde) öngörülen sebepler, daha çok zarar görenle ilgilidir. "Hiç kimsenin kendi kusurundan yararlanamayacağı" yönündeki genel hukuk ilkesinin etkisiyle, maddede sayılan belirli hal ve durumlarda tazminattan indirim yapılması mümkün bulunmaktadır.

Somut olayda kaza, çift taraflı meydana gelmiş, olaya ilişkin olarak alınan Adli Tıp Kurumu kusur raporunda davalı sürücü ...'ın %75 oranında, davacıların desteği ...’n alkollü ve kasksız vaziyette kullandığı motosiklet ile gündüz vakti, çift yönlü köy yolunu takiben seyredip, olay mahalline geldiğinde, yola gereken dikkatini vermediğini, hızını ve sürüşünü 50 km/s azami hız sınırının olduğu mahal şartlarına göre ayarlamadığını, bu haliyle, sağındaki tarla yolundan önüne çıkan ve kendisine ilk geçiş hakkı bırakmayan davalı sürücünün kullandığı traktöre önlemsizce çarpması sonucu meydana gelen olayda,

dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı hareketi ile K.T.K.'nun 48 ve 52/b, K.T.Y.'nin 150/a Maddeleri gereğince kusurlu olduğu tespit edilmiş ve mahkemce destek motorsiklet sürücüsünün %25 kusuru düşülerek hesaplanan tazminat sonrasında %15 hakkaniyet indirimi yapılarak hüküm altına alınmıştır.

Destek motorsiklet sürücüsüne, meydana gelen kazada alkollü ve kasksız vaziyette araç kullandığı ve ayrıca hızını ve sürüşünü olaya mahaline uygun olarak ayarlamadığı için %25 oranında kusur yüklenmiştir. Destek motorsiklet sürücüsünün kasksız vaziyette motorsiklet kullanması sürüş kusurlarından olmayıp, hakim tarafından tazminattan indirim sebebi olarak kabul edilmelidir.

Alkollü ve kasksız vaziyette araç kullanmak gibi hususlar bilirkişi tarafından kusur oranı belirlenirken dikkate alınacak hususlar değildir. Oysa mahkemece alınan bilirkişi raporunda destek sürücünün alkollü ve kasksız vaziyette araç kullandığı ve ayrıca hızını ve sürüşünü olaya mahaline uygun olarak ayarlamamasına göre destek sürücü %25 kusurlu görülmüş,

%25 destek sürücünün kusuru düşülerek davacıların destekten yoksun kalma zararları belirlenmiş sonrasında ölenin motosiklete binerken kask takmadığı ve kask takılan vücut bölgesinden ve vücudunun değişik yerlerinden darbe alması nedeniyle ölen ...'in kask takmamak suretiyle zararın artmasına neden olduğu ve bu durumun hakkaniyet indirimi gerektirdiği gerekçesi ile davacıların tazminat kalemlerinden %15 oranında hakkaniyet indirimi yapılmasına karar vermiş ve sonucuna göre karar vermiştir.

Mahkemece; hükme esas alınan ATK kusur raporunda destek sürücünün %25 kusur oranını belirlenirken kask takmama nedeni ile de kusur oranı belirlendiği göz ardı edilerek mükerrer indirime sebep olacak şekilde %25 kusur indirimi yapıldıktan sonra ayrıca %15 oranında hakkaniyet indirimi yapılması isabetli değildir. O halde, temyiz edenin sıfatına bağlı olarak ve kazanılmış haklar göz önünde tutularak yapılacak iş; destek sürücünün %25 kusur indirimine göre yapılan hesaplamanın hükme esas alınması ayrıca %15 hakkaniyet indirimine gidilmemesi olacaktır.