Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/1495 K.2018/6171

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili dava dilekçesinde borçlu davalı ...'nun maliki bulunduğu ... 2263 parsel 1. Kat 3 nolu ve zemin kat 1 nolu bağımsız bölüme ilişkin 21/07/2009 tarih ve 1305 yevmiye nolu ...'a yapılan devire ilişkin tasarruf ile 02/10/2009 tarih ve 1847 yevmiye numaralı ...'a devrine ilişkin tasarrufun ... İcra Müdürlüğü'nün 2009/13013 sayılı dosya alacağı ve ferileri sınırlı olmak üzere İİK 277 ve devamı maddeleri gereğince iptalini talep ve dava etmiş, 25.05.2015 tarihli dilekçesi ile dava konusu gayrımenkullerin 1/2'şer hisse olarak dava dışı... ve ... 'a devredilmesi sebebi ile davalı ... yönünden gayrımenkullerin devir tarihindeki değeri olan 120.000,00 TL' nin davalı ... den alınması yönünde hüküm kurulması talep edilmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece; toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre davalılar arasında ticari münasebetler bulunduğu, bunun ... İcra Müdürlüğü dosyası ile kanıtlandığı, davalı ... ile diğer davalıların birbirlerinin ekonomik durumu bilebilecek durumda olduğu, taşınmazların her ikisinin birlikte ve aynı anda devredildiği, devir yapılırken üzerinde ipotekler bulunduğu, ...'nun borca batık olduğunun ... İcra Dairesi ile tapudaki ipoteklerden bilinebileceği, yapılan devirlerin alacaklıyı zarara uğratma amacı ile yapıldığı anlaşılmış, davacı tarafın 25.05.2015 tarihli dilekçesi gereği dava konusu gayrımenkullerin değeri

olan 120.000,00 TL'nin ...'dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine, karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, İİK 277 ve devamı maddeleri gereğince açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

Bu tür davaların dinlenebilmesi için,davacının borçludaki alacağının gerçek olması, borçlu hakkındaki icra takibinin kesinleşmiş olması, iptali istenen tasarrufun takip konusu borçtan sonra yapılmış olması ve borçlu hakkında alınmış kesin veya geçici aciz belgesinin (İİK.nun 277 md) bulunması gerekir. Bu ön koşulların bulunması halinde ise İİK.nun 278, 279 ve 280. maddelerinde yazılı iptal şartlarının bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır.

Özellikle İİK.nun 278.maddesinde akdin yapıldığı sırada kendi verdiği şeyin değerine göre borçlunun ivaz olarak pek aşağı bir fiyat kabul ettiği ve yasanın bağışlama hükmünde olarak iptale tâbi tuttuğu tasarrufların iptali gerektiğinden mahkemece ivazlar arasında fark bulunup bulunmadığı incelenmelidir. Aynı maddede sayılan akrabalık derecesi vs. araştırılmalıdır.

Keza İİK.nun 280.maddesinde malvarlığı borçlarına yetmeyen bir borçlunun alacaklılarına zarar vermek kastıyla yaptığı tüm işlemler, borçlunun içinde bulunduğu mali durumu ve zarar verme kastının işlemin diğer tarafınca bilindiği veya bilinmesini gerektiren açık emarelerin bulunduğu hallerde tasarrufun iptal edileceği hususu düzenlendiğinden yapılan işlemde mal kaçırma kastı irdelenmelidir.

Öte yandan İİK.nun 279.maddesinde de iptal nedenleri sayılmış olup bu maddede yazılan iptal nedenlerinin gerçekleşip gerçekleşmediği de takdir olunmalıdır.

İİK.'nun 282. maddesi gereğince iptal davaları borçlu ve borçlu ile hukuki muamelede bulunan veya borçlu tarafından kendilerine ödeme yapılan kimseler ile bunların mirasçıları aleyhine açılır. Ayrıca, kötü niyetli üçüncü şahıslar hakkında da iptal davası açılabilir.

Borçlu davalı ... maliki bulunduğu ... Kat 3 nolu bağımsız bölümü 18.000,00 TL bedel ile, zemin kat 1 nolu bağımsız bölüm ise 30.000,00 TL bedel ile üzerindeki ipotek ile beraber 21.07.2009 tarihinde davalı ...'a,

davalı ... tarafından da 02.10.2009 tarihinde ...'a, ... da dava konusu 1. kat 3 nolu ve zemin kat, 1 nolu bağımsız bölümü 1/2'şer müşterek hissesi ile 02.09.2014 tarihinde ...,... devrettiği anlaşılmıştır.

Dosya içindeki bilirkişi raporuna göre dava konusu gayrımenkullerin satış tarihindeki toplam değeri 86.322,88 TL, dava tarihindeki toplam değeri ise 120.000,00 TL olarak belirlenmiş, davacı 25.05.2015 tarihli ıslah dilekçesi ile 120.000,00 TL'nin karar tarihinden itibaren işleyecek yasa faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsilini talep etmiştir.

Mahkemece davalı borçlu ile davalı 4. kişi ..., aralarındaki ticari münasebetin ... İcra Müdürlüğü'nün 2009/187 sayılı dosyası ile ispatlandığı, davacının ıslah dilekçesi ile 120.000,00 TL'nin ...'dan alınarak taraflarına verilmesini talep etmesine göre davanın ıslah talebi doğrultusunda kabulü ile ...'dan 120.000,00 TL'nin alınarak davacıya verilmesine karar verilmişse de yapılan araştırma inceleme, hüküm vermeye yeterli değildir.

İİK.’nın 283/II maddesine göre de iptal davası, üçüncü şahsın elinden çıkarmış olduğu mallar yerine geçen değere taalluk ediyorsa, bu değerler nispetinde üçüncü şahıs nakden tazmine (davacının alacağından fazla olmamak üzere) mahkûm edilmesi gerekir. Bu ihtimalde 3. kişinin sorumlu olduğu miktar, elden çıkarılan malın o tarihteki gerçek değeridir. Bir başka anlatımla dava ve tasarrufa konu malı elinde bulunduran şahsın kötü niyetli olduğunun kanıtlanamaması halinde dava tümden reddedilmeyip borçlu ile tasarrufta bulunan şahıs tasarrufa konu malı elinden çıkardıkları tarihteki gerçek değeri oranında ve alacak miktarı ile sınırlı olarak tazminata mahkum edilmeleri gerekir.

Somut olayda ... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyası ile davalı borçlu ile davalı 4. kişi ... aleyhine başka bir alacaktan kaynaklı icra takibi yapıldığı, takibin davalı ... tarafından Ömer lehine keşide edilmiş çeke dayalı olduğu, davalı borçlu ile davalı 4. kişi Ömer arasında ticari ilişki olduğunun ispat edildiği, davalı 3. kişi olan Süleyman ile davalı 4. kişi Ömer in davalı borçlunun durumunu bilen ve bilmesi gereken kişilerden olduğunun anlaşıldığı, davalı ... tarafından da dava konusu gayrımenkullerin 02.09.2014 tarihinde dava dışı ...,... satıldığının anlaşılmasına göre bilirkişiden

ek rapor aldırılarak dava dışı Merve ve Dursun'a satış tarihindeki gayrımenkullerin gerçek değerinin tespiti yapılarak davacının alacak miktarına göre tazminata mahkum edilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.