Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/15057 K.2018/4642

Taraflar arasındaki tazminat davası üzerine yapılan yargılama sonunda, kararda yazılı nedenlerle, davanın kabulüne ilişkin verilen hüküm, davalı .... vekili ile davalı ... Hayat ve Emeklilik A.Ş. vekili tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davacıların eşi/babası ...'un davalı bankadan çektiği 12.000,00 TL'lik banka kredisine teminat amacıyla hayat ... poliçesi düzenlendiğini, poliçe vadesi içinde davacılar murisinin öldüğünü, davalı sigortacıya poliçe teminatının ödenmesi için başvurulduğu halde başvuruya cevap verilmediğini, davacı tarafa herhangi bir bildirim yapılmadan poliçenin tek taraflı feshinin hukuka aykırı olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 12.000,00 TL. tazminatın dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Davalı ... Hayat ve Emeklilik A.Ş. vekili, davalı ile davacılar murisi arasında vefat tarihini kapsayan poliçenin bulunmadığını, riziko tarihinde geçerli poliçe bulunmadığından zarardan sorumlu tutulamayacaklarını, geçerli

poliçe bulunduğunun kabulü halinde ise, poliçede dain-i mürtehin kaydı olan bankanın dava açma hakkı olduğundan davacıların aktif dava ehliyetinin de olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı .... davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davanın kabulü ile 12.000,00 TL. tazminatın dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline ve davacılara miras payları oranında ödenmesine karar verilmiş; hüküm, davalı .... vekili ile davalı ... Hayat ve Emeklilik A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, hayat ... poliçesi nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.

Davacı taraf, murisin davalı bankadan 14.06.2012 tarihinde kullandığı 5 yıl vadeli tüketici kredisine teminat amacıyla davacılar murisi için 1 yıllık hayat ... poliçesi düzenlendiğini; gerekli bilgilendirmelerin yapılmaması nedeniyle, kredi vadesi içinde ... poliçesinin yenilenemediğini ve hak kaybına sebep olan davalıların bu ihmali davranışı nedeniyle, düzenlenen ilk poliçedeki vefat teminatını ödemek zorunda olduğunu iddia ederek dava açmıştır.

Davacı taraf, ilk poliçeden sonra yenileme yapılmadığını ifade etmişse de, dosya kapsamında sadece ilk sayfaları bulunan "yıllık kredi hayat ... poliçesi" adıyla 14.06.2012-14.06.2013 vadeli, 14.06.2013-14.06.2014 vadeli ve 14.06.2014-14.06.2015 vadeli 3 yıllık 3 ayrı poliçe olduğu görülmektedir.

Ancak, 14.06.2014-14.06.2015 vadeli poliçe için saptanan primin ödenmemesi nedeniyle, bu poliçenin 17.07.2014 tarihinde davalı sigortacı tarafından iptal edildiğinin ve ölüm tarihini kapsayan poliçe olmadığının bildirildiği görülmektedir.

Mahkeme tarafından, mevcut dosya kapsamına göre davacıların tazminat alacakları yönünden belirleme yapılması için rapor tanzimi amacıyla dosyanın yollandığı bilirkişi tarafından verilen 24.08.2015 tarihli ön raporda; "rapor tanzim edilebilmesi için taraflar arasında düzenlenen tüketici kredisi sözleşmesi ile söz konusu sözleşmenin ölüm tarihi itibariyle borç bakiyesini gösteren banka kayıtlarının dosyaya sunulmasının gerektiğinin" bildirilmesi üzerine, bu rapordaki eksik belgelerin yollanması için davalı bankaya müzekkere yazılmış;

cevap verilmemesi üzerine de meşruhatlı ve kesin süreli tebliğe rağmen belgelerin sunulmayışı, davacılar için kazanılmış hak kabul edilerek, dava edilen bedel hüküm altına alınmıştır. Mahkemenin bu uygulaması, usule aykırı olduğu gibi davalı savunmalarına ilişkin hiçbir araştırma yapılmayışı da hukuki dinlenilme hakkının ihlali mahiyetindedir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 219 ve 220. maddelerinde "tarafların belgeleri ibraz etme zorunluluğu ve ibraz edilmeyişinin sonuçları" konusunda yapılan yasal düzenlemeler gereği, taraflar arasında ihtilaflı olmayan bir hususa ilişkin belgenin sunulmamasının, karşı taraf lehine belge içeriğinin doğru kabulünden başka bir sonuç yaratmayacağının açık olduğu; davalı banka ile davacılar murisi arasında kredi sözleşmesi olduğunun tarafların kabulünde olduğu dikkate alındığında; sadece kredi belgelerinin sunulmayışının, hayat ... poliçesi nedeniyle davacıların tazminata hak kazanması sonucunu doğurmayacağı izahtan varestedir.

Bu durumda mahkemece; davacılar murisi için düzenlenen, iki kez yenilenmek suretiyle devam eden üç ayrı poliçenin tüm nüshalarını içerir örnekleri ile 14.06.2014-14.06.2015 vadeli poliçenin iptaline ilişkin kayıtların getirtilmesi, anılan vadeli poliçe priminin ödenmesi konusunda davacılar murisi sigortalıya bilgilendirme yapılıp yapılmadığının sorulması ve bilgilendirme yapılmışsa buna ilişkin belgelerin getirtilmesi; yine, davacılar murisi ile davalı banka arasında imzalı tüketici kredisi sözleşme örneğinin ve krediye ilişkin tüm belgelerin getirtilmesi,

ayrıca muris tarafından kullanılan krediden ödenmeyen kısım bulunup bulunmadığı ve varsa miktarı da sorularak bakiye kredi borcu için yapılmış takip olup olmadığının saptanması; tüm bu delillerin toplanmasından sonra, davalı bankanın hayat ... poliçesinin düzenlenmesinde acente sıfatıyla yer aldığı da dikkate alınarak davalı bankaya husumet düşüp düşmeyeceğinin tartışılması;

toplanan delilere göre, davacılar murisinin ölüm tarihini kapsayan geçerli poliçe olup olmadığının değerlendirilmesi ve 14.06.2014-14.06.2015 vadeli poliçenin iptalinde, davalı sigortacının prim ödenmemesi halinde mevzuat gereği yapması gereken bildirimleri yapıp yapmadığı da gözetilerek poliçe geçerliliğinin irdelenmesi suretiyle oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme, yanılgılı değerlendirme ve hatalı gerekçeyle, yazılı şekilde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.